Molenbeek van Lottum 2 Eindrapport AB Molenbeek van Lottum

In opdracht van Waterschap Limburg heeft EARTH Integrated Archaeology in oktober en november 2022 een archeologisch onderzoek door middel van een opgraving, variant archeologische begeleiding uitgevoerd op twee locaties binnen het plangebied Molenbeek te Lottum, gemeente Horst aan de Maas. Volgens de archeologische maatregelenkaart van de gemeente Horst aan de Maas (2015) komen binnen het plangebied verschillende verwachtingszones voor: categorie 2 (archeologische waarde), categorie 3 (hoge archeologische verwachting), categorie 4 (gematigde archeologische verwachting) en categorie 6 (specifieke archeologische verwachting (beek)dalen en oude Maasgeulen). Op het vigerende bestemmingsplan heeft het plangebied een dubbelbestemming ‘waarde archeologie 4’ en 6. Voor deze gronden geldt dat archeologisch onderzoek noodzakelijk is bij bodem verstorende ingrepen dieper dan 50 cm -mv en (bouwwerken en/of uitbreidingen van bestaande bouwwerken) groter dan 2.500 m2.De aanleiding voor het onderzoek is de aanleg van een nieuwe beekloop (deelgebied zuid) en een parkeerplaats (deelgebied noord). Uit voorafgaand onderzoek is gebleken dat het plangebied archeologische resten kan bevatten uit de periode Mesolithicum t/m Vroege-Middeleeuwen en uit de Nieuwe tijd. Om de te verwachte archeologische resten in het plangebied conform de richtlijnen van de Nederlandse archeologie te documenteren en te behouden (in situ of ex situ) is door het Bevoegd Gezag (BG) besloten om een archeologische begeleiding te laten uitvoeren ten tijde van de civieltechnische werkzaamheden. Tijdens het onderzoek zijn de resten van drie vindplaatsen aangetroffen. Deze vindplaatsen bestaan uit een of enkele sporen, voornamelijk (paal)kuilen die aan de hand van 14C-analyse of vondsten zijn gedateerd. Het gaat om: • Vindplaats 1: (Paal)kuil uit de Bronstijd (spoor 9) • Vindplaats 2: Paalkuil uit de IJzertijd (spoor 8) • Vindplaats 3: Een (paal)kuil uit de Late-Middeleeuwen (spoor 4) Het was niet mogelijk om de sporen te koppelen aan een structuur en daarmee is het bepalen van een begrenzing van de verschillende vindplaatsen niet mogelijk. Toch heeft dit onderzoek relevante informatie opgeleverd. Het onderzoek heeft aangetoond dat de hoger gelegen Maasterrassen gunstig zijn voor het creëren van een palimpsest. Dit is het voorkomen van verschillende EARTH Integrated Archaeology 9archeologische perioden in één bodemlaag. Het landschap rondom het plangebied is gevormd tijdens de Jonge Dryas (12.700 - 11.560 BP) en heeft daarna geen grootschalige landschappelijkeveranderingen meer doorgemaakt. Echter, de vorming van het dal van de Siebersbeek en Molenbeek gedurende het Holoceen hebben het terras ingesneden en mogelijk geleid tot erosie van de archeologische resten. Het beekdal zelf was minder gunstig voor permanente bewoning vanwege het risico op overstromingen. Deze factoren verklaren waarom er verschillende archeologisch periodes naast elkaar voorkomen (palimpsest) in lage aantallen (natte beekdal). Op basis van de resultaten van het huidige onderzoek, wordt geadviseerd om bij toekomstige bodemingrepen in de omgeving van het plangebied rekening te houden met het aantreffen van archeologische resten (vanaf het Neolithicum). Op 10 juli 2023 is het rapport goedgekeurd door het Bevoegd Gezag.受林堡水务局（Waterschap Limburg）委托，EARTH Integrated Archaeology 于2022年10月至11月，在马斯河畔霍斯特市（gemeente Horst aan de Maas）洛特姆（Lottum）境内的莫伦贝克（Molenbeek）规划区域内的两处点位，通过考古发掘与考古伴随监理的形式开展了考古调查。 根据马斯河畔霍斯特市2015年版《考古管控地图》，该规划区域内存在多类考古预期区域：类别2（具有考古价值）、类别3（高考古预期）、类别4（中等考古预期）以及类别6（（河谷与古马斯河槽）特定考古预期）。该规划区域在现行土地利用规划中被赋予双重用地属性：“考古价值4类”与“考古价值6类”。针对此类地块，凡开展地面基准面以下深度超过50厘米的土壤扰动作业，以及（新建或扩建的）占地面积超过2500平方米的建筑工程时，均需开展考古调查。 本次调查的缘起为南部片区的新河道开挖工程与北部片区的停车场建设项目。前期调查结果显示，该规划区域内可能存在中石器时代（Mesolithicum）至早期中世纪（Vroege-Middeleeuwen）以及近代（Nieuwe tijd）的考古遗存。为按照荷兰考古规范对规划区域内的预期考古遗存进行记录与保存（原位保存或异地保存），主管当局（Bevoegd Gezag，BG）决定在土建施工期间开展考古伴随监理工作。 本次调查共发现三处考古遗存点，其遗存多为单个或少量遗迹，以（柱）坑为主，通过碳14（14C）分析或出土遗物完成断代，具体如下： • 遗存点1：青铜时代（Bronstijd，遗迹9）的（柱）坑 • 遗存点2：铁器时代（IJzertijd，遗迹8）的柱坑 • 遗存点3：中世纪晚期（Late-Middeleeuwen，遗迹4）的（柱）坑 由于无法将遗迹与建筑结构相匹配，因此无法确定各遗存点的边界范围，但本次调查仍取得了具有价值的相关信息。本次调查证实，地势较高的马斯河阶地利于形成考古遗存叠压层（palimpsest），即同一地层中存在多个不同考古时期的遗存。 规划区域周边的地貌形成于新仙女木期（Jonge Dryas，12700-11560 BP，即距今年代），此后未发生大规模地貌变化。但全新世（Holoceen）时期西伯斯贝克河与莫伦贝克河谷的形成对阶地进行了切割，可能导致考古遗存遭到侵蚀。由于洪水风险，河谷区域本身并不利于长期定居。上述因素解释了为何不同考古时期的遗存以较低密度（湿润河谷环境）呈叠压状态分布。 基于本次调查的结果，建议在该规划区域周边开展未来的土壤扰动作业时，考虑到可能发现新石器时代（Neolithicum）及以后的考古遗存。本报告已于2023年7月10日获得主管当局批准。