Golfbaan de Vorssel deelgebieden A en B

In opdracht van Van Eerd Golf B.V. heeft RAAP Archeologisch Adviesbureau in februari 2009 een bureauonderzoek met veldinspectie uitgevoerd in de deelgebieden A en B van de uitbreiding van golfbaan de Vorssel in de gemeente Bernheze. Het onderzoek is een aanvulling op reeds eerder uitgevoerd onderzoek en had tot doel op basis van gegevens over bekende en verwachte archeologische waarden een advies te formuleren omtrent de omgang met de archeologische waarden bij de verdere planvorming. Het gebied kenmerkt zich bodemkundig door grindrijke grove zanden waarin als gevolg van langdurige plaggenbemesting hoge zwarte enkeerdgronden met een plaggendek zijn ontstaan. De Vorssel behoorde waarschijnlijk dan ook al vanaf de Late Middeleeuwen tot een landbouwenclave ten noorden van Nistelrode. Maar al sinds de Bronstijd hebben zich in het gebied rond de golfbaan regelmatig mensen gevestigd en hun sporen achtergelaten. Hiervan getuigen de vele archeologische vindplaatsen met sporen van bewoning uit de periode Bronstijd t/m Late Middeleeuwen. Op basis van deze gegevens geldt voor het gebied een hoge archeologische verwachting voor vindplaatsen van landbouwers (Late Steentijd t/m Late Middeleeuwen). Vindplaatsen van jager-verzamelaars (Steentijd) komen in de deelgebieden waarschijnlijk niet voor. Dit is te wijten aan het ontbreken van zogenaamde gradiëntsituaties die voor jager-verzamelaars interessant waren. Uit het bureauonderzoek blijkt echter ook dat in het gebied in en rond de golfbaan op vrij grote schaal ontgronding heeft plaatsgevonden waardoor eventuele vindplaatsen waarschijnlijk verstoord zijn. Een controle van deze gegevens middels een veldinspectie heeft uitgewezen dat deelgebied B inderdaad ontgrond is waardoor geen intacte archeologische resten meer verwacht worden. Daarentegen is in deelgebied A een intact bodemprofiel aangetroffen dat bovendien wijst op langdurig landbouwkundig gebruik. Voor dit gebied geldt zodoende een hoge archeologische verwachting voor vindplaatsen van landbouwers. In deelgebied B wordt nader onderzoek overbodig geacht en gelden geen restricties ten aanzien van de verdere planvorming. Ten aanzien van deelgebied A wordt aanbevolen het toekomstig landgebruik te laten voldoen aan enkele voorwaarden zodat de archeologische resten duurzaam kunnen worden beschermd. Dit houdt in dat toekomstige bodemingrepen beperkt dienen te worden tot de dikte van de bouwvoor (30 cm) en dat het gebied een dubbelbestemming ‘archeologisch waardevol’ dient te krijgen. Indien niet aan deze voorwaarden voldaan kan worden dient alsnog nader archeologisch onderzoek plaats te vinden.