การเปรียบเทียบต้นทุนและผลประโยชน์ของการใช้มาตรฐาน Euro 4, Euro 5 และ Euro 6: กรณีศึกษารถโดยสารประจำทางในกรุงเทพมหานครและปริมณฑล

การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบความคุ้มค่าทางเศรษฐศาสตร์ของการใช้มาตรฐาน Euro 4, Euro 5 และ Euro 6 สำหรับรถโดยสารประจำทางในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑล โดยใช้กรอบการวิเคราะห์ต้นทุน-ผลประโยชน์ (CBA) ภายใต้ระยะเวลา 10 ปี และอัตราคิดลดร้อยละ 10 พร้อมทั้งวิเคราะห์ความไม่แน่นอนผ่านการวิเคราะห์ความอ่อนไหวและสถานการณ์จำลอง ผลการศึกษาชี้ว่า Euro 4 มีความคุ้มค่ามากที่สุดในเชิงเศรษฐศาสตร์ โดยมี NPV เท่ากับ 7,537.88 ล้านบาท IRR ร้อยละ 100.19 และ BCR 1.38 แม้ Euro 5 และ Euro 6 จะสามารถลดมลพิษได้มากกว่า แต่มีต้นทุนรวมสูง ทำให้ผลตอบแทนสุทธิต่ำกว่า Euro 4 อย่างมีนัยสำคัญ Euro 6 ลด PM2.5 ได้มากที่สุดถึง 818.88 ตันต่อปี แต่ไม่สามารถชดเชยต้นทุนเริ่มต้นที่สูงได้ ผลการวิเคราะห์ความอ่อนไหวและสถานการณ์จำลองยังยืนยันว่า Euro 4 มีเสถียรภาพสูงสุดเมื่อพิจารณาความเปลี่ยนแปลงของราคาน้ำมัน อัตราคิดลด และผลประโยชน์ด้านสุขภาพ ข้อเสนอแนะเชิงนโยบายคือ ควรเริ่มต้นด้วย Euro 4 ในระยะสั้น พร้อมวางแผนเปลี่ยนผ่านสู่มาตรฐานที่สูงขึ้นในระยะยาว ควบคู่กับการติดตามและประเมินผล