419923 AB Alberdaweg Appingedam V3

<p>In de eerste maanden van 2018 heeft Antea Group een archeologische begeleiding uitgevoerd aan de Alberdaweg te Appingedam. De aanleiding tot het onderzoek is het voornemen van opdrachtgever om diverse gasleidingen aan te leggen, dan wel te vervangen langs de openbare straten. Het project is een voortvloeisel van het gemeentelijk project ‘Rehabilitatie Tjamsweersterweg’, diverse maatregelen met betrekking tot het opwaarderen van bovengrondse en ondergrondse infrastructuur. De nieuwe gasleiding bestond uit een 63 mm buis die in een smalle sleuf aan de buitenzijde van de dijk oftewel de oever of kade van het Damsterdiep werd aangelegd. Deze buitenzijde van de dijk was tot nog toe (gedeeltelijk) nog niet in gebruik als kabels- en leidingenstrook, zodat bij deze ingreep verstoring van archeologische resten werd voorzien. Naast het aanleggen van de nieuwe gasleiding over een lengte van 250 m in de berm van de openbare weg werden nog negen huisaansluitingen gerealiseerd. De huisaansluitingen bestonden uit een persing onder de weg door en een open ontgraving op het erf naar de eigenlijke huisaansluiting.Ondanks dat op voorhand duidelijk was dat er veel in reeds geroerde grond werd gegraven is er wel een archeologische verwachting voor resten die verband houden met het bewoningslint langs het Damsterdiep of bewoning langs de niet-gekanaliseerde voorganger Fivel. Ook werden resten verwacht die direct te relateren zijn aan het gebruik van het Damsterdiep voor de infrastructuur, in deze vooral het verwachte jaagpad op de dijk.ResultatenIn de zuidelijke berm van de Alberdaweg zijn resten aangetroffen van een oud bestratingsniveau van baksteen dat is gelegd op een dunne vlijlaag van schone klei. Het betreft een voetpad of mogelijk een jaagpad. Onder deze vlijlaag is overal in het plangebied een oudere dijkverstevigingslaag aanwezig. Deze is opgebouwd uit een mengsel van klei en zand met baksteengruis, grind en mortel en vormt een dijklichaam van circa 0,5 tot 1 m dikte. Hieronder ligt natuurlijke klei. In deze natuurlijke klei zijn resten aangetroffen van een oudere, houten kadebeschoeiing. Van deze kadebeschoeiing zijn alleen nog enkele staanders in het vlak aangetroffen. De kade functioneerde vermoedelijk tot op het moment dat de dijkverstevigingslaag werd opgebracht, maar werd vervolgens afgebroken met uitzondering van deze diep in de klei gedreven palen. Er zijn immers geen onderdelen van de daadwerkelijke keerwand aangetroffen.De bovenzijde van de natuurlijke kleilaag is betreden en enigszins verrommeld vóór het moment dat de dijkverstevigingslaag werd opgeworpen. In deze laag is ook enig vondstmateriaal aangetroffen, waaronder een koperen cent of halve cent uit 1837. De dijkverstevigingslaag moet daarom zijn opgeworpen rond het midden van de 19e eeuw. Deze dijk was echter aanvankelijk niet voorzien van een bakstenen bestratingsniveau. Ter hoogte van huisnummer 8 ligt namelijk onder deze bakstenen bestrating nog een ouder enkelsteens toegangspad van het toenmalige huis naar de kade. Dit pad ligt stratigrafisch gezien in de top van de verstevigingslaag en daarmee onder de vlijlaag van het latere voetpad.Er zijn geen aanwijzing gevonden voor een ouder dijklichaam. Het is in theorie mogelijk dat een dijk met natuurlijke klei is opgehoogd, maar deze ophoging kan in het huidige profiel niet meer dan 30 cm zijn geweest, aangezien op die diepte onder de dijkverstevigingslaag al gelaagde kwelderafzettingen voorkomen. De vondst van de houten palen in de natuurlijke klei duidt er mogelijk op dat er helemaal geen ouder dijklichaam is geweest, maar dat de waterkering enkel bestond uit een kadebeschoeiing. De aangetroffen restanten van de houten kadebeschoeiing.De onderhavige rapportage is voorgelegd aan de opdrachtgever en de bevoegde overheid, maar nog niet beoordeeld.</p>