Heulenslag 75 te Bleskensgraaf (gemeente Molenlanden)

<p>ADC ArcheoProjecten heeft in januari 2020 een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek uitgevoerd op de locatie Heulenslag 75 te Bleskensgraaf (gemeente Molenlanden). De aanleiding van het onderzoek is de aanvraag van een omgevingsvergunning in het kader van de aanleg van een vrijstaande woning.<br>Op basis van het bureauonderzoek is een gespecificeerde verwachting opgesteld. Hieruit blijkt dat het plangebied oorspronkelijk deel heeft uitgemaakt van een komgebied. Dit komgebied was ontoegankelijk en niet geschikt voor permanente bewoning. Daarom worden uit de periode van sedimentatie van komafzettingen en veengroei, die waarschijnlijk samenvalt met de periode Neolithicum t/m Romeinse tijd, geen archeologische waarden verwacht. Omstreeks 250 n. Chr.<br>werd ten zuiden van het plangebied de Alblas, een perimariene getijdekreek, actief. In en op de oeverafzettingen van de Alblas kunnen archeologische waarden aanwezig zijn vanaf de Romeinse tijd. Een eventuele archeologische vindplaats uit de Romeinse tijd of de Vroege Middeleeuwen zal uit de resten van een agrarische nederzetting bestaan en zal zich manifesteren als een archeologische laag: een humeuze en/of ontkalkte laag met daarin aardewerkfragmenten, houtskool, fosfaatvlekken en resten dierlijk botmateriaal.<br>In de 11e-13e eeuw werden de veengebieden van de Alblasserwaard ontgonnen, waarbij de oevers van onder andere het riviertje de Alblas als ontginningsas fungeerden. In deze periode ontstond ter plaatse van de huidige Heulenslag een bewoningslint. Vanwege wateroverlast werden de erven opgehoogd en ontstond een reeks huisterpen. In het zuidwesten van het plangebied wordt op basis van een relatief hoge ligging op het Actueel Hoogtebestand Nederland een huisterp uit de Late Middeleeuwen vermoed. Een eventuele archeologische vindplaats uit de Late Middeleeuwen of Nieuwe tijd zal zich manifesteren als een opgebrachte en /of omgewerkte humeuze kleilaag met daarin aardewerkfragmenten en resten bouwmateriaal. Indien aanwezig zal deze laag zich direct onder het maaiveld bevinden. Mogelijk zijn de in het plangebied aanwezige archeologische niveaus verstoord geraakt door het graven van sloten of de bouw van een woning en schuren in het zuidwesten van het plangebied.<br>Teneinde deze verwachting te toetsen en eventueel aan te vullen is in het plangebied een verkennend booronderzoek uitgevoerd. Hieruit blijkt dat de ondergrond van het plangebied uit een pakket mineraalarm bosveen bestaat, doorsneden door enkele lagen komklei. De top van het veen is kleiig en licht veraard. Het veenpakket wordt in het noorden van het plangebied afgedekt door een laag komklei. In de top van de komklei is een ca. 15 cm dikke bouwvoor gevormd. In het zuiden van het plangebied is boven het veenpakket een laag sterk siltige klei aanwezig. Dit zijn oeverafzettingen van de Alblas. De oeverafzettingen worden in het uiterste zuiden van het plangebied afgedekt door een maximaal 160 cm dik humeus kleipakket. Het betreft hier een in de Late Middeleeuwen en/of Nieuwe tijd opgebracht pakket.<br>De huidige verwachtingswaarde is gebaseerd op de ligging van twee verwachte huisterpen (zeer hoge archeologische verwachtingswaarde) in een ontginningsas (middelhoge verwachtingswaarde). Uit het onderzoek blijkt dat er weliswaar een mogelijke huisterp in het plangebied aanwezig is, maar dan in het zuidwesten van het plangebied en niet op de twee verwachte plekken. In het zuidwesten van het plangebied is dus sprake van een zeer hoge verwachtingswaarde voor de Late Middeleeuwen en Nieuwe tijd. Uit het onderzoek blijkt verder dat het overige deel van het plangebied deel heeft uitgemaakt van een nat komgebied en daarom worden er geen archeologische waarden verwacht. De middelhoge tot zeer hoge verwachtingswaarde in dit deel van het plangebied kan dus bijgesteld worden naar een lage archeologische verwachtingswaarde.</p>