Archeologische begeleiding bij lokaliseren van kabels en leidingen in de Esperantolaan, Meeuwerderbaan, Waterloolaan en Winschoterdiep te Groningen, gemeente Groningen (GR)

<p>Aanleiding tot de hier beschreven archeologische begeleiding, protocol opgraven is de inventarisatie van kabels en leidingen door middel van zoeksleuven dwars op de weg en het voetpad in de Waterloolaan, Esperantolaan, Meeuwerderbaan en Winschoterdiep WZ te Groningen. De kabels en leidingen werden geïnventariseerd door ze op te zoeken, in voorbereiding van de werkzaamheden voor de nieuwe aanleg van een riool en een waterleiding in het kader van de voorgenomen Aanpak Ring Zuid. </p><p>Omdat deze werkzaamheden met bodemverstorende ingrepen gepaard gingen, was een archeologisch onderzoek noodzakelijk. Door de aard van de werkzaamheden en de omstandigheden waarin zij moesten plaatsvinden was een onderzoek voorafgaand hieraan niet mogelijk en is gekozen voor de archeologische begeleiding van de werkzaamheden. Dit onderzoek werd uitgevoerd conform de Monumentenwet van 1988. Naast de archeologische begeleiding zijn ook twee boringen tot 4 m diepte gezet op de kruising van de Meeuwerderbaan en het Winschoterdiep en in de zoeksleuf aan het Winschoterdiep WZ.<br>Gemeente Groningen heeft MUG Ingenieursbureau b.v., afdeling Archeologie, opdracht gegeven de begeleiding en boringen uit te voeren. </p><p>Er zijn in de nabije omgeving van het onderzoeksgebied al verschillende archeologische vindplaatsen bekend. Ten zuiden en zuidoosten van het onderzoeksgebied zijn bij opgravingen resten uit de ijzertijd, Romeinse tijd en de middeleeuwen aangetroffen (locaties ‘De Linie’ en ‘Helperzoom’). Tevens werd<br>300 m ten noorden van de sleuf aan het Winschoterdiep WZ een neolithisch akkercomplex gevonden. Op de locatie ‘Europapark’ zijn laat-mesolithische en neolithische vindplaatsen gevonden. Al deze vindplaatsen werden gevonden in de top van het dekzand.</p><p>Uit de archeologische begeleiding van de zoeksleuven blijkt dat ter hoogte van de Waterloolaan geen dekzand meer aanwezig is. Mogelijk is dit ontgraven bij de aanleg van de straat of de wijk. Ter hoogte van de Esperantolaan en Meeuwerderbaan ligt het dekzand respectievelijk op circa 2,3 m en 1,5 tot <br>1,8 m+NAP. Bij het Winschoterdiep WZ ligt de top van het dekzand rond de 3 m-mv (0,4 m-NAP). De diepteligging van het dekzand neemt duidelijk toe in oostelijke richting, richting het Winschoterdiep. Hier ligt het stroomdal van de Hunze. In de dekzandtop ter hoogte van het Winschoterdiep WZ heeft zich een podzolbodem ontwikkeld, waarover een kleilaag is afgezet. De afdekkende lagen zijn alle afgezet, geroerd of opgebracht.</p><p>Vanwege de aanwezigheid van het dekzand in het traject Winschoterdiep WZ - Esperantolaan zal hier rekening gehouden moeten worden met de mogelijkheid dat er archeologische waarden aanwezig zijn in de dekzandtop. Eventuele archeologische resten in het dekzand kunnen afkomstig zijn uit alle periodes, waarbij het zwaartepunt op de steentijd, ijzertijd en Romeinse tijd ligt. In oostelijke richting, waar het terrein onder invloed stond van de Hunze, kan verspoeling van archeologische resten hebben plaatsgevonden. </p><p>Op grond van de resultaten van de archeologische begeleiding, de boringen en de nabijheid van al bekende archeologische vindplaatsen aan zowel de zuidoostzijde als de noordwestzijde adviseert <br>MUG Ingenieursbureau b.v. om ter hoogte van de Esperantolaan en Meeuwerderbaan geen bodemingrepen uit te voeren die dieper zijn dan 1 m-mv. Aan het Winschoterdiep WZ adviseert <br>MUG Ingenieursbureau geen bodemingrepen uit te voeren die dieper zijn dan 0,5 m-mv ter hoogte van de daar gevonden kade. Ter hoogte van de te ontgraven bak langs het Winschoterdiep WZ wordt geadviseerd geen bodemingrepen uit te voeren dieper zijn dan 2,8 m-mv. Indien het niet mogelijk is binnen de voorgestelde dieptes te werken adviseert MUG Ingenieursbureau om de civieltechnische graafwerkzaamheden voor de aanleg van het riool en de waterleiding archeologisch te begeleiden onder protocol opgraven. </p><p>Ter hoogte van de Waterloolaan is de trefkans op de aanwezigheid van archeologische resten door het ontbreken van het dekzand klein. Voor dit deelgebied wordt geadviseerd vast te stellen of het dekzand hier inderdaad op grootschalige wijze is afgegraven, en niet alleen ontbreekt ter hoogte van de zoeksleuf, door middel van een verkennend booronderzoek. Indien de dekzandtop elders in de Waterloolaan wel (deels) intact aanwezig is, wordt geadviseerd de archeologische begeleiding ook voor de Waterloolaan te laten gelden.</p>