การมีส่วนร่วมของเครือข่ายทางสังคมกับสภาเด็กและเยาวชน: กรณีศึกษาสภาเด็กและเยาวชน จังหวัดนนทบุรี

การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาเครือข่ายทางสังคมและศึกษาการมีส่วนร่วมของเครือข่ายทางสังคมกับการทำงานของสภาเด็กและเยาวชนจังหวัดนนทบุรี โดยมีผู้มีส่วนร่วมในการวิจัยจำนวน 12 ประกอบด้วย คณะบริหารสภาเด็กและเยาวชนระดับจังหวัด 2 คน คณะบริหาร สภาเด็กและเยาวชนระดับอำเภอ จำนวน 5 คน และคณะบริหารสภาเด็กและเยาวชนระดับตำบล 5 คน เก็บรวบรวมข้อมูลด้วยการสัมภาษณ์ ผลการศึกษา 1) เครือข่ายทางสังคม พบว่า เครือข่ายทางสังคมของสภาเด็กและเยาวชนจังหวัดนนทบุรี ประกอบด้วย 3 กลุ่ม คือ เด็กและเยาวชนที่เข้ามาทำงานก่อนยุคเปลี่ยนผ่านพระราชบัญญัติส่งเสริมการพัฒนาเด็กและเยาวชนแห่งชาติ กลุ่มที่ 2 ได้แก่ เด็กและเยาวชนที่เข้ามาทำงานกับ สภาเด็กและเยาวชนในช่วงเริ่มเปลี่ยนผ่านพระราชบัญญัติส่งเสริมการพัฒนาเด็กและเยาวชนแห่งชาติ และกลุ่มที่ปรึกษาที่มาจากกลุ่มที่สองแต่อายุเกิน 25 ปี ยังมีความประสงค์ทำงานร่วมกับสภาเด็กและเยาวชน โดยเครือข่ายทางสังคมมีการวมตัวทั้งแบบเป็นทางการและไม่เป็นทางการ 2) รูปแบบลักษณะเครือข่าย: สภาเด็กและเยาวชนจังหวัดนนทบุรีทำงานทำงานกับเครือข่ายทางสังคมภาครัฐเป็นหลัก รองลงมาเป็นเครือข่ายภาคประชาสังคม โดยส่วนใหญ่มีลักษณะ การรวมตัวของเครือข่ายแบบไม่เป็นทางการ คือ การนัดหมายเจอกันเพื่อเตรียมงานและทำกิจกรรมรวมกัน 3) การรักษาความสัมพันธ์/การส่งต่อเครือข่าย: สภาเด็กและเยาวชนจังหวัดนนทบุรีใช้การทำกิจกรรมร่วมกัน การปรึกษากัน การพูดคุยกันอย่างต่อเนื่องทำให้สามารถรักษาความสัมพันธ์ได้ในระยะยาว และมีการส่งต่อเครือข่ายด้วยการทำรวบรวมข้อมูลเป็นรูปเล่มและการแนะนำกันรุ่นต่อรุ่น การมีส่วนร่วมของเครือข่าย พบว่า ในกระบวนการคิด/ค้นหาปัญหาของสภาเด็กและเยาวชน สภาเด็กและเยาวชนยังไม่มีส่วนร่วมในกระบวนการคิด ค้นหาปัญหาอย่างแท้จริง มีเพียงหน่วยงานราชการซึ่งเป็นเครือข่ายแบบเป็นทางการอยู่ในกระบวนการคิด วางแผนการดำเนินงาน แผนงบประมาณ โดยหน่วยงานราชการจะเป็นผู้จัดทำให้สภาเด็กและเยาวชนดำเนินการ นำไปปฏิบัติทั้งสภาเด็กและเยาวชนระดับตำบล ระดับอำเภอ ระดับจังหวัด ส่วนเครือข่ายแบบไม่เป็นทางการ เครือข่ายภาคประชาสังคม มีการทำงานร่วมกัน ในกระบวนการคิด ค้น หาปัญหาการทำงานร่วมกันในลักษณะการประสานทรัพยากรการทำงาน หาปัญหาโดยจะมีการทำงานร่วมกับชุมชนในขั้นตอนการวางแผนการทำกิจกรรมไปจนถึงการปฏิบัติงานร่วมกันและยังมีการทำงานร่วมกับเครือข่ายอื่นในพื้นที่ซึ่งสภาเด็กจะมีการแบ่งหน้าที่ความรับผิดชอบกัน ในการประเมินผลจะประเมิน 2 รูปแบบคือ 1) การประเมินผลในกลุ่มผู้ร่วมกิจกรรม เป็นการประเมินการเข้าร่วมกิจกรรมและนำข้อเสนอแนะมาปรับปรุงกิจกรรมครั้งถัดไป 2) การประเมินผลในกลุ่มผู้จัดกิจกรรม จะใช้วิธีการพูดคุยแบบไม่เป็นทางการถึงปัญหาที่พบและนำมาปรับปรุงการทำงานต่อไป ส่วนการร่วมรับผลประโยชน์ พบว่า สภาเด็กและเยาวชนได้รับประสบการณ์ในการทำงานเพื่อพัฒนาตนเอง ในขณะที่เครือข่ายทางสังคมได้ผลจากการดำเนินกิจกรรมและเกิดการสานสัมพันธ์ระหว่างเครือข่าย รวมทั้งเด็กในชุมชนและชุมชน ได้รับการแก้ปัญหาที่เกิดขึ้นตรงตามสภาพปัญหาและความต้องการของชุมชนอย่างเหมาะสม