Kolken in een rivier. OK003: Archeologische begeleiding op het Oudkerkhof (Utrecht)

<p>In opdracht van de afdeling Stedelijke Omgeving van de gemeente Utrecht is in de periode van april tot en met juli 2017 het Oudkerkhof in de Utrechtse binnenstad opnieuw ingericht, waarbij diverse bodemverstorende ingrepen van kleine omvang zijn uitgevoerd. Voor het plangebied geldt een hoge archeologische waarde en de bodemverstorende werkzaamheden in het Oudkerkhof zijn daarom archeologisch begeleid. Deze begeleiding, uitgevoerd door afdeling Erfgoed van de gemeente Utrecht, heeft betrekking gehad op het verplaatsen van tien kolken en het plaatsen van een fietsenrek.</p><p>Op basis van historische bronnen en eerdere archeologische onderzoeken in het Oudkerkhof kon worden vermoed dat in het huidige plangebied archeologische resten vanaf de Romeinse tijd tot in de nieuwe tijd aanwezig zijn. In de Romeinse periode stroomde de hoofdgeul van de Rijn op de plek van het huidige Oudkerkhof. Gedurende de vroege en late middeleeuwen schoof deze zo’n 80 m in noordelijke richting op tot aan de Minrebroederstraat. In het verleden zijn in het Oudkerkhof palen en planken van middeleeuwse beschoeiingen of grondkeringen aangetroffen, funderingen van het middeleeuwse Vleeshuis, twee menselijke begravingen uit de achtste eeuw na Chr., twee overwelfde riolen van baksteen met een onbekende datering en een dikke, dertiende-eeuwse ophogingslaag. </p><p>Van de zestien kleine putjes die werden gegraven tijdens het verplaatsten van de straatkolken en het plaatsen van een fietsenrek, was in er in zeven enkel lichtbruin, recent aangebracht zand te zien. In acht putten werd de bovenkant van de dertiende-eeuwse ophogingslaag waargenomen. Er werden geen overige sporen aangetroffen. Er zijn in totaal 176 vondsten geborgen die met zekerheid aan de middeleeuwse ophogingslaag te relateren zijn. Het betreft aardewerk, natuursteen, keramisch bouwmateriaal en vooral dierlijke botten. Mogelijk houden de botten verband met activiteiten in het nabijgelegen Vleeshuis. Al in de negentiende eeuw was bekend dat in de bodem rondom het stadhuis grote hoeveelheden dierlijk botmateriaal aanwezig waren. Zo was de bedding van de Oude Rijn op de plek van de huidige Ganzenmarkt (direct ten noorden van het stadhuis) grotendeels hiermee gedempt. Mogelijk werd het slachtafval ook gebruikt bij het dichtgooien van een geuldepressie in het Oudkerkhof.</p>