Transect-Rapport 1507: Een Archeologisch Inventariserend Veldonderzoek door middel van Proefsleuven (IVO-P). Westerhoven, plangebied St. Servatius, Gemeente Bergeijk (NB).

<p>In november 2017 is een archeologisch proefsleuvenonderzoek uitgevoerd in het plangebied genaamd Sint Servatius, ten oosten van de Kerkstraat en ten zuiden van de Meidoornstraat. De initiatiefnemer is voornemens een aantal rijwoningen en een twee-onder-één-kapper te realiseren. </p><p>Een eerste stap in de onderzoeksplicht werd gedaan met een bureauonderzoek (Berkvens 2012). In het bureauonderzoek werd - op basis van geomorfologische en bodemkundige opbouw, en aangetroffen archeologische vondsten in de omgeving - geconcludeerd dat in het gebied een hoge archeologische verwachting van toepassing is. Ook heeft in 2013 aan de noordzijde van het plangebied een archeologisch proefsleuvenonderzoek (met doorstart naar opgraving) plaatsgevonden. Tijdens het onderzoek zijn in totaal vijf structuren uit de Volle- & Late-Middeleeuwen herkend. De dateringen vallen in drie fases uiteen, tussen de elfde eeuw tot en met de veertiende/vijftiende eeuw. </p><p>Voor het onderhavig plangebied heeft het bevoegd gezag dan ook besloten - op basis van het bureauonderzoek, in combinatie met de resultaten van de opgraving - om een proefsleuvenonderzoek uit te laten voeren om eventuele vindplaatsen archeologisch te waarderen. <br>Resultaten, conclusie en advies Met het proefsleuvenonderzoek is de archeologische verwachting grotendeels bevestigd getuige de aanwezigheid van behoudenswaardige nederzettingssporen uit de Late-Middeleeuwen (twee bijgebouwen en losse paalsporen) en niet-behoudenswaardige sporen van landgebruik uit de LateMiddeleeuwen/Nieuwe tijd (kuilen, greppels, schopsteken, losse paalsporen). Over het algemeen wordt het dateren van de sporen wel bemoeilijkt door het gebrek aan vondstmateriaal. De gestelde bewoningsfasen van Kooi (2015), naar aanleiding van de opgraving in plangebied St. ServatiusMeidoornstraat, kan dan ook niet bevestigd of bijgesteld worden. </p><p>Op basis van de waarderingen van de bovenstaande conclusie adviseren wij om vervolgonderzoek uit te voeren in de vorm van een opgraving, waarbij de focus ligt op het veiligstellen van de behoudenswaardige vindplaats: de laatmiddeleeuwse nederzetting op de oostelijke helft van het onderzochte terrein. Een uitzondering vormt een L-vormige strook aan de noordzijde van het plangebied. Hier is archeologisch onderzoek onmogelijk vanwege in werking zijnde kabels- en leidingen. </p><p>De westelijke helft van het plangebied kan wat ons betreft worden vrijgegeven. De sporen van landgebruik uit de Nieuwe tijd zijn niet als behoudenswaardig aangemerkt. De solitaire waterput, die eventueel wel van belang kan zijn omdat dit kan duiden op een nog onbekend erf, is te weinig bevonden om dit deel van het plangebied nader te onderzoeken. Op basis van de sporen in werkput 1, 2 en 6 lijkt het erf van de waterput hoogstwaarschijnlijk niet binnen de grenzen van het plangebied te liggen. Mogelijk bevinden deze resten zich ten zuiden of ten westen van de waterput. </p><p>Tenslotte wordt geadviseerd om de laatste twee proefsleuven, alsnog aan te leggen wanneer het terrein toegankelijk is. Een mogelijkheid kan zijn om dit terrein tegelijk met het project Heuvel 11 te laten waarderen. </p><p>Ongeacht het besluit dat het bevoegd gezag neemt over het al dan niet uitvoeren van archeologisch vervolgonderzoek, blijft de wettelijke verplichting (Erfgoedwet) om archeologische resten - die eventueel tijdens civieltechnische graafwerkzaamheden worden gevonden– te melden bij de gemeente Bergeijk, te allen tijde van kracht.</p>