Broekhuizenvorst, Plangebied Ooijen-Wanssum vindplaats 9-5

<p>In opdracht van Mooder Maas heeft BAAC Archeologie en Bouwhistorie tussen 3 en 12 april 2018 een opgraving uitgevoerd op vindplaats 9-5 van het plangebied Gebiedsontwikkeling Ooijen-Wanssum, gelegen te Broekhuizenvorst in de gemeente Horst aan de Maas. De aanleiding voor het archeologisch onderzoek is de voorgenomen realisatie van een hoogwatergeul. Het uitgevoerde onderzoek is het vervolg op een IVO-P (oktober 2014 - april 2016) en een IVO karterende fase PLUS (november 2013 – maart 2014).</p><p>Vindplaats 9-5 ligt op de noordelijke flank van de Dryas terrasrug. Een lemig (vroeg-)holoceen oeverdek met in de top een EB-horizont volgt het terrasreliëf. Over dit oeverdek en het sporenniveau is vanaf de late middeleeuwen een overstromingspakket afgezet (het jong overstromingsdek). In het noordelijke, oostelijke en uiterst westelijke deel van het onderzoeksterrein is de noordelijke flank van de terrasrug afgedekt door een dik pakket oeverafzettingen. Hiervan lijken het noordelijke en oostelijke deel binnen de overloopgeulzone te liggen. Het westelijke deel lijkt onderdeel uit te maken van het overgangsgebied richting de westelijk gelegen restgeul. </p><p>Tijdens de opgraving zijn resten gevonden uit het mesolithicum, de bronstijd, de vroege ijzertijd, Romeinse tijd, volle middeleeuwen en nieuwe tijd. Hiervan hebben de vindplaatsen uit de vroege ijzertijd en volle middeleeuwen de meeste resten opgeleverd. Van de overige perioden zijn alleen losse vondsten teruggevonden. </p><p>Uit de tweede helft van de vroege ijzertijd (650-550/500 voor Chr.) dateert een cluster van acht kuilen, gegraven in een hogere landschappelijke zone. Drie van deze sporen waren op een rij gelegen en zeer vondstrijk: ze bevatten grote aantallen scherven handgevormd aardewerk, brokken verbrande klei en stukken natuursteen. Opvallend aan het vondstmateriaal is dat het verhit of verbrand is geweest. Van de keramiek is vastgesteld dat dit na de breuk is gebeurd. De inhoud van de kuilen bestaat waarschijnlijk uit huishoudelijk afval dat is verbrand om het op te ruimen. Op deze wijze verkleint de afvalberg en blijven er ook geen nare luchten uit komen. Vermoedelijk moet de bijbehorende nederzetting elders, op de hogere delen van het Dryas terras, gezocht worden.</p><p>Ook in de vroege en volle middeleeuwen (ca. 900-1200 AD) hebben binnen vindplaats 9-5 menselijke activiteiten plaatsgevonden, ditmaal in een lagere landschappelijke zone. Het gaat hier om ambachtelijke activiteiten in de vorm van het produceren van houtskool uit hoofdzakelijk eikenhout. Het gaat hierbij om vier ondiepe meilerkuilen met verweerd houtskool, en een diepere, mogelijke meilerkuil waarin op de bodem een laag houtskool aanwezig was die niet geërodeerd was. Het is opmerkelijk dat een relatief grote hoeveelheid houtskool in dit spoor destijds niet is verzameld en in de kuil is achtergebleven. Bovendien is de kuil vlak na de verkoling van het hout dichtgegooid en is de houtskool afgedekt geraakt. De aanwezigheid van meilerkuilen toont aan dat de omgeving destijds bosrijk (eikenbos) moet zijn geweest.</p>