สวัสดิการผ่านงาน: ข้อเสนอเชิงนโยบาย: กรณีศึกษา ประชารัฐสวัสดิการ อำเภอห้างฉัตร จังหวัดลำปาง

การศึกษาเรื่อง “สวัสดิการผ่านงาน: ข้อเสนอเชิงนโยบาย กรณีศึกษา ประชารัฐสวัสดิการ อำเภอห้างฉัตร จังหวัดลำปาง” เป็นการศึกษาการเปลี่ยนแปลงทางแนวคิดในเชิงประจักษ์จากการจัดสวัสดิการผ่านงานและข้อเสนอแนะเชิงนโยบายจากการศึกษา โดยใช้การวิจัยแบบผสานวิธี การวิจัยเชิงปริมาณและการวิจัยเชิงคุณภาพ การเก็บข้อมูลใช้แบบสอบถาม สำรวจผู้รับสวัสดิการ จำนวน 178 คน และ การสัมภาษณ์เชิงลึกกลุ่มผู้มีส่วนร่วมในการวิจัย ประกอบด้วย ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องระดับนโยบาย เจ้าหน้าที่ระดับปฏิบัติการ ผู้นำและสมาชิกชุมชน รวมจำนวน 12 คน การวิเคราะห์โดยใช้กรอบแนวคิดสวัสดิการผ่านงานเป็นหลักและการศึกษาครอบคลุมนโยบายสวัสดิการในต่างประเทศและในประเทศไทย ผลการศึกษาพบว่า สวัสดิการผ่านงานสะท้อนการเปลี่ยนแปลงทางแนวคิด เกิดจากการประนีประนอมระหว่างลัทธิเศรษฐกิจเสรีนิยมใหม่และแนวคิดสังคมประชาธิปไตย การเพิ่มขึ้นของสวัสดิการที่เน้นการสนับสนุนส่งเสริม การทำงานและการพัฒนาทักษะความสามารถ นับเป็นปรากฏการณ์ที่ปรากฏขึ้นในระดับสากล ในประเทศไทยสวัสดิการที่มีนัยของการสนับสนุนส่งเสริมการทำงานปรากฏในนโยบายประชารัฐ การพัฒนาเศรษฐกิจฐานรากในพื้นที่เป้าหมาย กรณีศึกษา หมู่บ้าน 5 แห่ง อำเภอห้างฉัตร จังหวัดลำปาง สวัสดิการชุมชน เป็นรากฐานสำคัญส่งเสริมสวัสดิการผ่านงานและการพัฒนาทุนมนุษย์ ชุมชนมีอิสระในการจัดการตนเอง สามารถดำรงอัตลักษณ์ของท้องถิ่นและการกำหนดวิธีคิดต่อชีวิตและความมั่นคง โดยกลไกสวัสดิการชุมชนส่งเสริมความมั่นคงทางอาชีพและรายได้ ขณะที่ ประชารัฐสวัสดิการมีนัยสนับสนุนส่งเสริมการมีงานและการเพิ่มรายได้ทางอ้อมและมีข้อจำกัด ด้วยแผนการขาดความต่อเนื่องและความไม่สอดคล้องของการนำนโยบายไปปฏิบัติจากผลการศึกษานำไปสู่ข้อเสนอแนะ คือ การกำหนดนโยบายสวัสดิการผ่านงานที่เน้นการสนับสนุนส่งเสริมความมั่นคงทางอาชีพและรายได้ โดยการจัดทำแผนระยะยาวจัดสวัสดิการเชิงรุกลงสู่พื้นที่เป็นฐานการคุ้มครองทางสังคมและการพัฒนาคุณภาพชีวิต ควบคู่กับการจัดสวัสดิการที่เน้นผลิตภาพ ส่งเสริมการพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก การกำหนดเป้าหมายการจัดสวัสดิการผ่านงานสู่การเปลี่ยนวิธีคิดเรื่องสวัสดิการ ผลักดันการมีส่วนร่วมของประชาชนจากล่างขึ้นบนสู่การยกระดับนโยบายสวัสดิการสังคม