STRESSNING INSON ORGANIZMIGA BIOLOGIK TA'SIRI: NEYROENDOKRIN, IMMUN VA YURAK-QON TOMIR TIZIMLARI MISOLIDA

Maqolada stressning inson organizmiga biologik ta’siri so‘nggi ilmiy adabiyotlar va xalqaro statistik ma’lumotlar asosida tahlil qilingan. Stress reaksiyasining gipotalamus–gipofiz–buyrak usti bezi (GGB) o‘qi va simpatik asab tizimi orqali amalga oshishi, surunkali stressda kortizol retseptorlari sezuvchanligining buzilishi, immun tizimidagi o‘zgarishlar, yurak-qon tomir kasalliklari xavfi va kognitiv funksiyalarga ta’siri yoritilgan. INTERHEART tadqiqoti natijalariga ko‘ra, psixosotsial omillar birinchi miokard infarkti xavfining 32,5 foizini tashkil etadi. JSST ma’lumotlariga ko‘ra, dunyoda 1 milliarddan ortiq kishi ruhiy salomatlik buzilishlari bilan yashaydi.