TABIIY TILNI QAYTA ISHLASH (NLP) TEXNOLOGIYALARINING ZAMONAVIY RIVOJLANISH TENDENSIYALARI

Mazkur maqolada tabiiy tilni qayta ishlash (Natural Language Processing — NLP) texnologiyalarining zamonaviy rivojlanish tendensiyalari, ularning sun’iy intellekt tizimlaridagi o‘rni hamda amaliy qo‘llanish yo‘nalishlari ilmiy manbalar asosida tahlil qilinadi. NLP texnologiyalarining tarixiy shakllanishi, neyron tarmoqlar va transformer arxitekturasining rivojlanishi, katta til modellari (Large Language Models — LLM) paydo bo‘lishi va ularning samaradorligi yoritilgan. Shuningdek, mashinaviy tarjima, matn generatsiyasi, sentiment tahlili, savol-javob tizimlari hamda multimodal sun’iy intellekt tizimlaridagi yangiliklar ko‘rib chiqilgan. Tadqiqot davomida BERT, GPT, T5, PaLM va boshqa zamonaviy modellar faoliyati ilmiy manbalar asosida tahlil qilinib, NLP texnologiyalarining istiqboldagi rivojlanish yo‘nalishlari aniqlangan. Tadqiqot natijalari NLP sohasida transformer modellarining dominant texnologiyaga aylanganini hamda katta hajmdagi ma’lumotlar va hisoblash quvvatlari ushbu rivojlanishning asosiy omili ekanligini ko‘rsatadi.