Heulenslag naast nummer 72, Bleskensgraaf (gemeente Molenwaard)

<p>ADC ArcheoProjecten heeft in juli 2018 een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek uitgevoerd op de locatie Heulenslag naast nummer 72 te Bleskensgraaf, gemeente Molenwaard. De aanleiding van het onderzoek is de voorgenomen bouw van een vrijstaande woning.<br>Op basis van het bureauonderzoek is een gespecificeerde verwachting opgesteld. Hieruit blijkt dat het plangebied deel heeft uitgemaakt van een veengebied. Dit veengebied was ontoegankelijk en niet geschikt voor permanente bewoning. Daarom worden uit de periode van veengroei, die waarschijnlijk samenvalt met de periode Neolithicum tot en met de Romeinse tijd, geen archeologische waarden verwacht. Omstreeks 250 n. Chr. werd ten zuiden van het plangebied de Alblas actief. In en op de oeverafzettingen van de Alblas, een perimariene getijdekreek, kunnen archeologische waarden aanwezig zijn vanaf de Romeinse tijd. Een eventuele archeologische vindplaats uit de Romeinse tijd of de Vroege Middeleeuwen zal uit de resten van een agrarische nederzetting bestaan en zal zich manifesteren als een archeologische laag: een humeuze en/of ontkalkte laag met daarin aardewerkfragmenten, houtskool, fosfaatvlekken en resten dierlijk botmateriaal.<br>In de 11e tot en met de 13e eeuw n. Chr. werden de veengebieden van de huidige Alblasserwaard ontgonnen, waarbij de oevers van onder andere het riviertje de Alblas als ontginningsas fungeerden. In deze periode ontstond ter plaatse van de huidige Heulenslag een bewoningslint. In deze zone kunnen bewoningsresten uit de Late Middeleeuwen en de Nieuwe tijd aanwezig zijn.<br>Een eventuele archeologische vindplaats zal zich manifesteren als een opgebrachte humeuze kleilaag met daarin fragmenten aardewerk en bouwmateriaal. Het potentieel archeologische niveau bevindt zich direct onder het maaiveld. Op kaartmateriaal uit de 19e en 20e eeuw is binnen het plangebied geen bebouwing afgebeeld. Toch kan de aanwezigheid van bebouwing in eerdere perioden niet worden uitgesloten aangezien deze in de loop der tijd verplaatst kan zijn.<br>Waarschijnlijk zijn de potentieel archeologische niveaus plaatselijk verstoord geraakt bij de aanleg van sloten en twee aardgastransportleidingen. Daarbuiten worden geen verstoringen verwacht die dieper reiken dan een bouwvoor van enkele decimeters dikte die het resultaat is van het agrarisch gebruik van de locatie.<br>Teneinde deze verwachting te toetsen en aan te vullen is in het plangebied een verkennend booronderzoek uitgevoerd. Uit dit onderzoek blijkt dat de natuurlijke ondergrond uit mineraalarm bosveen bestaat. In het zuidelijk deel van het plangebied wordt het veenpakket doorsneden door ongerijpte kleilagen, mogelijk oeverafzettingen van de Alblas. Het veenpakket gaat naar boven toe geleidelijk over in een 40 tot 60 cm dik kleidek. Dit bestaat uit bijna-gerijpte, kalkarme oeverafzettingen van de Alblas. Afgezien van rijping en enige ontkalking zijn geen sporen van bodemvorming vastgesteld. In de top van de oeverafzettingen is een bouwvoor van circa 40 cm dikte ontwikkeld.<br>De bodemopbouw is op enkele plaatsen verstoord geraakt, onder meer in het westen van het plangebied door de aanleg van aardgastransportleidingen (verstoring van ten minste 140 cm –mv) of door het graven van sloten (in het zuidoosten van het plangebied is tot 150 cm –mv een slootopvulling aangetroffen). Tijdens het booronderzoek zijn geen opgebrachte lagen aangetroffen die te relateren zijn aan bewoning in de Late Middeleeuwen en de Nieuwe tijd. Verder lijkt het plangebied vanwege de relatief geringe dikte van de aangetroffen oeverafzettingen zich op de flank van de oeverwal te bevinden en ontbreken duidelijke sporen van bodemvorming. Daarom worden in het plangebied geen (intacte) archeologische waarden verwacht.</p>