Inventariserend veldonderzoek door middel van proefsleuven. Stitswerderweg te Stitswerd, gemeente het Hogeland.

<p>Antea Group heeft over drie verspreide dagen in (28) januari, (20) februari en (5) maart 2019 een archeologisch inventariserend veldonderzoek uitgevoerd door middel proefsleuven op een locatie aan de Stitswerderweg te Stitswerd. De directe aanleiding voor het onderzoek voor deze begeleiding vormden de werkzaamheden bestaande uit de vervanging van een elektrische laagspanningskabel en de kabel van de openbare verlichting aan de Stitswerderweg te Stitswerd. Hiervoor is in totaal zo’n 30 m tracélengte (inclusief kopgaten) in open ontgraving is aangelegd, verdeeld over zeven werkputten.</p><p>Voorafgaand aan de opgraving is een quickscan uitgevoerd. Daaruit bleek dat het plangebied zich bevindt op een terrein van zeer hoge archeologische verwachting. Op basis van de verplichting bodemingrepen te laten uitvoeren bij terreinen van hoge archeologische verwachting en overschrijding van de vrijstellingsgrens van 15 m2 bij bodemverstoring, is dit onderzoek uitgevoerd conform KNA 4.1, protocol 4004, en het daartoe opgestelde Programma van Eisen.</p><p>Hoewel de bodem in zes van de zeven werkputten zodanig was verstoord dat er niet of nauwelijks archeologische waarnemingen in konden worden gedaan, is in werkput 2 een duidelijke archeologische gelaagdheid herkend. In deze werkput zijn aan hand van de profielen drie ophogingsfasen te onderscheiden, die van elkaar gescheiden zijn door oude oppervlakken (loopvlakken). De eerste twee fasen zijn vermoedelijk laatmiddeleeuws.</p><p>De eerste fase start in de (late) 12e -13e eeuw. Leidend hiervoor is een kogelpotfragment met bezemstreken uit laag S1005. In de lagen die de tweede fase vormen zijn verschillende stukken kogelpotaardewerk aangetroffen die op basis van aardewerkkenmerken niet nader kunnen worden gedetermineerd. Deze lagen zijn echter stratigrafisch jonger. Als bovengrens van de tweede fase kan een datering van 1400 worden gehanteerd, want kogelpotaardewerk bleef in gebruik tot in de 14e eeuw. Fase 3 is stratigrafisch gezien weer later en is mogelijk nog laatmiddeleeuws (na 1400) of kan dateren uit de nieuwe tijd, zo blijkt ook uit de puinspikkels die hierin zijn aangetroffen. Deze laatste fase is ook herkend in twee andere werkputten (put 5 en 7) onder de recente verstoringen. De volledige opbouw van de wierde is niet in beeld gekomen tijdens de opgraving, daarvoor reikten de ontgravingen niet diep genoeg.</p><p>De gaafheid van de aangetroffen vondsten is redelijk tot goed. Wat betreft de sporen is de bovenkant van de wierde afgetopt. Daar bevinden zich nu (sub)recente bodemverstoringen. Het jongst bewaarde niveau is fase 3. Ook worden de lagen tot zeker 50 cm - mv (in werkput 2) doorworteld en is er sprake van bioturbatie door wormen. Dit heeft tot die diepte nadelige gevolgen voor de conservatie en gaafheid van de antropogene sporen en ook archeologische vondsten. Op basis van eerdere vondsten is de verwachting dat zich onder de laatmiddeleeuwse wierdelagen oudere lagen bevinden die waarschijnlijk ook een redelijk tot goede conservering hebben. De oudste bewoningssporen dateren vermoedelijk uit de Romeinse tijd.</p><p>De uitgevoerde begeleiding diende om eventueel bij het graafwerk te verstoren archeologische resten te documenteren. Het uitgevoerde onderzoek betreft een opgraving, wat het einde betekent van de AMZ-cyclus (bijlage 2). Derhalve zijn geen nadere adviezen of waarderingen te geven.</p>