Bureauonderzoek Tynaarlosestraat te Vries, gemeente Tynaarlo

In april/mei 2025 is in opdracht van Enexis Netbeheer B.V. door Antea Group een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd voor Tynaarlosestraat in Vries (gemeente Tynaarlo). Aanleiding voor het onderzoek zijn de geplande werkzaamheden aan de laag- en middenspanningskabels. Het tracé heeft een lengte van circa 4419,5 meter. Hiervan zal circa 4187,5 m in open ontgraving en circa 232 m zal via sleufloze techniek (HDD) worden aangelegd (Afbeelding 2). Het tracé zal aangelegd worden in een sleuf van circa 0,5 m breed met een diepte van circa 0,8 m -mv. Het plangebied is gelegen in Archeoregio Drents zandgebied. Tijdens de ijstijd het Elsterien (ca. 475.000- 410.000 jaar gelegen) kwam het landijs voor het eerst (deels) in Nederland te liggen. In de ondergrond zijn hier nog wel aanwijzingen van terug te zien in de vorm van tunneldalen. Deze dalen zijn opgevuld met smeltwaterafzettingen zoals klei. Het plangebied is gelegen in de dorpen Vries en Tynaarlo. Vries en Tynaarlo zijn beide esdorpen. Een van de eerste kerken van Drenthe werd aan het eind van de 8e eeuw, vroege middeleeuwen, gesticht in Vries. De oudste bekende vermelding van het dorp komt uit de 12e eeuw waar Vries als Vrees beschreven werd. De eerste schriftelijke vermelding van Tynaarlo dateert uit 820. Door de gunstige ligging van het dorp tussen Groningen en Zwolle werd Vries één van de pleisterplaatsen van de postweg. Hierdoor ontstonden veel herbergen in en rondom het dorp. Nabij het oostelijke deel van het plangebied in Tynaarlo is een herberg gelegen. Het plangebied is voor een groot deel gelegen binnen de Frieslandriegel. Dit betreft een Duitse linie aangelegd om een geallieerde invasie uit het noordwesten te stuiten. Hierdoor is er kans op het aantreffen van resten uit de Tweede Wereldoorlog. Het tracé wordt deels aangelegd door middel van gestuurde boringen (HDD) en deels in open ontgravingen. In de gebieden waar gebruik gemaakt wordt van gestuurde boringen is de diepte onder eventuele archeologisch relevante niveaus door en hoeft minimaal rekening gehouden te worden met archeologie. De open ontgravingen hebben een totaal lengte van circa 2980,5 m waar een beleid geldt waarbij specifiek/archeologisch onderzoek noodzakelijk is. Circa 716 m valt binnen een zone waar inventariserend veldonderzoek noodzakelijk is. Het tracé ligt voor circa 490 m in een zone welke verstoord of al archeologisch is onderzocht en vrijgegeven. Een klein deel van het plangebied ligt binnen bekende vindplaatsen of de bufferzone van een vindplaats, namelijk: de bufferzone van het AMK-terrein. Deze locaties waar een (middel)hoge archeologische verwachting geldt, Waarde – archeologie 2 en zones welke binnen de historische kern van Vries liggen adviseert Antea Group om de werkzaamheden te laten uitvoeren onder een extensieve archeologische begeleiding onder protocol proefsleuven (4003) (Afbeelding 22). Dit omdat de werksleuf eventueel breder is dan de sleuf van bestaande kabels en leidingen. Hierdoor kunnen archeologische resten van de bekende vindplaatsen worden aangetroffen in de profielwanden van de sleuven. Het tracédeel waarvoor archeologische begeleiding is geadviseerd is circa 900 m lang. Het advies is tevens afgebeeld op verschillend kaartmateriaal op Afbeelding 23 t/m Afbeelding 25 en in kaartbijlage 0498498-ADVIES. Antea Group adviseert de rest van het plangebied vrij te geven voor de voorgenomen werkzaamheden. Het plangebied valt namelijk grotendeels binnen locaties welke verstoord of reeds vrijgegeven gebieden betreffen, onder andere door de vele kabels en leidingen. Hierdoor is op die locaties de kans op het aantreffen van een intacte bodem erg laag. Daarnaast geldt voor de overige locaties een lage archeologische verwachting. Het advies geldt enkel voor onderhavige werkzaamheden van een diepte van 0,8 m -mv en 0,5 m breed. Mocht hier van afgeweken worden zal het advies opnieuw bekeken moeten worden.