Booronderzoek waterleiding Woerden Bodegraven 2020-094 Eindrapport

In opdracht van Oasen NV heeft EARTH Integrated Archaeology in mei 2021 een archeologisch booronderzoek uitgevoerd in een plangebied EMP15244, gelegen tussen Nieuwerbrug aan den Rijn en Woerden. Hier zijn grondverstorende werkzaamheden ten behoeve van de aanleg van een waterleiding voorzien. In ieder deelgebied zijn komafzettingen aangetroffen. Deze komen voor als humeuze, matig siltige klei (Fm. van Echteld), al dan niet met ingeschakelde, discontinue lagen (bos)veen (Hollandveen Laag, Fm. van Nieuwkoop). In het meest oostelijke deelgebied bestaan de komafzettingen volledig uit veen. Aan de top van het veen gaat het bosveen hier over in rietveen. In het meest oostelijke deelgebied is de top van het veen in de ondergrond veraard. Gezien de dikte van het veenpakket en de afdekking ervan door overstromings (kom) afzettingen, is het onwaarschijnlijk dat dit landschap is bewoond en kan worden gesteld dat de archeologische trefkans laag is. In de natuurlijke afzettingen zijn verder geen niveaus aangetroffen waarvoor een verhoogde archeologische trefkans geldt, zoals laklagen en/of gerijpte kleien. Aan het middelste deelgebied is een hoge archeologische waarde toegekend, omdat hier een commanderij van de Johannieterorde heeft gestaan.13 De aanwezigheid van opgebrachte grond past goed binnen deze context. De archeologische trefkans blijft hier daarom hoog. De resultaten van het booronderzoek geven aan dat de komgebieden vermoedelijk onafgebroken drassig zijn geweest: er zijn hier geen laklagen, vegetatiehorizonten en niveaus met veraard veen aangetroffen. In het meest oostelijke deel is enig veraard veen aangetroffen, maar de landschappelijke en bodemkundige context maakt het onwaarschijnlijk dat dit niveau bewoond is geweest. De archeologische verwachting voor deze gebieden wordt daarmee laag. In het middelste deelgebied bestaat de bovenste helft van de afzettingen uit opgebrachte grond, welke mogelijk verband houdt met de vroegere aanwezigheid van een Laat-Middeleeuws klooster. Hier bevestigt de bodemopbouw de hoge archeologische verwachting voor de Late Middeleeuwen. Het booronderzoek bevestigt de hoge archeologische verwachting voor het middelste deelgebied. In dit deelgebied is de kans aanwezig dat bij graafwerkzaamheden wordt gestuit op de resten van een Laat-Middeleeuws klooster. EARTH adviseert om dit gebied nog niet vrij te geven voor verdere ontwikkeling en aanvullend onderzoek in de vorm van geofysisch en/of gravend onderzoek (IVO-P) uit te voeren. Voor de overige deelgebieden wordt de archeologische verwachting bijgesteld naar ‘laag’. EARTH adviseert hier geen vervolgonderzoek uit te voeren en deze gebieden vrij te geven voor de geplande graafwerkzaamheden.