Wieringen Wieringerrandmeer fase I Booronderzoek

In opdracht van Projectbureau Wieringerrandmeer heeft ADC ArcheoProjecten een inventariserend veldonderzoek uitgevoerd voor het plangebied Wieringerrandmeer in de gemeente Wieringen en Wieringerwerf. Het onderzoek is uitgevoerd volgend op het bureauonderzoek en ten behoeve van een Milieu Effect Rapportage (MER) en het provinciaal inpassingsplan en was noodzakelijk om te bepalen of bij de voorgenomen activiteiten de kans zou bestaan dat archeologische resten in de ondergrond worden aangetast. In het najaar van 2010 is besloten het plan niet te realiseren. Dit rapport is opgesteld om aan de wettelijke eisen inz. publicatie van archeologische veldgegevens te voldoen door middel van een standaard rapportage.Op basis van een in 2008 door Vestigia BV eerder uitgevoerd bureauonderzoek werden in totaal dertien fasen onderscheiden op hun mogelijkheden voor bewoning en (maritiem) gebruik. De archeologische verwachting binnen het plangebied hangt nauw samen met de mate van intactheid van het pleistocene oppervlak en het voorkomen van intacte wad- en/of kwelderafzettingen uit het Midden- en Laat Neolithicum. Ook is een verwachting voor de periode na het Neolithicum gedefinieerd.Teneinde deze verwachting te toetsen werd in het plangebied een verkennend booronderzoek uitgevoerd. initieel werd het onderzoek onderscheiden in twee fasen. Dit het onderhavig rapport omhelst alleen de eerste fase. In het overgrote deel van het plangebied bevinden zich mariene afzettingen aan het oppervlak. Deze wad- en/of kwelderafzettingen zijn zeer homogeen, kennen weinig gelaagdheid in de bovenste meter en bestaan met name uit sterk tot uiterst siltige klei. In het veld kon geen onderscheid worden gemaakt tussen de jongste afzettingen (Zuiderzee en Almere laag) en de oudere afzettingen van de Naaldwijk Formatie. Dit wordt vermoedelijk veroorzaakt doordat het pakket jonge afzettingen (Zuiderzee en Almere Laag) relatief dun zijn geweest en deze inclusief de top van de oudere afzettingen is opgenomen in de bouwvoor. Op basis van de verzamelde gegevens is het daardoor niet mogelijk gericht binnen de mariene afzettingen gebieden aan te wijzen dan wel af te schrijven voor een mogelijk Laat- Neolithische verwachting. De dikte van de aangetroffen afzettingen varieert van 10 cm tot meer dan 100 cm.Onder de mariene afzettingen is in een aantal boringen mineraalarm veen aangetroffen van gemiddeld 50 cm dik. Dit veen wordt gerekend tot de Formatie van Nieuwkoop, Hollandveen Laagpakket. Op en/of in de top het veen kunnen in potentie archeologische resten voorkomen vanaf het Neolithicum tot en met de Middeleeuwen. De heersende natte omstandigheden in deze periode waren echter niet gunstig voor bewoning. Tijdens het veldonderzoek is geen verzanding van het veen of andersoortige aanwijzingen voor bewoning op het veen aangetroffen.Onder het veen zijn pleistocene afzettingen bestaande uit dekzand (Formatie van Boxtel, Laagpakket van Wierden) op plaatselijk aanwezig leem aangetroffen. In het gehele plangebied heeft in de top van het zand podzolering opgetreden. De mate van intactheid van de top van het dekzand is echter grotendeels afhankelijk van de mate van verspoelingen, die zijn opgetreden na ca. 5000 BP.