Archeologisch bureau- en inventariserend veldonderzoek, verkennende fase, door middel van boringen Andreasstraat 10 te Oostelbeers (Gemeente Oirschot) AM24267

<p>In juni – juli 2024 is door Aeres Milieu, in opdracht van BRO, een archeologisch bureau- en verkennend booronderzoek uitgevoerd aan de Andreasstraat 10 te Oostelbeers (gemeente Oirschot). Het onderzoek betreft een Buitenplanse Omgevingsplanactiviteit (BOPA) ten behoeve van woningbouw. Het plangebied heeft een oppervlakte van circa 2.103 m2. </p><p>
De diepte van de toekomstige bodemverstoring is op dit moment onbekend, maar uitgaande van een standaard funderingsdiepte zonder onderkeldering, zal de bodemverstoring tot ten minste 80 centimeter (vorstvrije diepte) beneden maaiveld reiken. De verwachting is dan ook dat bij het uitgraven van de bouwputten, ten behoeve van de voorgenomen nieuwbouw, de bodem tot in het archeologische niveau verstoord zal worden en eventueel aanwezige archeologische waarden daardoor verloren zullen gaan. De onderzoekslocatie ligt volgens de Archeologische Beleidskaart van de Oirschot (Interactieve Erfgoedkaart) in de zone Categorie 4: Hoge archeologische verwachting (historische kernen en linten). Voor deze verwachtingszone geldt een onderzoeksplicht bij bodemingrepen met een oppervlakte groter dan 250 m2 en dieper dan 30 cm beneden maaiveld.</p><p>
Naar verwachting ligt het plangebied binnen een complex van dekzandwelvingen. Het plangebied ligt niet in de buurt van een gradiëntzone. Er geldt een middelhoge verwachting voor vindplaatsen uit het laat-paleolithicum tot en met het mesolithicum. Voor het plangebied geldt een middelhoge verwachting voor zowel nederzettingsresten uit de periode neolithicum tot en met de ijzertijd als voor nederzettingsresten uit de Romeinse tijd en de vroege middeleeuwen. De Andreasstraat vormde de hoofdstraat door de historische kern van Oostelbeers. Het plangebied was sinds tenminste circa 1800 onbebouwd. In het westelijke deel lagen vijvers die waarschijnlijk rond 1910 zijn gedempt ten behoeve van de bouw van het pand Andreasstraat 10 in het zuidelijke deel van het plangebied. Op basis van deze gegevens geldt voor het plangebied een middelhoge verwachting voor de periode late middeleeuwen en nieuwe tijd. </p><p>

De bodemopbouw ter plaatse van het erf bestaat uit een AC-profiel. Het plangebied is diepgaand verstoord en er zijn geen indicatoren en/of aanwijzingen aangetroffen die kunnen wijzen op archeologische waarden. Op basis van deze gegevens is de middelhoge archeologische verwachting voor het aantreffen van archeologische resten voor de perioden (laat-paleolithicum – vroege middeleeuwen) bijgesteld naar laag. Echter, gezien de ligging van het plangebied in een historisch lint kunnen er wel nog archeologische resten uit de periode late middeleeuwen -nieuwe tijd aangetroffen worden. Voor het gehele plangebied wordt een archeologisch vervolgonderzoek noodzakelijk geacht. Dit vindt bij voorkeur plaats in de vorm van een proefsleuvenonderzoek.
</p><p>
Selectieadvies gemeente Oirschot </p><p>
Aangezien het hele plangebied een hoge archeologische verwachting heeft, is de kans groot dat er archeologische waarden verstoord gaan worden in het kader van de geplande woningbouw. Om de mogelijk aanwezige archeologische waarden in kaart te brengen, is nader onderzoek in de vorm van proefsleuven nodig. Wij adviseren om daar, waar binnen het plangebied dieper dan 30 cm –MV zal worden verstoord of waar dit mogelijk wordt gemaakt op basis van de Buitenplanse Omgevingsplanactiviteit, archeologisch vervolgonderzoek uit te voeren in de vorm van een karterend en waarderend archeologisch proefsleuvenonderzoek. Doel van dit vervolgonderzoek is het aanvullen en toetsen van de gespecificeerde verwachting. </p><p>
Het proefsleuvenonderzoek dient plaats te vinden aan de hand van een door het bevoegd gezag goedgekeurd Programma van Eisen (PvE) en uitgevoerd te worden door een archeologisch bedrijf gecertificeerd voor het uitvoeren van archeologische opgravingen. In dit Programma van Eisen (PvE) staan het onderzoeksgebied, het doel, de vraagstelling en de uitvoeringswijze van het archeologisch veldonderzoek en specialistisch onderzoek verwoord, alsook de randvoorwaarden van het onderzoek. </p><p>
Op basis van de uitkomsten van dit proefsleuvenonderzoek beslist de gemeente of de archeologische waarden in voldoende mate zijn vastgesteld. Pas dan kan door de gemeente Oirschot besloten worden hoe verder om te gaan met de mogelijk aanwezige archeologische waarden: behoud in situ, planaanpassing, vrijgave of opgraven, en of er nadere voorschriften aan de omgevingsvergunning gekoppeld moeten worden ter bescherming van de mogelijk aanwezige archeologische waarden.</p><p>
Wij willen de opdrachtgever erop wijzen dat dit selectieadvies nog niet betekent dat al bodemverstorende of voorbereidende activiteiten ondernomen kunnen worden. </p><p>
Het uitgevoerde onderzoek is verricht conform de gestelde eisen en de conventionele methoden. Het doel van dit onderzoek is het inzichtelijk maken van de toestand van het aanwezige bodemarchief. Hiermee kan de beschadiging, dan wel vernietiging als gevolg van de voorgenomen verstoring van een mogelijk aanwezig bodemarchief tot een minimum worden beperkt.</p>