Plangebied de Rietoevers te Zwanenburg, gemeente Haarlemmermeer.

</p>
In opdracht van de gemeente Haarlemmermeer heeft RAAP in juli 2025 een archeologisch vooronderzoek in de vorm van een bureauonderzoek uitgevoerd voor het plangebied de Rietoevers te Zwanenburg in de gemeente Haarlemmermeer. Het onderzoek vond plaats in het kader van een omgevingsvergunning.
</p></p>
Op grond van de onderzoeksresultaten en onder verwijzing naar de doelstellingen, kunnen de volgende uitspraken worden gedaan:
</p></p>
• Vanaf 5,9 tot 7,7 m -mv is de top van het dekzand te verwachten waar een niet goed te specificeren verwachting geldt voor de aanwezigheid van resten van tijdelijke kampementen van jager-verzamelaars uit de oude en midden steentijd. Dit niveau wordt door de voorgenomen ingrepen niet geraakt.
</p></p>
• Vanaf maaiveld geldt een uitgesproken lage verwachting voor de aanwezigheid van resten van bewoning uit het vroege en midden neolithicum. Het getijdenlandschap in die periode was te woest en drassig om goed bewoonbaar te zijn.
</p></p>
• In de periode daarna, het late neolithicum tot en met de vroege middeleeuwen, bestond het plangebied uit veen dat eveneens te woest en drassig was om goed bewoonbaar te zijn. Losse vondsten uit deze periode kunnen wel voorkomen omdat bewoning nu eenmaal niet de enige manier is waarop de mens het landschap gebruikt.
</p></p>
• Vanaf de late middeleeuwen wordt het veen ontgonnen en gebruikt voor de turfwinning. Dit zorgde er echter voor dat het veen ook verdween. Resten van bewoning en andere activiteiten van de mens op het veen uit deze en de voorgaande perioden zijn dan ook verdwenen en uit context geraakt. Dergelijke vondsten zijn in de omgeving ook gedaan.
</p></p>
• Aan de randen van de Haarlemmermeer komt restveen voor, dat niet geheel verdwenen is. In zo’n gebied is één middeleeuwse woonheuvel bekend. Aangezien in het plangebied ook restveengronden voorkomen, vooral in het noordwesten, zou de verwachting uitgesproken kunnen worden dat hier wellicht ook woonheuvels gelegen kunnen hebben. Uit archeologisch veldonderzoek naast het plangebied is echter gebleken dat het veen hier niet veraard is en verstoord.
</p></p>
• In de late middeleeuwen verandert het gebied door turfwinning in een binnenmeer, het Haarlemmermeer, waarop de mens gevaren en gevist heeft. Resten van menselijke activiteiten aan en op het water kunnen dan ook verwacht worden in de vorm van resten van scheepswrakken – die in de Haarlemmermeer ook zijn aangetroffen – visfuiken, beschoeiingen en steigers. Die laatste twee kunnen met name aan de rand van het voormalige meer aanwezig zijn. Hier zijn echter geen ingrepen gepland.
</p></p>
Op basis van de resultaten van dit onderzoek blijkt dat in het plangebied geen archeologische resten bedreigd worden. Daarom wordt in het kader van de voorgenomen bodemingrepen geen vervolgstap uit het proces van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ) noodzakelijk geacht.
</p></p>
Indien bij de uitvoering van de werkzaamheden onverwacht archeologische resten worden aangetroffen, dan is conform artikel 5.10 van de Erfgoedwet aanmelding van de desbetreffende vondsten bij de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap c.q. de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed verplicht (vondstmelding via ARCHIS).
</p></p>
Dit rapport geeft (selectie)adviezen. Het is aan de bevoegde overheid, de gemeente Haarlemmermeer, deze al dan niet over te nemen in de vorm van een (selectie)besluit.
</p>