การเปรียบเทียบผลของความไว้วางใจของผู้ใช้โมเดลการทำนายราคาทิศทางหุ้นด้วย AI และ XAI

การลงทุนในตลาดหุ้นมีความสำคัญอย่างมากต่อการบรรลุวัตถุประสงค์ทางการเงินของนักลงทุน โดยทั่วไปนักลงทุนจะใช้การวิเคราะห์ปัจจัยพื้นฐานและเทคนิคในการเลือกหุ้น อย่างไรก็ตามยังมีการลงทุนที่มีความเสี่ยงน้อยกว่า เช่น การลงทุนในกองทุนและการรับคำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญทางการเงิน จนเมื่อไม่นานมานี้ การใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI) ในการทำนายทิศทางราคาหุ้นได้รับความนิยมเพิ่มขึ้นเนื่องจากความสามารถในการวิเคราะห์ข้อมูลซับซ้อน อย่างไรก็ตามยังมีข้อกังวลเกี่ยวกับความโปร่งใสของ AI ซึ่งนำไปสู่การพัฒนาและใช้ Explainable AI (XAI) ที่สามารถอธิบายกระบวนการคิดวิเคราะห์ได้ ซึ่งควรมีการตรวจสอบผลกระทบของการใช้แบบจำลองทั้งสองต่อความไว้วางใจงานวิจัยนี้ต้องการศึกษาว่ารูปแบบการแสดงผลการทำนายราคาหุ้นระหว่างแบบจำลองปัญญาประดิษฐ์และปัญญาประดิษฐ์ที่อธิบายได้ มีผลต่อระดับความไว้วางใจที่แตกต่างกันหรือไม่ ด้วยการแบ่งผู้เข้าร่วมการทดลองออกเป็นสองกลุ่มตามแบบจำลอง ทดลองกับงานซื้อขายหุ้นโดยอาศัยคำแนะนำจากปัญญาประดิษฐ์ พร้อมกับประเมินระดับความไว้วางใจที่มีต่อคำแนะนำของแบบจำลอง จากการศึกษาพบว่า การเพิ่มคำอธิบายในแบบจำลองปัญญาประดิษฐ์ที่อธิบายได้ ไม่ได้ส่งผลที่แตกต่างกันต่อค่าเฉลี่ยความไว้วางใจระหว่างแบบจำลองทั้งสอง