การพัฒนาเมืองไปสู่เมืองที่ยั่งยืน: กรณีศึกษาบทเรียนความสำเร็จของเทศบาลตำบลเกาะคา อำเภอเกาะคา จังหวัดลำปาง

งานวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยความสำเร็จของการพัฒนาเทศบาลตำบลเกาะคาไปสู่เมืองที่ยั่งยืน รวมถึงการวิเคราะห์และถอดบทเรียนปัจจัยความสำเร็จของเรื่องดังกล่าว เพื่อให้ได้ข้อเสนอแนะและเป็นต้นแบบ “เมืองที่ยั่งยืน” ให้กับเทศบาลหรือท้องถิ่น ในการเก็บข้อมูล ผู้วิจัยได้ทำการศึกษาด้วยวิธีการทบทวนวรรณกรรมที่เกี่ยวข้องกับแนวคิดองค์กรที่มีขีดสมรรถนะสูง หลักการพัฒนาเมืองที่ยั่งยืน (Sustainable development) และแนวคิดเมืองสีเขียว (Green City) เพื่อจัดทำเครื่องมือเพื่อการสัมภาษณ์เชิงลึก (In Depth Interviewing) และจัดทำแนวทางการสังเกตการณ์ในพื้น โดยได้ทำแนวคิดของการบริหารจัดการตามกรอบแนวคิดของแมคคินซีย์ (McKinsey 7-s Framework) มาเป็นเครื่องมือในการวิเคราะห์ปัจจัยความสำเร็จของการพัฒนาเทศบาลตำบลเกาะคาไปสู่เมืองที่ยั่งยืน และได้ลงพื้นที่เทศบาลตำบลเกาะคาเพื่อเก็บข้อมูลด้วยการสัมภาษณ์ผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง ได้แก่ ผู้บริหารเทศบาลตำบลเกาะคา และประชาชนในพื้นที่ เทศบาลตำบลเกาะคา อำเภอเกาะคา จังหวัดลำปาง ผลการศึกษาพบว่า ปัจจัยความสำเร็จในการพัฒนาเมืองไปสู่เมืองที่ยั่งยืนของเทศบาลตำบลเกาะคา ประกอบด้วยปัจจัยหลัก 3 ด้าน ได้แก่ ปัจจัยด้านนโยบาย ปัจจัยด้านการขับเคลื่อน และปัจจัยด้านมาตรการจูงใจ ดังนี้ 1) ปัจจัยด้านนโยบายที่นำไปสู่การพัฒนาเทศบาลตำบลเกาะคาไปสู่เมืองที่ยั่งยืน คือ ด้านกลยุทธ์ (Strategy) ซึ่งเป็นปัจจัยที่สอดคล้องกับกรอบแนวคิดแมคคินซีย์ (McKinsey 7-s Framework) 2) ปัจจัยด้านการขับเคลื่อนที่นำไปสู่ความสำเร็จ ประกอบด้วย การเปิดโอกาสให้ประชาชนมีส่วนร่วม ผ่านการสร้างพื้นที่พูดคุยให้แก่คนในชุมชน 3) ปัจจัยด้านมาตรการจูงใจ เป็นปัจจัยที่ส่งเสริมและจูงใจให้ประชาชนเข้าร่วมโครงการพัฒนาให้เป็นเมืองสิ่งแวดล้อมยั่งยืน และเทศบาลตำบลเกาะคา มีคุณลักษณะของการเป็น “เมืองสิ่งแวดล้อมที่ยั่งยืนด้วยการมีส่วนร่วมของประชาชน”โดยมีรูปแบบการจัดการสิ่งแวดล้อมอย่างมีส่วนร่วมที่สามารถเป็นแบบอย่างการปฏิบัติงานได้ ดังนั้นจากการวิเคราะห์และถอดบทเรียนปัจจัยความสำเร็จของเรื่องการพัฒนาเมืองไปสู่เมืองที่ยั่งยืนกรณีศึกษาดังกล่าว ปัจจัยที่สำคัญเรื่องบทเรียนความสำเร็จของเทศบาลตำบลเกาะคา คือ 3 ปัจจัยข้างต้นที่สามารถสร้าง “เมืองที่ยั่งยืน” ให้กับเทศบาลเกาะคา อำเภอเกาะคา จังหวัดลำปาง