ปัญหาทางกฎหมายของการส่งผู้ร้ายข้ามแดน: ศึกษากรณีหลักปฏิบัติการส่งผู้ร้ายข้ามแดนของประเทศไทยในกรณีที่มีและไม่มีสนธิสัญญาส่งผู้ร้ายข้ามแดน

การค้นคว้าอิสระเล่มนี้ศึกษาเกี่ยวกับปัญหาทางกฎหมายของการส่งผู้ร้ายข้ามแดน ศึกษากรณีหลักปฏิบัติการส่งผู้ร้ายข้ามแดนของประเทศไทยโดยศึกษาประเทศในอาเซียน ในกรณีที่มี สนธิสัญญา ศึกษาหลักปฏิบัติการส่งผู้ร้ายข้ามแดนของราชอาณาจักรกัมพูชา และกรณีไม่มีสนธิสัญญา ส่งผู้ร้ายข้ามแดน ศึกษาหลักปฏิบัติการส่งผู้ร้ายข้ามแดนของสหภาพพม่า เพื่อศึกษาค้นคว้าหลัก ปฏิบัติการส่งผู้ร้ายข้ามแดนและเปรียบเทียบให้มีความชัดเจนยิ่งขึ้นว่า หากมีสนธิสัญญาส่งผู้ร้ายข้าม แดน ทําให้การส่งผู้ร้ายข้ามแดนมีประสิทธิภาพและลดอุปสรรคต่อการส่งผู้ร้ายข้ามแดน การส่งตัวข้ามแดน จะเกิดขึ้นได้หลายประการ จากสนธิสัญญา หลักต่างตอบแทนหรือ หลักถ้อยทีถ้อยปฏิบัติทําการตกลงถือปฏิบัติต่อกันว่าประเทศที่ร้องขอให้ส่งผู้ร้ายข้ามแดนต้องยอมรับ ข้อผูกพันในการส่งผู้ร้ายข้ามแดนให้แก่ประเทศที่รับคําร้องขอส่งตัวข้ามแดนในโอกาสถัดไปที่จะมกี รณี พิพาทเกิดขึ้น เป็นหลักประกันตอบแทนซึ่งกันและกันของรัฐ หากไม่มีสนธิสัญญาและไม่มีหลักต่าง ตอบแทนหรือหลักถ้อยทีถ้อยปฏิบัติยึดหลักไมตรีระหว่างประเทศ หลักการสําคัญในการส่งผู้ร้ายข้าม แดน ได้แก่ หลักความผิดที่ส่งผู้ร้ายข้ามแดนแก่กันได้มีการกําหนดโทษขั้นต่ําที่สามารถส่งตัวข้ามแดน หลักความผิดสองรัฐ หลักความผิดเฉพาะเรื่อง หลักการไม่ลงโทษซ้ำในความผิดเดียวกัน การปฏิเสธร ส่งคนชาติข้ามแดน โทษประหารชีวิต ความผิดทางการเมือง อายุความในการดําเนินคดีอาญา ความผิดทางการทหาร ความผิดทางการเงิน การคลัง หรือภาษี อํานาจอธิปไตยของรัฐ และหลักการ ห้ามผลักดันกลับ ปัจจุบันประเทศไทยมีสนธิสัญญาส่งผู้ร้ายข้ามแดนทวิภาคีกับ 16 ประเทศ แม้ว่าจะยัง ไม่ได้ลงนามสนธิสัญญาส่งผู้ร้ายข้ามแดนอย่างเป็นทางการกับหลายประเทศ ซึ่งอาจสร้างอุปสรรคต่อการดําเนินคดีและตัดสินโทษผู้กระทําความผิด ปัญหาทางกฎหมายการส่งผู้ร้ายข้ามแดนกรณีมีสนธิสัญญาส่ง ผู้ร้ายข้ามแดนและไม่มีสนธิสัญญาส่งผู้ร้ายข้ามแดน มีปัญหาที่คล้ายคลึงกันแต่พบในกรณีที่ไม่มี สนธิสัญญามีปัญหามากกว่า ปัจจุบันประเทศไทยมีสนธิสัญญาส่งผู้ร้ายข้ามแดนทวิภาคีระหว่างรัฐทั้งหมด และยังมีอีกหลายรัฐที่ประเทศไทยยังมิได้จัดทําสนธิสัญญาส่งผู้ร้ายข้ามแดนระหว่างรัฐขึ้น จึงอาจก่อ อุปสรรคต่อการนําตัวบุคคลมาดําเนินกระบวนพิจารณาพิพากษาลงโทษ จากการศึกษากรณีที่ไม่มี สนธิสัญญามีโอกาสน้อยในการส่งตัวข้ามแดนและมีปัญหาทางกฎหมายมากกว่ากรณีที่ประเทศไทยมี สนธิสัญญาส่งผู้ร้ายข้ามแดน จึงเป็นเรื่องที่ต้องตะหนักและหาแนวทางในแก้ไขปัญหาในการส่งผู้ร้ายข้าม แดน จากการวิเคราะห์ปัญหาที่เกิดขึ้นจึงเสนอแนะให้มีการยกเลิกโทษประหารชีวิตเนื่องจาก หากประเทศไทยยังคงโทษประหารชีวิตอาจไม่สอดคล้องกับหลักกฎหมายระดับสากลและละเมิดด้าน สิทธิมนุษยชน หลายรัฐในสหภาพยุโรปได้ยกเลิกโทษประหารชีวิตแล้วและยังมีหลักการห้ามผลักดัน กลับเพื่อ มิให้ผู้ถูกส่งตัวข้ามแดนได้รับโทษอย่างทรมาน โหดร้าย และไร้มนุษยธรรม โดยหลายรัฐมี การบังคับใช้ อาจเป็นปัจจัยที่ทําให้รัฐอื่นปฏิเสธการส่งตัวข้ามแดน โดยเสนอแนะให้เน้นการป้องกัน แก้ไขและฟื้นฟูมากกว่าการลงโทษประหารชีวิต ในส่วนของการแก้ไขเพิ่มเติมกฎหมายอาญาและแก้ไข เพิ่มเติมพระราชบัญญัติการส่งผู้ร้ายข้ามแดน ก็มีส่วนผลักดันให้อุปสรรคการส่งตัวผู้ร้ายข้ามแดน ลดลง รวมถึงการจัดทําสนธิสัญญาส่งผู้ร้ายข้ามแดนกับรัฐอื่นเป็นการเพิ่มโอกาสให้ประเทศไทยส่ง ผู้ร้ายข้ามแดนตามเจตนารมณ์ของกระบวนการยุติธรรมทางอาญา