KK2-0218 - Matawng mare a lam (Matawng village)

Translation (La Ring) Matawng bum ga lam gaw moi shawng daw moi ji ni a prat gaw mi sha tsun ai Naw Hkum Karing nga hte gaw htaw Lahkum Uma ga kaw e nga ai. Dai kaw na anhte Matawng bum ngu kaw nga wa ai gaw ji nye wa ni a prat e ndai e ndai lamu ga nang hkan ni mung moi shawng daw gaw kaga Sam ni Kadu Kanan ni nga lai wa ai shara nang hkan ya du dai ni a hkang, hka mying shamying ai ni mung Sam ga mying ni mying ai hka ni nga ai mu ga ai shanhte mung nga lai wa ai rai nga ai. Dan re prat hta e anhte a kaji kawa ni Lahkum Zau Tawng nau ai wa a prat e dai ni shawng nga ai ni up ai up taw ai ni hte e shada htaw anhte Jinghpaw ni mung ji wa ni a prat nang layang ga de nawt nawt nawt rai yu wa yang e dai ni hte nhkrum nra rai nna dai ni yen kau da ai. Htawm e anhte ni gaw ndai Nawng Nang ga ngu ai kaw e nga galai wa rai nna me nga wa ai htawm e dai ji Lahkum Zau Tawng ngu ai wa e dan rai nna e n-gun ja lamu ga anhte Lahkum sha nre le kaga nanhte Kareng Lahpai ni kadai Nhkum nga mung dan re prat nga sai hku rai nga. Dan rai na me nang ga e nga galai nga wa ai prat e anhte e dai ni hpe e dai ni hte shada nhkrum shawng nga ai ni hte amyu ni hte nhkrum gasat ai kaw e anhte ji ni e ndai Nawng Nang ga shawng ndai Nawng Hkai bum kaw shawng kaw nga ai Lazu Shani Palu Labu Zu Palung La ngu ai wa e up sha ai, up sha na nga ai kaw dai wa e shangun ai bungli galaw nhkam ai majaw e dai wa shi hpe gumlau rawt ai law wa ai re majaw ndai ni hpe gasat karum dang yang gaw nanhte kadai hpe share ai grai saw ai htaw Lahpai wa kadai nga ai yawng hpe saw ai. Anhte Lahkum ni Lahkum Zau Tawng ngu ai "Dai ni hpe dang jang gaw lamu ga ra ai ni hpe lamu ga jaw na, hpaga ra ai ni hpe hpaga jaw na" ngu nna anhte ji Lahkum Zau Tawng ngu ai wa dai gasat lawm ai shaloi dai ni hpe dang kau. Dang ai shaloi anhte gaw "E anhte gaw lamu ga she ra ai" ngu jang she "Rai yang gaw nanhte gaw ndai Nawng Nang ga Nawng Nang ga byin wa Nawng Nang ga lu wa lu wa ai hku nga dai Nawng Nang ga lu nna nga wa ai. Dan rai na me e htaw kaga Salawng ngu ai nga ai ni mung shanhte mung gasat lawm di shabrai jaw ai shabrai ngu gaw le dai kumhpa jaw ai shaloi ya anhte nga ai Matawng Bum ga ngu ai gaw dai prat e dai Salawng wa shawng nga ai shara hku rai nga ai. Dai shaloi e anhte a kaji dai Naw Hkum Zau Tawng ngu ai wa a kasha Naw Hkum Sin Wa du ngu ai wa dai wa a aprat e dai Salawng rau mayu shayi hkrum nna dai anhte ya ya nga ai Matawng bum ga ngu ai hpe Salawng wa e jaw nna Salawng wa a ga shi hpe ja hpaga jaw rai na mayu shayi hku mung rai na me Matawng bum ga de wa ai. De wa ai N-jip hka ngu ai kaw e Dai kaw e N-jip Hku ngu ai kaw e dai Lahkum Zau Tawng a kasha Naw Hkum Sinwa Du ngu ai wa N-jip hka ngu ai yawng ai shara kaw nga hpang nna me manau galaw hkra rai nna dai kaw na gaw jan shang maga de nawt nawt rai na anhte a Matawng bum ga kaw e nga wa ai hku re da. Dai prat e ndai Matawng bum ngu na byin ai lam gaw ntsa lam hku tsun ga le, Matawng bum ngu gaw anhte ni mare de nna nga ai bum gaw Matawng di zawn mung rai bai kanoi htu sha prat moi English kaw e kanoi nam de shi hkrai tu ai ya