Bureauonderzoek en Inventariserend veldonderzoek - verkennende fase Elshof 6 cde te Wijhe, gemeente Olst-Wijhe (OV) Bureauonderzoek en Inventariserend veldonderzoek - verkennende fase Elshof 6 cde te Wijhe, gemeente Olst-Wijhe (OV)

<p>Laagland Archeologie heeft in februari 2022 een Bureauonderzoek en Inventariserend veldonderzoek - verkennende fase uitgevoerd aan de Elshof 6 cde te Wijhe. Het onderzoek vond plaats in verband met de ruimtelijke procedure rondom de geplande bouw van drie nieuwe woningen Het onderzoek is uitgevoerd conform de protocollen SIKB KNA 4002 en 4003. Het bureauonderzoek had tot doel een archeologisch verwachtingsmodel op te stellen. Centraal staat daarbij de vraag of en zo ja welke archeologische resten (complextype, datering, diepteligging en gaafheid) in het plangebied kunnen worden verwacht. Hiertoe zijn landschappelijke, archeologische en historische bronnen geraadpleegd.<br>Het plangebied ligt op een dekzandrug waarop een plaggendek is aangebracht. Dit plaggendek is waarschijnlijk ongeveer 55 cm dik. De natuurlijke bodem bestaat vermoedelijk uit een podzolgrond. De dekzandrug ligt temidden van relatief lage, drassige gronden. Die lagere gronden waren tussen circa 1500/500 voor Chr. (Midden-Bronstijd - Vroege IJzertijd) tot aan de 14e eeuwse ontginningen (Late Middeleeuwen) met veen bedekt. In de nabijheid komt een boerenerf voor dat tot in ieder geval de 13e eeuw is te traceren (Erve Bishorst). Daarnaast bevinden zich in de nabije omgeving diverse boerenerven die vermoedelijk later (niet eerder dan de 17e/18e eeuw) zijn ontstaan. Het plangebied is op oude kaarten aldoor onbebouwd gebleven. Mogelijk liep enige tijd een (zand)weg door de oostzijde.<br>Voor de periode Laat-Paleolithicum – Vroeg-Neolithicum (de periode van jagers/verzamelaars) geldt een middelhoge verwachting. Resten uit deze periode worden meestal aangetroffen op kleine dekzandopduikingen nabij stromend zoet water. Daarvan lijkt hier geen sprake. Het is echter aannemelijk dat combinatie van een smalle dekzandopduiking temidden van laaggelegen, waarschijnlijk ook toen al vochtige gronden een aantrekkelijk biotoop bood.<br>Voor de periode Midden-Neolithicum tot en met Nieuwe Tijd kan worden uitgegaan van een hoge verwachting. Op grond van de aanwezigheid van een laatmiddeleeuws erf en boerenerven uit (vermoedelijk) de Nieuwe Tijd in de onmiddellijke omgeving geldt specifiek voor de Late Middeleeuwen/Nieuwe Tijd een hoge verwachting. Aangenomen kan worden dat de dekzandrug waarop het plangebied ligt in ieder geval vanaf de 13e eeuw en wellicht al eerder in gebruik is geweest als bouwland. Als zodanig kunnen zowel resten van een of meer voorgangers van het latere boerenerf Bishorst worden verwacht, maar ook constructies en sporen van terreininrichting die net Bishorst of andere rondomliggende historische erven samenhangen.<br>Het uitgevoerde verkennende booronderzoek heeft tot doel het verwachtingsmodel te toetsen en zonodig aan te vullen. Hiertoe zijn verspreid over het toegankelijke deel van het plangebied verkennende boringen gezet. In dit stadium is verkennend booronderzoek de meest efficiënte onderzoekswijze om de archeologische potentie van het plangebied in kaart te brengen.<br>Tijdens het verkennende booronderzoek is op drie locaties een intacte B-horizont gezien, wat betekent dat het bodemprofiel nog grotendeels intact is. Het plaggendek is door verploeging gehomogeniseerd en onder het plaggendek is geen fossiele akkerlaag aangetroffen. We adviseren vervolgonderzoek (karterende boringen) op de locaties waar een intacte bodemopbouw is aangetroffen. Voor het resterende deel wordt geen vervolgonderzoek noodzakelijk geacht.<br>Selectiebesluit De gemeente – hierin vertegenwoordigd door haar archeologisch adviseur, de heer E. Mittendorff – wijkt af van dit advies. Omdat zij de kans groot acht dat ongeacht de resultaten van een karterend booronderzoek ook een proefsleuvenonderzoek noodzakelijk is, geeft ze aan dat beter direct een proefsleuvenonderzoek kan worden uitgevoerd. Dit proefsleuvenonderzoek dient daarbij niet beperkt te blijven tot het adviesgebied, maar zich op het gehele plangebied te richten. Normaliter omvat het te ontgraven deel van een proefsleuvenonderzoek ongeveer 8 tot 10 procent van een plangebied. Voor het uitvoeren van een proefsleuvenonderzoek dient een door de gemeente goed te keuren Programma van Eisen te worden opgesteld.</p>