การวิเคราะห์เนื้อหาการ์ตูนมินิมอลอารมณ์ดี

การวิจัยเรื่อง “การวิเคราะห์เนื้อหาการ์ตูนมินิมอลอารมณ์ดี”เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประเด็นทางสังคมที่สะท้อนผ่านเนื้อหา และวิเคราะห์กลวิธีการนำเสนอเนื้อหาการ์ตูน โดยใช้วิธีการศึกษาด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา (Content Analysis) คัดเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง (Purposive Sampling) จากรายชื่อที่เข้าชิงรางวัล Thailand social awards ครั้งที่13 สาขา Best Creator Performance on social media ได้แก่ นัดเป็ด คิ้วต่ำ และคนอะไรเป็นแฟนหมี ซึ่งพิจารณาจากจำนวนการกดถูกใจมากที่สุด 5 อันดับแรกของแต่ละเดือน จำนวน 60 โพสต์ต่อบัญชี รวมกลุ่มตัวอย่างทั้งหมด 180 โพสต์ โดยเฉพาะเนื้อหาที่เผยแพร่ผ่านช่องทาง เฟซบุ๊ก (Facebook) และอินสตาแกรม (Instagram) เท่านั้น โดยผลการวิจัยสรุปได้ดังนี้ประเด็นทางสังคมที่สะท้อนผ่านเนื้อหาการ์ตูนมินิมอลอารมณ์ดี พบว่า ประเด็นด้านสุขภาวะ ปรากฏมากที่สุด รองลงมาคือประเด็นด้านเศรษฐกิจ ด้านสิ่งแวดล้อมและด้านการเมืองตามลำดับ ส่วนการวิเคราะห์องค์ประกอบการเล่าเรื่อง พบว่า แก่นเรื่องเกี่ยวกับแนวคิดของบุคคลหรือกลุ่มคนที่มีความคิดแตกต่างจากคนอื่น รูปแบบความขัดแย้งที่พบในเนื้อหามีความขัดแย้งระหว่างมนุษย์กับมนุษย์ ความขัดแย้งภายในจิตใจและความขัดแย้งระหว่างมนุษย์กับสังคม เล่าเรื่องด้วยตัวละครเอกและตัวละครประกอบมีบทบาทสำคัญในการดำเนินเรื่อง ฉากที่ปรากฏมักเป็นฉากประดิษฐ์และฉากธรรมชาติ สำหรับการสนทนาสะท้อนถึงความคิด อารมณ์ ความรู้สึก ลักษณะนิสัย และบุคลิกของตัวละคร ที่เกิดจากการสนทนาภายในใจและการสนทนากับบุคคลภายนอก สำหรับรูปแบบการถ่ายทอดของการ์ตูน พบว่า เพจนัดเป็ดและเพจคนอะไรเป็นแฟนหมีถ่ายทอดเนื้อหาการเล่าเรื่องในรูปแบบการ์ตูนขำขันมากที่สุด ขณะที่เพจคิ้วต่ำเน้นการถ่ายทอดเนื้อหาในรูปแบบการ์ตูนล้อสังคมกลวิธีการนำเสนอเนื้อหาการ์ตูนมินิมอลอารมณ์ดี โดยใช้แนวคิดสัญศาสตร์ตามไตรวิภาค พบว่า สัญญะที่ปรากฏมากที่สุด คือ ปฏิมา ซึ่งเนื้อหามีความคล้ายคลึงกับมนุษย์ สิ่งของ เหตุการณ์หรือสถานการณ์ที่เกิดขึ้นจริงในชีวิตประจำวันทำให้สามารถเข้าใจความหมายได้โดยตรงจากภาพและข้อความที่ปรากฏ โดยเพจที่ปรากฏปฏิมามากที่สุด คือ เพจคนอะไรเป็นแฟนหมี รองลงมาคือเพจนัดเป็ด และเพจคิ้วต่ำตามลำดับ สัญญะที่พบรองลงมาคือ สัญลักษณ์ และดัชนี ซึ่งปรากฏมากที่สุดในเพจคิ้วต่ำ ส่วนกลวิธีการนำเสนอเนื้อหาในรูปแบบวัฒนธรรมประชานิยมที่เชื่อมโยงกับกีฬา แอนิเมชัน เพลง การบริโภค มีม และเทศกาลต่างๆ พบว่า สัญญะประเภทปฏิมาถ่ายทอดเนื้อหาที่สามารเข้าใจง่าย ขณะที่สัญญะประเภทสัญลักษณ์ต้องอาศัยประสบการณ์ร่วมในการตีความและเข้าใจเนื้อหา สะท้อนถึงอิทธิพลของวัฒนธรรมประชานิยมในการสื่อสารและสร้างการรับรู้ประเด็นทางสังคมที่ได้รับความนิยมอย่างแพร่หลายในสังคมไทย สำหรับกลวิธีการล้อเลียนเสียดสีสังคมผ่านรูปแบบการถ่ายทอดของการ์ตูน พบว่า การ์ตูนขำขันเป็นรูปแบบการถ่ายทอดเนื้อหามากที่สุด โดยเนื้อหาล้อเลียนเสียดสีในบริบทชีวิตประจำวัน รองลงมาคือการ์ตูนล้อสังคมที่สร้างอารมณ์ขันเชื่อมโยงกับบริบททางสังคม ตามด้วยการ์ตูนโฆษณาและการ์ตูนประชาสัมพันธ์ ส่วนการ์ตูนการเมือง พบน้อยที่สุด มีลักษณะในการนำเสนอในเชิงวิพากษ์อย่างแยบยล เชื่อมโยงกับสถานการณ์หรือช่วงเวลาทางสังคมและการเมืองในช่วงเวลานั้น