Archeologisch onderzoek langs de Oranjesingel en St. Canisiussingel, gemeente Nijmegen

<p>In het kader van de herinrichting van de Oranjesingel/St. Canisiussingel heeft Bureau Leefomgevings-kwaliteit, Archeologie van de gemeente Nijmegen in de maanden februari en maart van 2018 een opgraving, variant Archeologische Begeleiding uitgevoerd bij de aanleg van doorsteken en boomplantgaten in de plantsoenen langs de Oranjesingel en St. Canisiussingel, tussen de hoofdrijbaan en de ventwegen.</p><p>De verwachting was dat, gelet op de vele vindplaatsen in de directe nabijheid, in het onderzoeksgebied vondsten en sporen uit de Romeinse tijd, late middeleeuwen en nieuwe tijd verwacht mochten worden. Op basis van het vooronderzoek werden in het bijzonder resten van de 17e-18e-eeuwse uitbreiding van de vestingwerken verwacht, in de vorm van muurwerk, wallichamen of grachten. Daarnaast geldt in het onderzoeksgebied een hoge verwachting voor vondsten en sporen uit de Tweede Wereldoorlog.</p><p>Aangezien de doorsteken en boomplantgaten niet dieper dan 60 cm beneden het maaiveld werden aangelegd en de omvang van de werkputten beperkt was, heeft het onderzoek maar kleine inkijkjes in de bodem opgeleverd. Van de aanwezigheid van intacte bodemprofielen was nauwelijks sprake, alleen al omdat de dikte van de afdekkende bouwvoor en mollenlaag (ca. 50 cm) het zicht hierop ontnamen. Dit zijn wel de lagen waaruit de meeste (losse) vondsten - veelal aardewerk en metaal uit de Romeinse tijd, late middeleeuwen en nieuwe tijd - verzameld zijn.</p><p>Tot de voornaamste gevonden archeologische resten wordt in de eerste plaats het bakstenen muurwerk gerekend dat op nog geen 0,5 m onder het straatniveau is aangetroffen, en dat deel uitgemaakt moet hebben van de vroeg 18e-eeuwse fase van de vestingwerken. Het muurwerk zal oorspronkelijk gediend hebben als bekleding van een gedekte weg, die een bemuurde lunet aan de veldzijde flankeerde. Deze bemuurde lunet bevond tussen het bolwerk van de Ziekerpoort en Bolwerk Orange. Andere in het oog springende vondsten zijn de twee betonnen kuipen van schuilloopgraven nabij de kruising St. Canisiussingel - Van der Brugghenstraat en de kruising St. Canisiussingel - Berg en Dalseweg. Deze zijn aangelegd in de jaren 1939-1940, aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog. Het bestaan van deze schuilloopgraven was reeds globaal bekend en is nu nauwkeurig opgetekend. Samen met een schuttersput uit de tijd van operatie Market Garden, getuigen deze resten van de meest recente geschiedenis van de Nijmeegse singels, waaraan bodemvondsten nog steeds een waardevolle bijdrage kunnen leveren.</p>