Το Διαδίκτυο στην Ελλάδα 2025

Το Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών (EKKE) τοποθετεί στο επίκεντρο της επιστημονικής ανάλυσης τις ραγδαίες κοινωνικοτεχνολογικές εξελίξεις, με στόχο να προσδώσει ώθηση στη χάραξη ψηφιακών πολιτικών βάσει τεκμηρίων και να ανταποκριθεί στην ανάγκη για αξιόπιστη, συγκριτική και μελλοντοστραφή γνώση σχετικά με τη χρήση του διαδικτύου στην Ελλάδα. Ως εκ τούτου, έχει αναλάβει από το 2015 την πρωτοβουλία να διεξαγάγει μεγάλης κλίμακας έρευνα με κύριο πεδίο μελέτης την καταγραφή της διείσδυσης και των πολλαπλών επιδράσεων του διαδικτύου και υποδομών του στην ελληνική κοινωνία. Συγκεκριμένα, η εμπειρική δειγματοληπτική έρευνα World Internet Project Greece (WIP-GR) υλοποιείται από το EKKE και εντάσσεται στη σύμπραξη World Internet Project (WIP), μια διεθνή σύμπραξη πανεπιστημίων και ερευνητικών κέντρων που αποτελείται από περισσότερες από 30 χώρες διαφορετικών ηπείρων. Πρόκειται για ένα διεθνές ερευνητικό πρόγραμμα που ξεκίνησε το 1999 και διευθύνεται από το Annenberg School Center for the Digital Future του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνιας (ΗΠΑ), υπό τον Καθηγητή Jeffrey Cole. Η έρευνα WIP-GR 2025 επικεντρώνεται στις αναδυόμενες στάσεις του κοινού απέναντι στην τεχνητή νοημοσύνη, με ιδιαίτερη έμφαση στην παραγωγική τεχνητή νοημοσύνη, τον ψηφιακό εγγραμματισμό και την ιδιωτικότητα, αλλά και στάσεις απέναντι στη διαδικτυακή πληροφόρηση, τους αλγόριθμους και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Βασιζόμενη σε ένα μεγάλης κλίμακας αντιπροσωπευτικό δείγμα, η μελέτη αποκαλύπτει σημαντικές ασυμμετρίες στις γνώσεις και τις δεξιότητες, ειδικά μεταξύ διαφορετικών ικιακών και κοινωνικών ομάδων, καθώς και αυξανόμενες ανησυχίες για την ιδιωτικότητα και χαμηλή εμπιστοσύνη στους εταιρικούς φορείς. Παρά την ευρεία συναίνεση ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε να βελτιώσει την αποδοτικότητα, πολλά άτομα εξακολουθούν να ανησυχούν για τις πιθανές κοινωνικές επιπτώσεις, όπως η εκτεταμένη ανεργία και οι παραβιάσεις της ιδιωτικής ζωής. Η ανάλυση υπογραμμίζει σημαντικά εμπόδια για την ψηφιακή μετάβαση της χώρας, όπως η ψηφιακή δυσπιστία, τα ελλείμματα ψηφιακής ετοιμότητας και εκπαίδευσης, καθώς και η προσληφθείσα ανεπάρκεια στην εποπτεία της τεχνητής νοημοσύνης και των τεχνολογιών που βασίζονται σε δεδομένα. Η μελέτη καταλήγει σε στοχευμένες ιδέες για προνοητική ψηφιακή πολιτική, ψηφιακή συνοχή και συμπερίληψη, αλλά και ενδυνάμωση των πολιτών στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης.