สิทธิปฏิบัติการเพื่อยังความเสียหายหรือเดือดร้อนของเจ้าของอสังหาริมทรัพย์ให้สิ้นไปตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1337

ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1337 เป็นบทบัญญัติเกี่ยวกับสิทธิปฏิบัติการเพื่อยังความเสียหายหรือเดือดร้อนของเจ้าของอสังหาริมทรัพย์ให้สิ้นไป โดยบทบัญญัติดังกล่าวมีปัญหาเกี่ยวกับการใช้และการตีความอยู่หลายประการ ได้แก่ ปัญหาความสัมพันธ์ระหว่างสิทธิปฏิบัติการเพื่อยังความเสียหายให้สิ้นไปกับความรับผิดทางละเมิด ปัญหาในการใช้สิทธิของเจ้าของอสังหาริมทรัพย์เพื่อยังความเสียหายให้สิ้นไป และปัญหาขอบเขตในการเรียกค่าทดแทนของเจ้าของอสังหาริมทรัพย์ วิทยานิพนธ์ฉบับนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาและวิเคราะห์ปัญหาการใช้และการตีความมาตรา 1337 เพื่อให้ได้ข้อสรุปเกี่ยวกับความชัดเจนในการนำบทบัญญัติดังกล่าวไปปรับใช้ และนำไปสู่การมีข้อเสนอแนะที่จะเป็นแนวทางในการนำไปวินิจฉัยคดีของศาลต่อไป จากการศึกษาและวิเคราะห์พบว่ามาตรา 1337 เป็นบทบัญญัติที่มุ่งคุ้มครองสิทธิของเจ้าของอสังหาริมทรัพย์ที่ได้รับความเดือดร้อนหรือเสียหายจากการใช้สิทธิของบุคคลอื่นโดยเฉพาะ ดังนั้น การนำมาปรับใช้จึงไม่ต้องนำหลักความรับผิดทางละเมิดมาพิจารณาประกอบ นอกจากนี้ เจ้าของอสังหาริมทรัพย์ยังมีใช้สิทธิในการปฏิบัติการเพื่อยังความเสียหายหรือเดือดร้อนของเจ้าของอสังหาริมทรัพย์ให้สิ้นไปได้ด้วยตนเองโดยพลการโดยไม่ต้องร้องขอต่อศาลก่อน เนื่องจากเป็นสิทธิที่มีลักษณะเป็นสิทธิเหนือทรัพย์ของเจ้าของอสังหาริมทรัพย์ รวมทั้งมีสิทธิในการเรียกค่าทดแทนได้เท่าที่มีความเสียหายเกิดขึ้น โดยไม่ต้องพิจารณาองค์ประกอบความรับผิดทางละเมิดเลย ดังนี้ จึงกล่าวได้ว่าการนำมาตรา 1337 มาปรับใช้ย่อมประโยชน์ต่อของเจ้าของอสังหาริมทรัพย์ จากผลการศึกษาและวิเคราะห์จึงมีข้อเสนอแนะว่า ผู้บังคับใช้กฎหมายควรคำนึงถึงเจตนารมณ์ของกฎหมาย โดยการปรับใช้มาตรา 1337 อย่างเป็นเอกเทศ และไม่นำมาตรา 1337 ไปวินิจฉัยโดยยึดโยงกับหลักเรื่องความรับผิดทางละเมิด และเจ้าของอสังหาริมทรัพย์จะต้องใช้สิทธิปฏิบัติการเพื่อยังความเสียหายให้สิ้นไปอย่างระมัดระวัง และอยู่ในขอบเขตแห่งสิทธิ สำหรับสิทธิเรียกค่าทดแทนควรนำกรอบในการใช้ดุลพินิจเพื่อกำหนดค่าสินไหมทดแทนเพื่อการละเมิดตามมาตรา 438 มาพิจารณาเทียบเคียง