Woudenberg - vervanging VITENS-leiding Omgeving Brinkkanterweg, Oudenhorsterlaan Gemeente Woudenberg (UT)

<p>In oktober 2016 is een archeologische begeleiding (AB) uitgevoerd onder het protocol proefsleuven met optie tot doorstart protocol opgraven aan de Brinkkanterweg in Woudenberg, gemeente Woudenberg. Ten tijde van het onderzoek was het plangebied in gebruik als akker. De aanleiding voor het onderzoek was de aanleg van een VITENS-leiding die gelegd is in het oude leidingtracé uit 1938. De bestaande leiding van 1938 is hierbij verwijderd. De werkzaamheden dienden archeologisch begeleid te worden, omdat het tracé in bepaalde delen van het plangebied de historisch bekende Grebbelinie uit de 18e eeuw kan doorkruisen. In 2011 heeft een vooronderzoek in het kader van Conventionele Explosieven plaatsgevonden (Reinders 2011). Op basis van dit vooronderzoek is vastgesteld dat het plangebied een hoge verwachting heeft op de aanwezigheid van restanten geassocieerd met de gevechts- en verdedigingshandelingen uit de Tweede Wereldoorlog, zoals loopgraven, opgeworpen wallen en munitie. Vanwege deze hoge verwachting moet de aanleg van de leiding archeologisch begeleid worden onder het protocol proefsleuven. Het onderzoek is door Transect b.v. uitgevoerd in overeenstemming met het voor dit onderzoek opgestelde Programma van Eisen (Hakvoort 2016) en de eisen van de Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie (KNA, versie 4.0). Tijdens het graven van de sleuf, ten behoeve van de aanleg van de waterleiding, zijn geen archeologische grondsporen aangetroffen. Uit de bestudeerde bodemopbouw is gebleken dat er overwegend sprake is van een bouwvoor op een afgetopte C-horizont die hier de natuurlijke ondergrond vormt. De verwachte gooreerdgronden zijn binnen de onderzoekslocatie niet aangetroffen. Voor aanvang van de archeologische begeleiding en aan te leggen sleuf waren reeds werkzaamheden verricht in het plangebied. Zo was er een drainagesysteem aangelegd om overtollig water weg te pompen en was er een strook grasland afgegraven ter hoogte van de locatie van de aan te leggen waterleiding (waar al vele malen overheen was gereden). De aanleg van de waterleidingssleuf heeft in 1938 de bodem al grotendeels verstoord, waardoor archeologische waarden verdwenen kunnen zijn. Wel zijn er diverse metaalvondsten aangetroffen met behulp van een metaaldetector. Hierbij was het idee dat wanneer loopgraven in het plangebied aanwezig zouden zijn, dit zijn weerslag zou kunnen hebben op de aard en verspreiding van de metaalvondsten. De resultaten laten geen duidelijke correlatie zien tussen beide. Er zijn relatief weinig metaalvondsten aangetroffen met een directe verwijzing naar de Tweede Wereldoorlog. Alleen de aangetroffen vijf patroonhulzen en zes kogelpunten verwijzen naar oorlogshandelingen. Mogelijk kunnen de meeste van deze elf vondsten in verband gebracht worden met de operatie Dutch Cleanser van de Canadezen in 1945. De patroonhulzen en kogelpunten van de Duitsers en Brits-Canadezen bevinden zich voornamelijk in het zuidelijk deel van het plangebied. Verder is in het gehele tracé slechts één 20 mm brisantgranaat aangetroffen door de OCE.</p>