Plangebied Waalfront, gemeente Nijmegen

<p>In opdracht van Ontwikkelingsbedrijf Waalfront (OBW) heeft RAAP in november 2017 en in januari 2018 een inventariserend veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek uitgevoerd in verband met de geplande herontwikkeling van het plangebied Waalfront in de gemeente Nijmegen.</p><p>Omdat in november 2017 en januari 2018 geen betredingstoestemming voorhanden was voor het terrein van de voormalige slachterij Hilckman konden toen vijf boringen niet worden uitgevoerd. Deze boringen zijn alsnog uitgevoerd op 8 januari 2020. De beschrijving van deze boringen is als een apart hoofdstuk toegevoegd aan dit rapport dat oorspronkelijk in maart 2018 werd opgeleverd. In paragraaf 4.1 zal waar relevant een aanvulling worden geformuleerd op de beantwoording van de onderzoeksvragen op basis van de boringen van fase 3.</p><p>De ondergrond bestaat uit een pleistoceen terras (zandige afzettingen) dat wordt afgedekt met een stugge, kalkloze kleilaag (Laag van Wijchen) en een pakket oeverafzettingen waarin een cultuurlaag uit de Romeinse tijd en een cultuurlaag uit de (Late) Middeleeuwen en Nieuwe tijd is gevormd. Tot slot is vanaf circa 1940 een dik puinpakket aangebracht. Met name in het noordelijke deel van het plangebied is dit pakket meters dik. In twaalf boringen is minimaal één cultuurlaag herkend. Ook in twee boringen van fase 3 is deze cultuurlaag herkend. Tijdens fase 1 en fase 2 is in slechts één boring in de cultuurlaag een fragment aardewerk uit de Romeinse tijd aangetroffen. Tijdens fase 3 werd in twee boringen Romeins, maar ook laatmiddeleeuws aardewerk aangetroffen in de cultuurlaag. Het is aannemelijk dat de cultuurlagen die zich direct boven de Laag van Wijchen bevinden uit de Romeinse tijd dateren. Ook zijn in een aantal boringen twee cultuurlagen aangetroffen, waarvan op basis van stratigrafie kan worden aangenomen dat het onderste niveau (waarvan de hoogte van de top varieert van 8,65 – 10,11 m NAP) uit de Romeinse tijd dateert en het bovenste niveau (waarvan de hoogte van de top varieert van 9,39 – 10,71 m NAP) uit de Middeleeuwen en/of Nieuwe tijd. Opvallend feit is dat in drie boringen (boringen 1, 10 en 27 uit de fase 1 en 2) archeologische indicatoren in de Laag van Wijchen zijn aangetroffen. Mogelijk betreft het sporen uit de Romeinse tijd die in de onderliggende Laag van Wijchen zijn ingegraven. Een oudere datering van deze indicatoren is echter niet uit te sluiten. In enkele boringen zijn diepe verstoringen uit de Nieuwe tijd aangetroffen. Het betreft een dijksloot en de gracht van Fort Krayenhoff, maar van deze laatste dient te worden opgemerkt dat deze verstoring tegelijkertijd als archeologisch spoor moet worden gezien.</p><p>Ondanks de beperkingen die het feitelijke booronderzoek met zich meebracht, heeft het onderzoek belangrijke, aanvullende informatie opgeleverd over de opbouw van de ondergrond van het plangebied en de daarin aanwezige archeologische lagen. Het Romeinse pakket is in een groot aantal boringen aangetroffen en ook de onderliggende Laag van Wijchen en de top van de pleistocene beddingafzettingen is intact gebleken op enkele boringen na waar een onderbouwde verklaring voor kan worden gegeven op basis van historisch kaartmateriaal en historische luchtfoto’s. Met de verzamelde gegevens en resultaten kan de verwachtingskaart van Van Enckevort & Brok (2017) op meerdere punten worden verfijnd en bovendien kan de verwachting van enkele gebieden worden opgewaardeerd. Aangetroffen bodemverstoringen bleken erg lokaal en derhalve minder van belang op de verwachtingskaart. Wel moet worden onderkend dat de boorlocaties een slechte ruimtelijke spreiding kenden, waardoor het niet mogelijk is tot een ruimtelijk betrouwbaar model te komen van het pleistocene terras en de Laag van Wijchen, te meer omdat boorgegevens van uitgevoerd milieukundig bodemonderzoek/sonderingen geen gedetailleerde informatie heeft. Bovendien geldt met name voor de top van de Laag van Wijchen en de Romeinse cultuurlaag een onzekerheid in diepteligging (een afwijking van 10-30 cm voor de Laag van Wijchen en een afwijking tot circa 50 cm voor de top van de Romeinse cultuurlaag).</p>