Archeologisch inventariserend en waardestellend veldonderzoek door middel van proefsleuven De Boomgaard te Heumen (gemeente Heumen)

Het voorgaande bureauonderzoek had als doel een specifieke archeologische verwachting op te stellen voor het plangebied. Hieruit kwam een hoge verwachting naar voren voor tijdelijke jachtkampementen uit de periode laat-paleolithicum t/m neolithicum, alsook bewoning en landbewerking van het neolithicum t/m de nieuwe tijd. De gaafheid van deze resten wordt echter als ‘matig’ ingeschat. Archeologisch resten kunnen voorkomen direct onder de bouwvoor. Het aansluitende booronderzoek toonde aan dat er geen recente verstoringen aanwezig zijn in het plangebied. De bodem bestond opeenvolgend uit: het pleistocene terras (Formatie van Kreftenheye), de laag van Wijchen, een rivierduin, en ten slotte een oud bouwland in de top van de holocene afzettingen. Dit gebrek aan subrecente verstoringen ontkrachte daarmee de hoge verwachtingswaarde niet. Deze hoge verwachtingswaarde werd verder gestaafd door het aantreffen van archeologische indicatoren in drie opeenvolgende lagen (oud bouwland, oeverafzettingen, en rivierduin). Ondanks dat er geen archeologische indicatoren zijn aangetroffen in de laag van Wijchen, bleef de hoge verwachting ook hier gehanteerd vanwege de ligging nabij een pleistocene geul. Samenvattend kon gesteld worden dat het waarschijnlijk is dat binnen het plangebied archeologische resten aanwezig zijn. Aan de hand van het Plan van Aanpak (PvA) en het PvE is het proefsleuvenonderzoek uitgevoerd door Aeres Milieu. Het veldteam bestond uit senior KNA archeoloog N.J.W. van der Feest, en archeoloog MA T.Y.M. Bongers. Met behulp van een graafmachine van de firma Teun Nabuurs B.V. is een proefsleuf aangelegd. Er is actief gebruik gemaakt van een metaaldetector tijdens het laagsgewijs verdiepen tot het vlakniveau. Het plangebied ligt aan de Boomgaard en bevindt zich in het zuidoosten van dorpscentrum van Heumen, de huidige bebouwing van de Boomgaard is in de jaren ’20 – ’30 van de vorige eeuw gerealiseerd (hoewel de bebouwing van de Boomgaard 1 rond 1880 dateert). Op basis van historisch kaartmateriaal kan geconcludeerd worden dat het plangebied onbebouwd blijft tot het einde van de 20e eeuw. Mogelijk is er sprake van een kortdurend aanwezige bijbouw, maar deze valt niet met zekerheid te plaatsen binnen de plancontour. Momenteel is het plangebied deels bebouwd en deels verhard en in gebruik als tuin. Op basis van het uitgevoerde veldonderzoek door middel van proefsleuven is aangetoond dat er binnen het plangebied een relatief intacte bodem aanwezig is onder de moderne bovengrond(en). Deze bodems vertonen de aanwezigheid van houtskoolspikkels welke geduid kunnen worden als cultuur begeleidende indicatoren. Echter is er binnen het onderzoek geen aanwijzing voor menselijk handelen voor 1950 en is het zeer waarschijnlijk dat de houtskoolresten natuurlijk van aard zijn. Het ontbreken van relevante archeologische resten leidt tot het uitblijven van een waardering van een vindplaats. Deze is immers niet aangetroffen. Op basis van deze gegevens wordt geadviseerd de AMZ-cyclus af te ronden. Verder archeologisch onderzoek wordt niet noodzakelijk geacht.