Ooijen-Wanssum, Hoogwatergeul, deelgebied W1-West, Rondweg te Wanssum

In opdracht van Combinatie Mooder Maas heeft het onderzoeks- en adviesbureau BAAC bv een archeologisch inventariserend veldonderzoek uitgevoerd met behulp van boringen (karterende fase) in het plangebied Ooijen-Wanssum Rondweg, deelgebied W1-west, aan de westzijde van het dorp Wanssum (IVO-kartering PLUS). Aanleiding voor het onderzoek is de herinrichting van het plangebied, waarbij langs een traject met een lengte van circa 1,6 km een rondweg zal worden aangelegd. De aanleg van de rondweg rond Wanssum maakt deel uit van de verbetering van de waterhuishouding van de Maas bij (extreem) hoge waterstanden. Doel van de aanleg van de rondweg is het dorp Wanssum in de toekomst te ontzien van het vele (zware) verkeer. Bij de werkzaamheden die zullen worden uitgevoerd tijdens de realisatie van de plannen, kan de bodem (plaatselijk) tot maximaal 3 m beneden huidig maaiveld worden afgegraven. Binnen deze diepte kunnen zich archeologische vindplaatsen bevinden, die als gevolg van de werkzaamheden gevaar lopen vernietigd te worden. Conform de huidige wetgeving dienen dergelijke vindplaatsen voorafgaand aan de werkzaamheden in kaart te zijn gebracht, waarbij tevens een uitspraak gedaan dient te worden over de behoudenswaardigheid van een eventueel aanwezige vindplaats. Om dit te kunnen bewerkstelligen, dient in een aantal fases archeologisch onderzoek te worden uitgevoerd. De verkennende fase, waarbij voornamelijk is gekeken naar de potentie van het (begraven) landschap in relatie tot menselijke bewoning, is reeds uitgevoerd. Onderhavig rapport behandelt de resultaten van het karterende onderzoek. Het doel van het karterend booronderzoek PLUS is tweezijdig. Enerzijds dienen eventueel aanwezige vindplaatsen in kaart te worden gebracht (hoofddoel). Anderzijds dient zoveel mogelijk informatie te worden verzameld aangaande het onderliggende landschap zodat vragen over de landschapsgenese, de invloed van de mens op het landschap, de potentie van het landschap voor de mens en dergelijke (deels) beantwoord kunnen worden. Op basis van het vondstmateriaal dat ter plaatse van vindplaats I is aangetroffen, kan worden geconcludeerd dat er aanwijzingen zijn voor bewoning in de perioden bronstijd tot en met de Romeinse tijd, mogelijk zelfs al vanaf het neolithicum. Qua ouderdom van het landschap waarop de vondsten zijn aangetroffen (Dryas-terras), zouden ook oudere vindplaatsen aanwezig kunnen zijn (vanaf het mesolithicum). Hiervoor zijn echter geen aanwijzingen aangetroffen. Voor vindplaatsen daterend uit het mesolithicum dient rekening gehouden te worden met resten van jachtkampen van jagers-verzamelaars met een strooiing van bewerkt vuursteen en natuursteen. Voor de perioden neolithicum tot en met Romeinse tijd gaat het om sporen en vondsten (aardewerk, vuursteen, bewerkt natuursteen) van meer plaatsvaste nederzettingen.Het archeologisch relevante niveau