แนวทางในการตรวจสอบรายงานความยั่งยืนในประเทศไทย

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาวิธีการตรวจสอบรายงานความยั่งยืนในประเทศไทย และศึกษาปัญหาและอุปสรรคของการตรวจสอบรายงานความยั่งยืนในประเทศไทย โดยใช้วิธีการวิเคราะห์ข้อมูลที่ได้จากการทบทวนวรรณกรรม และการสัมภาษณ์เชิงลึก (In-depth Interview) กับผู้ให้บริการงานตรวจสอบรายงานความยั่งยืนของบริษัทที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย ซึ่งได้มีการตรวจสอบและให้ความเชื่อมั่นในรายงานประจำปี 2564 โดยมี จำนวน 7 บริษัท แบ่งออกได้เป็น 2 ประเภท คือ ผู้ให้บริการงานตรวจสอบที่มาจากกลุ่มผู้ประกอบวิชาชีพบัญชีจำนวน 4 บริษัท และ ผู้ให้บริการงานตรวจสอบที่อยู่นอกกลุ่มผู้ประกอบวิชาชีพบัญชีจำนวน 3 บริษัท งานวิจัยนี้ได้ทำการเก็บข้อมูลในระหว่างเดือนกุมภาพันธ์ 2566 ถึง เดือนมีนาคม 2566ผลการวิจัยพบว่าแนวทางในการตรวจสอบรายงานความยั่งยืนในประเทศไทย แบ่งออกเป็น 2 ประเภท คือ 1. การให้ความเชื่อมั่นแบบเน้นความถูกต้องของข้อมูล (Accurate) จากการศึกษาพบว่าผู้ให้บริการงานตรวจสอบที่มาจากกลุ่มผู้ประกอบวิชาชีพบัญชีจำนวนทั้งหมด 4 บริษัท และผู้ให้บริการงานตรวจสอบที่อยู่นอกกลุ่มผู้ประกอบวิชาชีพบัญชีจำนวน 2 บริษัท ให้บริการงานตรวจสอบประเภทดังกล่าว และประเภทที่ 2 คือ การให้ความเชื่อมั่นด้วยการใช้เอกสารเป็นหลัก (Desktop Analysis) จากการศึกษาพบว่าผู้ให้บริการงานตรวจสอบที่อยู่นอกกลุ่มผู้ประกอบวิชาชีพบัญชีจำนวน 1 บริษัท ให้บริการงานตรวจสอบประเภทดังกล่าวโดยการให้ความเชื่อมั่นแบบเน้นความถูกต้องของข้อมูล (Accurate) สามารถแบ่งขั้นตอนของการตรวจออกเป็น 6 ขั้นตอน คือ 1. การกำหนดหลักการให้ความเชื่อมั่นขั้นพื้นฐาน 2. การทำความเข้าใจธุรกิจและกระบวนการดำเนินงาน 3. การประเมินความเสี่ยง 4. การวางแผนการตรวจสอบ 5. การตรวจสอบ และ 6. การประเมินผลการให้ความเชื่อมั่น สำหรับการให้ความเชื่อมั่นด้วยการใช้เอกสารเป็นหลัก (Desktop Analysis) สามารถสรุปแนวทางในการตรวจสอบรายงานความยั่งยืนออกเป็น 2 ประเด็นหลัก คือ 1. การเปิดเผยตัวชี้วัดในรายงานความยั่งยืนนั้นเป็นไปตามมาตรฐาน AA1000AS หรือไม่ และ 2. การเปิดเผยตัวชี้วัดในรายงานความยั่งยืนนั้นนั้นเป็นไปตามหลักการสากล (GRI Standard) หรือไม่โดยปัญหาและอุปสรรคของการตรวจสอบรายงานความยั่งยืนในประเทศไทย ได้แก่ 1. ข้อจำกัดด้านเวลา 2. ข้อจำกัดด้านระบบสารสนเทศที่ยังไม่เพียงพอ ซึ่งประกอบไปด้วย เรื่องความถูกต้องของข้อมูล และเรื่องของการเปิดเผยข้อมูล 3. ข้อจำกัดอันเกิดจากมาตรฐานหรือข้อบังคับที่ใช้เป็นแนวในการตรวจสอบ 4. อุปสรรคด้านภาษา และ 5. ข้อจำกัดด้านประสบการณ์ของผู้รับบริการงานตรวจสอบ ซึ่งประกอบไปด้วย ความรู้ ความเข้าใจของคนเก็บข้อมูล และการให้ความสำคัญกับงาน