การจำแนก glycophorin variants ในผู้บริจาคเลือดที่มีแอนติเจน Mi(a+) ณ โรงพยาบาลธรรมศาสตร์เฉลิมพระเกียรติ

บทคัดย่อแอนติเจนของหมู่เลือดระบบ MNS อยู่บน glycophorin A (GPA) and glycophorin B (GPB) ซึ่งถูกควบคุมโดยยีน GYPA และ GYPB บนแขนข้างยาวของโครโมโซมคู่ที่ 4 ยีนทั้งสองชนิดมีความใกล้เคียงกันมากกว่าร้อยละ 95 และอยู่ในตำแหน่งที่ใกล้กันมาก ซึ่งเพิ่มโอกาสในการเกิด recombination ที่เกิดจากการแทนที่นิวคลีโอไทด์เดี่ยว, unequal crossing over หรือ gene conversion ทำให้มีความหลากหลายของแอนติเจนในกลุ่ม MNS hybrids subclasses การศึกษานี้ได้ศึกษาลักษณะและจำแนก GP variants ในผู้บริจาคเลือดคนไทยที่มีแอนติเจน Mi(a+) ด้วยเทคนิคพีซีอาร์เอสเอสพี ควบคู่กับการตรวจหาลำดับเบสด้วยวิธี DNA sequencing โดยใช้ตัวอย่างเลือดจากผู้บริจาคเลือดคนไทยจำนวน 800 ราย นำมาทดสอบกับ human anti-Mia ด้วยวิธีหลอดทดลองมาตรฐาน และใช้เทคนิคพีซีอาร์เอสเอสพีในการแยก normal GYPB, GYP*Vw และกลุ่ม GYP*Hut, GYP*Mur, GYP*Hop, GYP*Bun และ GYP*HF จากนั้นตรวจวิเคราะห์หาลำดับเบส เพื่อระบุและจำแนกชนิดของ GP variants ในกลุ่ม GYP(B-A-B) hybrids จากผู้บริจาคเลือดทั้งหมด 800 รายพบว่า มีฟีโนไทป์ Mi(a+) 107 ราย (13.38%) ผลการตรวจด้วยวิธีหลอดทดลองมาตรฐานและวิธี พีซีอาร์ เอสเอสพี ให้ผลตรงกันทุกราย โดยตัวอย่างที่มีฟีโนไทป์เป็น Mi(a+) พบผลบวกด้วยวิธีพีซีอาร์ เอสเอสพีกับกลุ่มอัลลีล GYP*Hut, GYP*Mur, GYP*Hop, GYP*Bun และ GYP*HF เท่านั้น ผลจากการตรวจ DNA sequencing พบว่า มีผู้บริจาคเลือดที่เป็น GYP*Mur จำนวน 97/800 (12.13%) คน โดยเป็น GYP*Mur/GYPB heterozygote จำนวน 94 ราย (11.75%) และอีก 3 ราย (0.38%) เป็น GYP*Mur/GYP*Mur homozygote ส่วนตัวอย่างอีก 10 รายเป็นกลุ่ม GYP*Bun-like โดยเป็น GYP*Thai/GYPB heterozygote จำนวน 9 ราย (1.12%) และอีก 1 ราย (0.13%) เป็น GYP*Thai II/GYPB heterozygote ตามลำดับ ซึ่ง GYP*Mur เป็นอัลลีลที่พบได้มากที่สุด (6.25%) รองลงมาคือ GYP*Thai (0.56%) และ GYP*Thai II (0.06%) และในการศึกษานี้ไม่พบอัลลีลของ GYP*HF, GYP*Bun, GYP*Hop, และ GYP*Kip โดยสรุปการศึกษานี้ได้จำแนกชนิดของ MNS GP variants ในกลุ่ม GYP(B-A-B) hybrids โดยใช้เทคนิคพีซีอาร์เอสเอสพี ควบคู่กับวิธี DNA sequencing ซึ่งจากวิธีการเหล่านี้ช่วยให้สามารถระบุชนิด GP variants ได้ โดยเฉพาะกรณีที่ไม่มีแอนติซีรัมที่จำเพาะ ดังนั้นการตรวจหาลำดับเบสด้วยวิธี DNA sequencing จึงเป็นวิธีที่สามารถช่วยระบุและจำแนกชนิดของ GP variants ได้อย่างชัดเจน