แนวทางการลดความเสี่ยงและป้องกันน้ำท่วมพื้นที่นอกแนวคันกั้นน้ำพระราชดำริของกรุงเทพมหานคร (เขตหนองจอก มีนบุรี คลองสามวา และลาดกระบัง)

การศึกษาเรื่อง “แนวทางการลดความเสี่ยงและป้องกันน้ำท่วมพื้นที่นอกแนวคันกั้นน้ำพระราชดำริของกรุงเทพมหานคร (เขตหนองจอก มีนบุรี คลองสามวา และลาดกระบัง” มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาสภาพการดำเนินงานในการลดความเสี่ยงและป้องกันน้ำท่วมพื้นที่นอกแนวคันกั้นน้ำพระราชดำริ ของกรุงเทพมหานคร และเพื่อเสนอแนะแนวทางการลดความเสี่ยงและป้องกันน้ำท่วมที่เหมาะสมกับบริบทของพื้นที่นอกแนวคันกั้นน้ำพระราชดำริของกรุงเทพมหานคร เป็นการวิจัยแบบผสม โดยใช้แบบสอบถาม จำนวน 100 คน การวิเคราะห์เอกสาร และสัมภาษณ์เชิงลึกผู้บริหารและบุคลากรที่เป็นผู้ให้ข้อมูลสำคัญ (Key Informant) จำนวน 6 คน ได้แก่ ผู้แทนสำนักป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย ผู้แทนสำนักการระบายน้ำ ผู้แทนสำนักงานเขตหนองจอก ผู้แทนสำนักงานเขตคลองสามวา ผู้แทนสำนักงานเขตมีนบุรี และผู้แทนสำนักงานเขตลาดกระบัง จากการศึกษาพบว่า พื้นที่นอกแนวคันกั้นน้ำพระราชดำริ มีพื้นที่ประมาณ 468 ตารางกิโลเมตร ซึ่งเป็นแนวฟลัดเวย์ (Flood Way) หรือทางน้ำไหลผ่าน มีความเสี่ยงสำคัญที่ทำให้เกิดน้ำท่วมใหญ่ในพื้นที่ คือ น้ำหลาก แต่ด้วยพื้นที่ส่วนใหญ่ยังคงเป็นแนวคันกั้นเดิม ดังนั้นจึงมุ่งเน้นใช้มาตรการไม่ใช่เชิงโครงสร้างในพื้นที่นี้ ซึ่งกรุงเทพมหานครมีนโยบายที่ให้ความสำคัญกับการจัดทำแผนโดยมีการกำหนดมาตรการต่าง ๆ ไว้ในแผน แต่ในสภาพความเป็นจริงยังมีบางมาตรการที่ไม่สามารถนำไปปฏิบัติได้จริง เนื่องจากไม่ได้กำหนดวิธีการหรือแนวทางการปฏิบัติที่ชัดเจน ข้อเสนอแนะในการศึกษา คือ กำหนดกลไกและแนวทางการปฏิบัติให้ชัดเจนและสามารถนำไปใช้ได้จริงในมาตรการการซ้อมแผนอุทกภัยและการฝึกอบรมอาสาสมัครกู้ชีพกู้ภัยด้านอุทกภัย กำชับเจ้าหน้าที่ให้มีความเข้มงวดในการบังคับใช้ผังเมืองและกฎหมายควบคุมอาคารให้มากยิ่งขึ้น ควรมีการศึกษาจัดทำแผนแม่บทการบริหารจัดการน้ำของกรุงเทพมหานครในภาพรวมของพื้นที่โดยให้ความสำคัญกับพื้นที่นอกแนวคันกั้นน้ำพระราชดำริเพื่อกำหนดแนวทางการลดความเสี่ยงและป้องกันน้ำท่วมด้วยมาตรการเชิงโครงสร้างที่เหมาะสมและยั่งยืน