Plangebied Gildestraat 19 te Holthees, gemeente Land van Cuijk.

<p> Inleiding
<p> In opdracht van Peter Loermans Architekten heeft RAAP in mei en juni 2024 een archeologisch vooronderzoek in de vorm van een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennend booronderzoek) uitgevoerd voor het plangebied Gildestraat 19 te Holthees in de gemeente Land van Cuijk. Het onderzoek vond plaats in het kader van wijziging van het bestemmingsplan met betrekking tot de geplande uitbreiding van een zwemschool.
<p> Resultaten
<p> Op de geologische kaart ligt het plangebied binnen de laag van Wijchen, formatie van Beegden. Volgens de geomorfologische kaart ligt het plangebied binnen een dalvlakteterras van de Maas, terwijl enkele tientallen meters naar het westen van het gebied een restgeul aanwezig is. Hierdoor stroomt tegenwoordig de Vierlingsbeekse Molenbeek. Het onderzoek heeft uitgewezen dat het plangebied in geomorfologisch opzicht juist op de flank van het dal van de Vierlingsbeekse Molenbeek ligt en dat dit beekdal terug te voeren is op een pleistocene Maasgeul. De bodem binnen het plangebied bestaat volgens de bodemkaart uit poldervaaggronden en bekeerdgronden, maar het booronderzoek toonde dat er enkel poldervaaggronden aanwezig zijn. Deze zijn onthoofd en afgedekt met een ophoginspakket.
<p> In het plangebied bevinden zich geen vindplaatsen. Binnen het onderzoeksgebied (straal van 500 m rondom het plangebied) zijn er drie vondstlocaties bekend. Zo is er in het beekdal direct ten westen van het plangebied een neolithische klopsteen gevonden tijdens een veldkartering. Zo’n 300 naar het oosten werden bij een archeologisch onderzoek vondsten aangetroffen daterende vanaf het paleolithicum/neolithicum t/m de nieuwe tijd. Er zijn een aantal archeologische onderzoeken uitgevoerd in het onderzoeksgebied. Twee booronderzoeken tonen de aanwezigheid van een esdek ten oosten van het plangebied.
<p> Op de historische minuutplannen uit de periode 1811-1832 ligt het plangebied op de overgang van een boomgaard naar de Maasheesche Heide. Ongeveer 50 m ten oosten van het gebied liggen enkele woningen. Op de hierop volgende topografische kaarten uit de 19e en 20e ligt het plangebied volledig binnen een perceel dat als boomgaard aangeduid staat. Op enkele tientallen meters ten westen van het gebied ligt het dal van de Vierlingsbeekse Molenbeek die als nat grasland wordt afgebeeld. Vanaf het einde van de 20e eeuw wordt het plangebied afgebeeld als grasland. Ook hier lijkt het bodemgebruik erop te wijzen het plangebied in het beekdal ligt. In 2003 wordt er direct ten noorden van het plangebied een zwemschool gebouwd.
<p> In het plangebied komen gradiëntsituaties voor, op enkele tientallen meters ten westen van het plangebied ligt namelijk het beekdal. Doordat eventuele resten van jager-verzamelaars minstens deels verstoord zijn, geldt er een lage archeologische verwachting voor goed geconserveerde vindplaatsen van jager-verzamelaars. Het plangebied ligt enkele tientallen meters buiten het beekdal, als ook buiten een gebied met hoge bruine enkeerdgronden. Toch geldt er een middelhoge verwachting voor archeologische resten vanaf de eerste landbouwers t/m de nieuwe tijd. Het gaat onder meer over de complextypen bewoning, begraving, ambacht, infrastructuur en landbouw.
<p> Advies
<p> Op basis van de resultaten van dit onderzoek blijkt dat in het plangebied geen archeologische resten bedreigd worden. Daarom wordt in het kader van de voorgenomen bodemingrepen geen vervolgstap uit het proces van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ) noodzakelijk geacht.