Archeologisch bureauonderzoek uitbreiding bedrijfspand Olieweg 1, Velsen-Noord, gemeente Velsen (NH)

<p>Het archeologisch bureauonderzoek voor de uitbreiding van het bedrijfspand aan de Olieweg 1 te Velsen-Noord is
uitgevoerd om vast te stellen of de geplande bodemingrepen risico vormen voor mogelijke archeologische
waarden. Conform de Erfgoedwet en het gemeentelijk archeologiebeleid van Velsen is een onderzoek
noodzakelijk wanneer werkzaamheden dieper reiken dan 0,60 m-mv en een oppervlak van meer dan 2500 m²
beslaan. Het huidige plan voldoet aan beide criteria, waardoor een bureauonderzoek verplicht is.</p><p>
Het plangebied ligt binnen de Noord-Wijkermeerpolder en heeft een omvang van ca. 2500 m². De omgeving
bestaat uit industrie- en bedrijventerreinen die in de tweede helft van de 20e eeuw zijn ingericht. Het
bureauonderzoek omvatte een analyse van historische kaarten, luchtfoto’s, geologische en geomorfologische
gegevens, bodemkaarten en bekende archeologische gegevens uit Archis3.</p><p>
Uit de geologische en paleogeografische gegevens blijkt dat het gebied deel uitmaakte van het Oer-IJ-estuarium,
een dynamisch gebied dat vanaf circa 3850 voor Christus sterk door getijdenwerking werd beïnvloed. Het
plangebied lag afwisselend in een wad-, kwelder- en getijdenmilieu. Hierdoor was de locatie tot in de 19e eeuw te
nat voor bewoning of agrarisch gebruik. De kustlijn en waterlopen in het gebied veranderden voortdurend,
waardoor oudere afzettingen regelmatig werden geërodeerd of overspoeld. Oudere pleistocene lagen liggen diep
afgedekt onder latere afzettingen.</p><p>
Historische bronnen tonen hetzelfde patroon. Kaarten uit de 16e tot 19e eeuw laten zien dat het plangebied tot
1872 volledig onder water lag als onderdeel van het Wijkermeer. Pogingen tot drooglegging werden al in de 16e
eeuw bedacht, maar pas in de 19e eeuw uitgevoerd, samen met de aanleg van het Noordzeekanaal. Na de
drooglegging werden enkele boerderijen gebouwd in de omgeving, maar het onderzochte perceel zelf bleef
onbebouwd tot rond 1985, toen het huidige bedrijfspand werd gerealiseerd.</p><p>
Archeologische onderzoeken in de omgeving wijzen consequent op een lage verwachting voor archeologische
resten. Eerdere boringen tonen aan dat onder recente ophogingen uitsluitend mariene klei- en zandlagen
aanwezig zijn en dat mogelijke strandwallen of hogere oeverafzettingen ontbreken. Hierdoor zijn resten uit de
prehistorie, bronstijd, ijzertijd of Romeinse periode niet waarschijnlijk. Ook resten uit de nieuwe tijd beperken
zich in dit gebied meestal tot greppels, sloten of maritieme objecten. Binnen 1000 m van het plangebied zijn
enkele vondsten gedaan, waaronder verspoeld materiaal uit de Romeinse tijd en middeleeuwen bij de
Velsertunnel. Deze vondsten zijn echter niet in situ en zijn door natuurlijke processen verplaatst.</p><p>
Binnen het plangebied zelf zijn geen aanwijzingen voor archeologische waarden aangetroffen en op basis van de
historisch-geografische reconstructie is deze verwachting ook zeer laag.</p>