bevindt zich op een gemiddelde diepte van 70 cm-mv. Dit betekent dat de vindplaats bij ondiepe verstoringen geen gevaar loopt te worden verstoord. BAAC bv hanteert als uitgangspunt dat verstoringen tot 30 cm-mv in dit gebied geen bedreiging zullen vormen voor het bodemarchief, onder de voorwaarde dat een eventuele ontgraving niet verder erodeert. Hiermee wordt een buffer van circa 30 cm gecreëerd, wat afdoende zou moeten zijn om de vindplaats in situ te kunnen behouden. De vindplaats heeft een oppervlakte van circa 1,5 ha.Op basis van het vondstmateriaal dat ter plaatse van vindplaats II is aangetroffen, kan worden geconcludeerd dat er aanwijzingen zijn voor bewoning gedurende de perioden mesolithicum/neolithicum. Qua ouderdom van het landschap waarop de vindplaats is aangetroffen (Bølling-terras), zouden ook oudere vindplaatsen aanwezig kunnen zijn (vanaf het laat-paleolithicum). Hiervoor zijn echter geen aanwijzingen aangetroffen. Voor vindplaatsen daterend uit het mesolithicum/neolithicum dient rekening gehouden te worden met resten van jachtkampen van jagers-verzamelaars met een strooiing van bewerkt vuursteen en natuursteen. Het archeologisch relevante niveau bevindt zich op een gemiddelde diepte van 85 cm-mv. Dit betekent dat de vindplaats bij ondiepe verstoringen geen gevaar loopt te worden verstoord. BAAC bv hanteert als uitgangspunt dat verstoringen tot 50 cm-mv in dit gebied geen bedreiging zullen vormen voor het bodemarchief, onder de voorwaarde dat een eventuele ontgraving niet verder erodeert. Hiermee wordt een buffer van circa 30 cm gecreëerd, wat afdoende zou moeten zijn om de vindplaats in situ te kunnen behouden. De vindplaats heeft een oppervlakte van circa 1000 m2.受Combinatie Mooder Maas委托，研究咨询机构BAAC bv针对万森姆（Wanssum）村西侧的Ooijen-Wanssum环路规划区域W1-West分区开展了钻探考古勘察野外调查（测绘阶段，IVO-kartering PLUS）。本次勘察的动因是该规划区域的再开发项目，计划沿总长约1.6千米的路线修建一条环路。万森姆环路的修建属于马斯河（Maas）极端高水位情况下流域水管理优化工程的一部分，其核心目的是未来使万森姆村免受大量（重型）交通的干扰。在该规划实施期间开展的施工作业中，局部区域的土壤将被开挖至当前地面以下最大3米处。该开挖深度范围内可能存在考古遗迹，施工活动将对其造成损毁风险。根据现行法律法规，此类遗迹需在施工前完成测绘登记，并需对可能存在的遗迹的文物价值作出评估判定。为完成上述工作，需分多个阶段开展考古调查。其中，主要针对埋藏景观与人类居住活动相关性开展潜力评估的勘探阶段已完成。本报告即为本次测绘阶段勘察的成果报告。本次PLUS测绘钻探勘察的目标分为两方面：其一为完成可能存在的考古遗迹的测绘登记（核心目标）；其二为尽可能多地收集基底景观相关信息，以部分解答景观成因、人类活动对景观的影响、景观对人类活动的承载潜力等相关问题。根据遗迹I现场发现的出土遗物，可以推断该区域存在从青铜时代至罗马时期的人类居住活动痕迹，甚至可能早至新石器时代。结合出土遗物所在的德里亚斯阶地（Dryas-terras）的年代，该区域可能存在更早的（中石器时代以来）考古遗迹，但目前尚未发现相关线索。对于中石器时代的遗迹，需考虑到狩猎采集者的狩猎营地遗迹，伴随有加工过的燧石与天然石材碎屑堆积；而新石器时代至罗马时期的遗迹则多为定居点的遗存与出土物（包括陶器、燧石、加工天然石材）。考古相关地层的平均埋藏深度为地面下70厘米（cm-mv），这意味着该遗迹在受浅层扰动时不会遭到破坏。BAAC bv设定的基准原则为：在开挖作业未进一步侵蚀的前提下，该区域内深度不超过地面下30厘米的扰动不会对土壤考古遗存构成威胁。据此可形成约30厘米的保护缓冲层，该厚度足以将遗迹原位保存。该遗迹的占地面积约为1.5公顷。根据遗迹II现场发现的出土遗物，可以推断该区域存在中石器时代/新石器时代的人类居住活动痕迹。结合出土遗物所在的博林阶地（Bølling-terras）的年代，该区域可能存在更早的（晚旧石器时代以来）考古遗迹，但目前尚未发现相关线索。对于中石器时代/新石器时代的遗迹，需考虑到狩猎采集者的狩猎营地遗迹，伴随有加工过的燧石与天然石材碎屑堆积。考古相关地层的平均埋藏深度为地面下85厘米（cm-mv），这意味着该遗迹在受浅层扰动时不会遭到破坏。BAAC bv设定的基准原则为：在开挖作业未进一步侵蚀的前提下，该区域内深度不超过地面下50厘米的扰动不会对土壤考古遗存构成威胁。据此可形成约30厘米的保护缓冲层，该厚度足以将遗迹原位保存。该遗迹的占地面积约为1000平方米。