De Haak om Leeuwarden (Gemeenten Menameradiel en Leeuwarden, Frl.). Een Archeologisch Bureauonderzoek.

<p>In opdracht van de provincie Fryslân, vertegenwoordigd door de heer H.W. De Jonge, is een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd voor zeven locaties rond de Haak om Leeuwarden tussen Leeuwarden, Marssum en Deinum. De Haak om Leeuwarden is de nieuwe rijksweg aan de zuidwestzijde van Leeuwarden, die de N31 met de A31 verbindt. De onderzochte locaties liggen in de gemeenten Menameradiel en Leeuwarden in de provincie Fryslân. De aanleiding voor het onderzoek is de geplande aanpassing van de wegen rond de Haak om Leeuwarden die door de aanleg van de nieuwe rijksweg secundair geworden zijn.</p><p>Uit dit onderzoek blijkt dat de zeven onderzochte locaties op de westelijke oeverwal van de Middelzee en in de voormalige Middelzee liggen. De westelijke oeverwal van de Middelzee werd al vanaf de midden ijzertijd bewoond, in eerste instantie in vlaknederzettingen, die later meestal werden opgehoogd tot terpen. De oeverwal vormt de oostelijke begrenzing van het gebied dat later Westergo ging heten. Vanaf de 12e eeuw werd dit gebied door een zeedijk (de Hegedyk) omringd. Vanaf de late middeleeuwen werden in het gebied diverse steenhuizen gebouwd, waarvan de huizen Popta, Siertsema, Feijtsma en Oedsma in de nabijheid van de planlocaties liggen.</p><p>Eerdere onderzoeken in de omgeving van de zeven planlocaties hebben een archeologische vindplaats opgeleverd nabij Marssum aan It Aldlân bij de aansluiting N31 – A31. Hier zijn de resten van een nederzetting uit de periode midden ijzertijd tot en met vroege middeleeuwen opgegraven. Verder is bij booronderzoek door RAAP en Grontmij een vindplaats aangetoond in Ritsumasyl ten noorden van het Sylsterrak en aansluitend aan de planlocatie Herinrichting Ritsumasyl.</p><p>Binnen de voormalige Middelzee geldt een lage trefkans op archeologische waarden. Eerdere onderzoeken in dit deelgebied hebben geen nieuwe archeologische vindplaatsen opgeleverd.</p><p>In het deelgebied Westergo, op de westelijke oeverwal van de Middelzee, geldt een middelhoge tot hoge trefkans op archeologische waarden. Uit dit gebied worden in ARCHIS diverse archeologische waarden gemeld. Deze archeologische waarden dateren vanaf de midden ijzertijd tot en met de nieuwe tijd.</p><p>Van de zeven onderzoekslocaties die in dit bureauonderzoek worden behandeld, komen er zes (gedeeltelijk) in aanmerking voor verder archeologisch onderzoek. Dit zijn de locaties N383 – Harlingerstraatweg (westelijk deel, binnen de gemeente Menameradiel), N31 Marssum – Deinum, N31 Deinum – Boksum, de locatie Herinrichting Deinumerrak, de dorpskern van Ritsumasyl en de locatie Herinrichting Tjusterewei. Voor de locatie Ljochtewei wordt geadviseerd deze planlocatie vrij te stellen van verder archeologisch onderzoek. De specifieke adviezen per planlocatie worden beschreven in de Hoofdstuk 4.</p>