Bureauonderzoek en Inventariserend veldonderzoek - verkennende fase Kerkhoflaan - Hoofdweg te Eelde, gemeente Tynaarlo (DR) Bureauonderzoek en Inventariserend veldonderzoek - verkennende fase Kerkhoflaan - Hoofdweg te Eelde, gemeente Tynaarlo (DR)

<p>Laagland Archeologie heeft in maart-april een Bureauonderzoek en Inventariserend veldonderzoek - verkennende fase uitgevoerd aan de Kerkhoflaan - Hoofdweg te Eelde. Het onderzoek vond plaats in verband met de ruimtelijke procedure rondom de uitbreiding van de huidige winkelruimte. Tegelijk met het onderzoek op deze uitbreidingslocatie is een aantal grondboringen gezet op een als parkeerterrein in te richten zone nabij het plangebied, al is het onwaarschijnlijk dat in dit terrein grootschalige bodemverstoringen dieper dan 30 cm –mv nodig zijn. Dit terrein is daarom niet specifiek in het bureauonderzoek opgenomen. De grondboringen dienden ertoe inzichtelijk te maken tot welke diepte hier civiele ontgravingen (kabels/leidingen en dergelijke) kunnen plaatsvinden.<br>Het onderzoek is uitgevoerd conform de protocollen SIKB KNA 4002 en 4003. Het bureauonderzoek had tot doel een archeologisch verwachtingsmodel op te stellen. Centraal staat daarbij de vraag of en zo ja welke archeologische resten (complextype, datering, diepteligging en gaafheid) in het plangebied kunnen worden verwacht. Hiertoe zijn landschappelijke, archeologische en historische bronnen geraadpleegd.<br>Het plangebied ligt op de Eelder rug, een ijsstroomrug die onderdeel vormt van de Hondsrug en die in het Saalien is gevormd. Nabij het plangebied zijn deze lemige afzettingen bedekt met een dekzandpakket van ongeveer 80 cm dik. De oorspronkelijke bodemkundige situatie is niet precies bekend. Op basis van oude kaarten en afgeleid van de situatie in de meeste andere Drentse essen is in het plangebied waarschijnlijk sprake van een dun (< 50 cm dik) plaggendek. In het onderliggende dekzand heeft zich vermoedelijk een veldpodzolbodem gevormd.<br>In de omgeving zijn geen specifieke archeologische vondsten bekend, maar wel bevindt het plangebied zich binnen 50 m van een AMK-terrein van hoge archeologische waarde. Dit AMK-terrein wordt gevormd door de oude historische dorpskern. Vaak kunnen in dergelijke oude kernen resten uit de Romeinse tijd en Vroege en Late Middeleeuwen, maar ook resten uit de periode Mesolithicum – IJzertijd worden aangetroffen. In de omgeving van het plangebied zijn diverse archeologische onderzoeken uitgevoerd. Bij de betreffende onderzoeken is meestal sprake van een diep verstoord bodemprofiel. Het plangebied (uitbreidingslocatie) was tot circa 1955-1984 bebouwd en daarna was het meest zuidelijke deel nog bebouwd. De kans is groot dat tijdens deze bouw- en sloopfasen grootschalige bodemverstoring is opgetreden.<br>Indien sprake is van een tot in de C-horizont verstoord bodemprofiel is de verwachting voor alle perioden laag. Wel kunnen nog resten van zeer diepe grondsporen (diepe paalkuilen, waterputten) bewaard zijn gebleven in de nu nog resterende dekzandtop.<br>Als de voorgaande bebouwing op poeren was gefundeerd en er geen kelders of kruipruimten aanwezig waren, is er een redelijke kans dat het bodemprofiel nog enigszins intact is, zeker als de bebouwing op een podium was geplaatst. In dat geval geldt een hoge verwachting voor resten uit de periode Neolithicum – Nieuwe Tijd. Resten uit oudere perioden (laat-Paleolithicum en Mesolithicum) kunnen niet uitgesloten worden. Op basis van oude kaarten zijn er geen specifieke aanwijzingen dat het plangebied in de Nieuwe Tijd bebouwd was.</p><p>Het uitgevoerde verkennende booronderzoek heeft tot doel het verwachtingsmodel te toetsen en zonodig aan te vullen. Hiertoe zijn verspreid over het toegankelijke deel van het plangebied verkennende boringen gezet. In dit stadium is verkennend booronderzoek de meest efficiënte onderzoekswijze om de archeologische potentie van het plangebied in kaart te brengen. Tijdens het veldwerk is consequent een AC-profiel aangetroffen. Resten van bodemvorming en/of een plaggendek zijn niet geconstateerd.<br>De kans dat het gebied nog archeologische resten met een intacte archeologische context bevat wordt daarom laag geacht. Op basis van de resultaten van het veldonderzoek wordt geadviseerd geen archeologisch vervolgonderzoek in het plangebied uit te voeren en het plangebied vrij te geven voor het aspect archeologie.<br>De implementatie van dit advies is in handen van de bevoegde overheid, de gemeente Tynaarlo. De gemeente wordt hierin vertegenwoordigd door haar deskundige, M. Huisman. Dit rapport is niet beoordeeld.<br>Mochten tijdens de werkzaamheden onverhoopt toch archeologische resten worden aangetroffen, of resten waarvan redelijkerwijze kan worden vermoed dat het om archeologische resten gaat, dan geldt op grond van de Erfgoedwet (art. 5.10) een meldingsplicht. Dit kan bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE, www.cultureelerfgoed).</p>