Transect-rapport 2854: Een Archeologisch Inventariserend Veldonderzoek door middel van Proefsleuven, karterende en waarderende fase. Knegsel, Hoekdries 3. Gemeente Eersel (NB).

<p>In juni 2020 is een archeologisch proefsleuvenonderzoek uitgevoerd in een plangebied aan de Hoekdries 3 te Knegsel (gemeente Eersel). De aanleiding voor het onderzoek werd gevormd door het voornemen om in het plangebied een paddenpoel te realiseren (circa 25 x 26 m; 800 m2). Hiervoor wordt ontgraven tot een diepte van 2 m -Mv. De poel, die bedoeld is als waadruimte en drinkgelegenheid voor paarden, zal ongeveer niervormig worden. Momenteel is het plangebied in gebruik als grasland.</p><p>Volgens het gemeentelijk beleid is bij graafwerkzaamheden met een oppervlakte van meer dan 500 m2 en een diepte vanaf 50 cm -Mv archeologisch onderzoek noodzakelijk. In het kader hiervan heeft eerder al een bureau- en booronderzoek plaatsgevonden. Hierbij is een aardewerkfragment gevonden uit de Late-Middeleeuwen (circa 900-1300 n.Chr.). Verder is een hoge archeologische verwachting vastgesteld voor de periode Jong-Paleolithicum B tot en met Late-Middeleeuwen. Door het ontbreken van bebouwing op historisch kaartmateriaal gold een lage verwachting voor de Nieuwe tijd.</p><p>Om de verwachting uit het bureau- en booronderzoek te toetsen zijn bij het proefsleuvenonderzoek twee sleuven gegraven van 20 x 4 en 10 x 4 m (totaal 120 m2, ofwel 15% van het plangebied). Hierbij is een vrijwel intacte hoge zwarte enkeerdgrond aangetroffen, die door middel van plaggenbemesting in de Late-Middeleeuwen/Nieuwe tijd is opgebracht. Deze heeft een donkergekleurde (donkergrijs-zwarte) bovengrond en een lichter gekleurde (donkergrijs-bruine) onderkant. Het esdek is aangetroffen vanaf een diepte van 20-30 cm -Mv. Op basis van de ontginningsgeschiedenis van Knegsel is bekend dat ontginningen in elk geval hebben plaatsgehad vanaf de 13e eeuw (en mogelijk vroeger). Het vondstmateriaal dat uit het esdek is verzameld duidt hier ook op. Uit het esdek stamt namelijk een aardewerkfragment uit de periode 900-1300 n.Chr., die erop duidt dat het esdek jonger is dan 900 n.Chr.</p><p>Verder zijn in het esdek vier aardewerkfragmenten aangetroffen uit de prehistorie. Op basis van het ontbreken van spit- of ploegsporen aan de onderkant van het esdek stammen deze waarschijnlijk niet van een oorspronkelijke vindplaats in het plangebied, maar zijn ze van elders met grond aangevoerd. Of de opgebrachte grond afkomstig is van een andere locatie binnen het plangebied of van buitenaf afkomstig is, is op basis van het onderzoek niet af te leiden. Door bioturbatie in de top van het dekzand is een oorspronkelijke vindplaats theoretisch niet geheel uit te sluiten. Vondstmateriaal en grondsporen ontbreken echter in het dekzand geheel. Van een vindplaats is dus geen sprake.</p><p>Op basis van de KNA-waardestellingssystematiek is het esdek als niet-behoudenswaardige vindplaats gewaardeerd.</p>