ระบบกฎหมายเกี่ยวกับการจัดสรรเงินอุดหนุนให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในประเทศไทย

วิทยานิพนธ์ฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาหลักเกณฑ์ทางกฎหมายที่เป็นฐานอำนาจ ในการกำหนดให้เกิดการจัดสรรเงินอุดหนุนแก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น รวมถึงหลักเกณฑ์ทางกฎหมายที่กำหนดกรอบในการใช้จ่ายเงินอุดหนุนขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จากการศึกษาจึงพบปัญหาทางกฎหมายที่สำคัญ 3 ประการ ได้แก่ ปัญหาประการแรก ปัญหาการขัดต่อหลักความเป็นอิสระทางการคลังขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ปัญหาประการที่สอง ปัญหาการตีความกฎหมาย หลักเกณฑ์ในการขอรับเงินอุดหนุนขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่ไม่มีความชัดเจน และ ปัญหาประการที่สาม ปัญหาหลักเกณฑ์ทางกฎหมายเกี่ยวกับการจัดสรรและการใช้จ่ายเงินอุดหนุนให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในการปฏิบัติภารกิจที่ได้รับการถ่ายโอนจากส่วนกลางที่ไม่เหมาะสม ไม่เท่าเทียมและไม่เป็นธรรมข้อเสนอแนะของปัญหาทางกฎหมายข้างต้นนั้น ผู้เขียนได้เสนอให้มีการแก้ไขกฎหมาย 3 ฉบับ ได้แก่ พระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครอง ส่วนท้องถิ่น พ.ศ. 2542 ที่แก้ไขเพิ่มเติมในปี พ.ศ. 2549 ระเบียบกระทรวงหมาดไทยว่าด้วยวิธีการงบประมาณขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. 2563 และระเบียบกระทรวงมหาดไทยว่าด้วย เงินอุดหนุนขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. 2559 และที่แก้ไขเพิ่มเติม เพื่อเป็นการกำหนดกรอบทางกฎหมายสำหรับการจัดสรร และการใช้จ่ายเงินอุดหนุนขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นโดยสอดคล้องกับหลักความเป็นอิสระขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ทั้งมีวัตถุประสงค์เพื่อให้เกิด ความเป็นธรรมและเท่าเทียมกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นแต่ละรูปแบบ โดยต้องกำหนดกรอบการจัดสรรเงินอุดหนุนให้มีความชัดเจนมากขึ้น และให้มีการคำนึงถึงศักยภาพและขนาดขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่มีความแตกต่างกันในสถานะทางการคลัง รวมถึงการกำหนดกรอบของหลักเกณฑ์ที่ให้อำนาจกระทรวงมหาดไทย โดยกระทรวงมหาดไทยต้องไม่ก้าวล่วงความเป็นอิสระทางการคลังขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นมากจนเกินไป