Archeologisch bureauonderzoek Westveensekade en Korte Meentweg, gemeente Nieuwkoop

<p>In opdracht van Waternet heeft Sweco Nederland B.V. een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd naar het kadetracé Westveensekade en Korte Meentweg, gelegen langs de rivier de Korte Mijdrecht in gemeente Nieuwkoop. De Westveensekade en Korte Meentweg zijn secundaire waterkeringen die niet meer voldoen aan de huidige veiligheidseisen. De aanleiding voor dit onderzoek zijn geplande onderhoudswerkzaamheden aan de kade. In deze fase is de exacte aard van de geplande onderhoudswerkzaamheden nog niet bepaald. Werkzaamheden kunnen bestaan uit het ophogen / verbreden van de kade, het vervangen van beschoeiing en het verleggen van teensloten. De natuurlijke bodem in het plangebied bestaat uit Pleistoceen dekzand op 7 tot 8 meter beneden maaiveld, met daarboven mariene kleiafzettingen en veen. Het veenpakket heeft een dikte van 3 tot 5 meter. Op de Cultuurhistorische Hoofdstructuur van de provincie Zuid- Holland is te zien dat in de ondergrond van het plangebied afzettingen aanwezig zijn van een oude loop van de Kromme Mijdrecht. Deze afzettingen bevinden zich op 3 tot 5 meter beneden maaiveld en volgen in grote lijnen de loop van de huidige Kromme Mijdrecht. Op de stroomgordelafzettingen kunnen archeologische resten worden verwacht vanaf het Neolithicum tot en met de Vroege Middeleeuwen Vanaf de 11de eeuw is het gebied waar het plangebied in is gelegen ontgonnen waarbij de Kromme Mijdrecht fungeerde als ontginningsbasis. De datering van de dijk langs de Kromme Mijdrecht is niet precies bekend maar dateert vermoedelijk uit de Late Middeleeuwen of begin van de Nieuwe Tijd. In grote lijnen is het landschap en de bebouwing in het landschap binnen het onderzoeksgebied sinds de vroege 19de eeuw weinig veranderd. Op de kadastrale minuut uit 1811-1832 is te zien dat een aantal boerderijen waren gesitueerd op of direct naast de Westveensekade. Op een enkele uitzondering na zijn alle boerderijplaatsen uit de vroege 19de eeuw tegenwoordig nog steeds bebouwd. Daarnaast zijn enkele nieuwe boerderijen op of langs de Westveensekade gebouwd in de late 19de of vroege 20ste eeuw. Een uitzondering op de continuïteit van de inrichting van het landschap is de bebouwing langs de Korte Meentweg. Deze bebouwing is ontstaan vanaf de jaren ’50 van de vorige eeuw. Op basis van dit bureauonderzoek kunnen in het plangebied twee zones met een hoge archeologische verwachting worden onderscheiden: 1. Ter hoogte van de fossiele stroomgordel. Hier kunnen archeologische resten aanwezig zijn vanaf het Neolithicum tot en met de Vroege Middeleeuwen vanaf 3 meter beneden maaiveld. 2. Ter hoogte van de historische boerderijplaatsen. Hier kunnen archeologische resten aanwezig zijn vanaf de Late Middeleeuwen vanaf het maaiveld. Voor de overige delen van het plangebied geldt een lage archeologische verwachting voor alle perioden. Op dit moment zijn de exacte werkzaamheden niet bekend. Derhalve kan alleen een globaal advies opgesteld worden. In het algemeen wordt geadviseerd het ophogen en verbreden van de dijk te beperken tot een pakket van 50 cm. Wanneer een dikker pakket wordt opgebracht, kan zetting van de bodem eventuele archeologische resten in de bodem verstoren. Verder wordt geadviseerd geen archeologisch vervolgonderzoek uit te voeren in het kader van het plaatsen en vernieuwen van damwanden en beschoeiingen. De schade </p><p>6 (16)</p><p>die deze werkzaamheden aan eventuele archeologische resten zou kunnen veroorzaken is naar verwachting zeer beperkt. Voor overige werkzaamheden, niet-zijnde het plaatsen en vernieuwen van damwanden en beschoeiingen, wordt geadviseerd de bodemingrepen ter hoogte van de fossiele stroomgordel te beperken tot 2,5 meter beneden maaiveld. Wanneer diepere ingrepen ter hoogte van de fossiele stroomgordel onvermijdelijk zijn, wordt op deze locaties een archeologisch vervolgonderzoek geadviseerd in de vorm van een verkennend booronderzoek. Ter hoogte van de historische boerderijlocaties wordt geadviseerd bodemingrepen, niet- zijnde het plaatsen en vernieuwen van damwanden en beschoeiingen, zoveel mogelijk te beperken. Indien het gezamenlijke oppervlak van alle bodemingrepen in het plangebied groter is dan 10.000 m², wordt een archeologisch vervolgonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek geadviseerd ter hoogte van de historische boerderijlocaties. Voor de overige locaties van het plangebied wordt geen archeologisch vervolgonderzoek geadviseerd.</p>