ISFAYRAMSOY DARYOSIDAGI INVAZIV BALIQ TURLARI VA "PARAZITLAR TRANSFERI"

Ushbu maqolada Farg‘ona vodiysining transchegaraviy suv havzalaridan biri — Isfayramsoy daryosidagi mahalliy (masalan, Schizothorax intermedius) va invaziv (yot) baliq turlarining endoparazitlar faunasi ilk bor qiyosiy tahlil qilingan. Tadqiqot davomida [soni] ta baliq namunasi to‘liq parazitologik yorish metodikasi yordamida tekshirildi. Natijalar shuni ko‘rsatdiki, invaziv baliq turlari ekotizimga kirib kelishi bilan birga o‘ziga xos bo‘lgan endoparazitlarni (Trematoda, Cestoda, Nematoda) olib kirgan va bu parazitlar mahalliy baliq turlariga o‘tgan (spillover effekti). Shuningdek, mahalliy parazitlar ham yangi invaziv xo‘jayinlarga moslashayotgani (spillback effekti) aniqlandi. Zararlanish ekstensivligi (EI) va intensivligi (II) tahlili daryoning quyi oqimida, antropogen bosim yuqori bo‘lgan hududlarda keskin ortishini ko‘rsatdi. Olingan ma’lumotlar daryo ekotizimi bioxilma-xilligini muhofaza qilish va ixtiopatologik monitoringni yo‘lga qo‘yishda muhim ilmiy asos bo‘lib xizmat qiladi.