Bureauonderzoek wingebieden Brabant Water - Genderen en Drongelen, gemeente Altena

In opdracht van Brabant Water heeft Archol een bureauonderzoek uitgevoerd naar de archeologische verwachting van de waterwingebieden Genderen en Drongelen in de gemeente Altena. Aanleiding voor het onderzoek zijn geplande werkzaamheden binnen de beide onderzoeksgebieden welke eigendom zijn van Brabant Water. De werkzaamheden omvatten het aanleggen, renoveren en slopen van winputten, het aanleggen en vervangen van kabels en leidingen, de bouw van schakelgebouwen en het aanleggen van paden (halfverharding).Doel van het onderzoek is vast te stellen of de werkzaamheden kunnen leiden tot aantasting van eventueel aanwezige archeologische waarden.Uit de inventarisatie van bekende landschappelijke, archeologische en historisch-geografische gegevens blijkt dat de gespecificeerde verwachtingen voor beide plangebieden in grote lijnen overeenkomen met die op de gemeentelijke archeologische verwachtings- en advieskaart.Het plangebied Genderen bestaat uit laat-pleistocene, zandige sedimenten van de Formatie van Kreftenheye (vanaf circa 1,5 tot 6 m -mv), afgedekt door oever- en beddingafzettingen van de stroomgordels Biesheuvel – Hamer en Dussen (vanaf circa 0,3 m -mv) en de stroomgordel Wijk en Aalburg (vanaf circa 0,5 tot 1,5 m -mv). Van noordoost naar zuidwest lijkt een restgeul door het plangebied te lopen, waarschijnlijk van de Biesheuvel-Hamer stroomgordel.Het onderzoeksgebied Drongelen bestaat van boven naar beneden uit - enkele decimeters dik pakket overstromingsklei, lokaal tot 3 m -mv diep; - oever- en beddingafzettingen van de stroomgordels van Hank en Oude Maasje in het westen, komafzettingen in het oosten (binnen 0,5 m -mv). Lokaal geërodeerd door de overstromingsafzettingen. - laat-pleistocene zandige afzettingen van de Formatie van Kreftenheye (2 to 6 m -mv), met lokaal opgestoven duinzand (vanaf circa 4 tot 6 m -mv).Op grond van de bodemopbouw en de archeologische en historisch-geografische gegevens is per plangebied een gespecificeerde verwachting geformuleerd (zie tabellen 3.1 en 3.2). Voor Wingebied Genderen zijn drie archeologische verwachtiingszones onderscheiden (A-C) en voor Wingebied Drongelen twee (A-B).Effectbeschrijving Een deel van de voorgenomen bodemingrepen beperkt zich tot reeds geroerde grond (sloop bestaande winpitten, uitgraven bestaand leidingwerk en kabels) of heeft een beperkte diepte (aanleg nieuwe paden, renovatie winputten) en is daardoor niet bedreigend voor de eventueel aanwezige archeologische resten. Deze bodemingrepen kunnen zonder verdere archeologische maatregelen worden uitgevoerd. De overige bodemingrepen (zie tabel kunnen bedreigend zijn voor eventueel in de stroomgordelafzettigen, en laat-Pleistocene afzettingen (rivierduinen, Kreftenheye) aanwezige archeologische vindplaatsen.Archeologisch vervolgonderzoek Het archeologisch vooronderzoek in de plangebieden Genderen en Drongelen dient zich in eerste instantie te richten op de mate van intactheid van de bodemopbouw, de aanwezigheid van begraven vondstlagen/archeologische niveau’s in de stroomgordelafzettingen en laat-peistocene afzettingen en wat dit zegt over de kans dat waardevolle archeologische resten in de bodem aanwezig zijn. Verkennend booronderzoek is voor de eerste stap van het vervolgonderzoek een geschikte methode. De resultaten van de eerste stap van het vervolgonderzoek bepalen of en in welke vorm verder vervolgonderzoek noodzakelijk is. In onderstaand opsomming staan de belangrijkste scenario’s voor vervolgstappen aangegeven.1) Diep verstoorde bodem. Geen vervolgonderzoek omdat geen behoudenswaardige steentijdvindplaatsen te verwachten zijn. 2) Relatief intacte bodemopbouw zonder begraven (diepere) vondstlagen/archeologische niveau’s binnen de maximale verstoringsdiepte (1,5 – 2,5 m -mv). Archeologische begeleiding van de bodemingrepen tot grofweg 0,5-mv. 3) Relatief intacte bodemopbouw met begraven (diepere) vondstlagen/archeologische niveau’s binnen de maximale verstoringsdiepte (1,5 – 2,5 m -mv). Archeologische begeleiding van de bodemingrepen tot de maximale verstoringsdiepte.