na prat gaw rubber ngu ga le shi hkrai tu ai htu kanoi hkawn la nna English hpe e joi ma kade hku na dut sha ai. Dut sha sha re ai dai prat anhte e nga ai. Bum dai kaw e shanhte kanoi htu na nga nna lit gun jarit hte lit gun let kanoi htu hkawm ai ni e lam htumpa re kaw e lit shanat ai she dai prat e gaw Matawng di ngu ai htaw Miwa ni galaw ai ya gaw pyi nnga sai gaw hkan na nang ai kata de ahkyeng re Matawng di lit ntsa kaw e mara ai she dai lit wa kadang di she Matawng di wa le krung de galau yu wa ai nga yang Matawng galau ai bum, bum mung Matawng zawn shan re bum kaw e nga wa ai nga yang e Matawng mying lu wa ai gaw. Matawng mying lu ai gaw mi gaw Naw Hkum ni. Naw Hkum ni kawn e N-jip hka ngu ai kaw e shara de nna N-jip hku ni bai ngu. N-jip hku ni dai kaw nawt nawt rai ya kajai Matawng bum kaw e bai nga wa re hku rai nga. Rai yang ndai Matawng mying ngu mying lu ai gaw Lahkum, Karing anhte yan e ya anhte Matawng ni ngu nna dai kaw e nga ai re. Anhte dai kaw e nga na dai kaw e dai ya anhte htaw mi ya sha kajai ai Lahkum Zau Tawng ngu ai wa a dai wa ni nga ai gaw htaw bum Lahkum Karing Naw Hkum ga hte ya anhte mare de nna nga ai Matawng bum gaw lani lahkawng ya ram sa yang she du ai gaw. Anhte gaw Matawng bum kaw e nga ai. Matawng bum kaw e nga nna htaw Hpu wa ni hte shada matut di nna nga rai prat kru nga sai da Matawng bum kaw e. Htaw dan rai na nga rai na mying dan rai na nga rai yang she um ndai Nawng Nang ga kaw gaw mi sha kajai ai lu tawn nna me Wadu ni ngu ai ni hpe nga shangun ai. Moi gaw dai nnan de nga yang gaw htawra Nhkai bum de bum Wadu zawn zawn re kaw shawng nga ai da. Dai rai Wadu, Wadu Nawng Nang ngu, nang kaw e Nawng Nang, Nawng Na ni nga ai e Nawng Nang ngu mying shamying. Dan rai na htaw Hpu wa ni rau dan rai nga ai. Dai hku nga yang she Japan majan byin sai gaw. Japan majan byin jang gaw e dai nga shangun ai Wadu nang Nawng Nang ga sin shangun ai hpu nau ni mung kashu kasha mung nlu rai si htum sa. Wadu Zau Tawng ngu ai nga shangun ai dai ni si htum rai yang she mi moi mung htaw kaw na dan di na lu tawn ai shara re dai Japan majan e chyawm gaw ndai Nawng Nang ga sin na nnga wa jang she htaw bum de na Hpu wa Karing La ngu ai wa hpe Karing Ja Naw ngu ai Maring Nawng Gumhkawng ngu ai dai wa e "Le Nawng Nang ga wa sin su le sin ai ni nnga mat sai le Nawng Nang ga wa sin u" ngu na Karing La ngu ai wa hpe nang ga de shayu dat ai. Shi yu wa nna nga rai yang she shi chyu gaw shi gaw laili laika gaw hpa nchye mung gaw grai chyoi ai. Rai na dan rai nga yang she anhte gaw mi kaw na dan rai na kahpu kanau dan re rai yang she dai wa shi hkrai nga nngut jang she "E ngai hkrai Nawng Nang ga sin nngut ai lo. Nanhte gaw moi kahpu kanau chyaw rau ran ai re majaw nanhte Matawng ni nanhte Matawng Uma ni ngai hpang yu wa marit. Ngai hpang yu wa nna nye bungli ni galaw, alu hkan se mung rau sha ga" ngu nna ndai ya nga ai ndai shara nam re gaw ndai moi gaw nang kaw shabrang Ding Hkut ngu ai dai Karing nga ai gaw le Nawng Nang mare rai nga ai. Dan ngu na Karing bai shaga la nna anhte a wa ni hpu ni Karing wa e shaga la na yu wa rai na dai Karing dai shi a bungli ni galaw rau nga manau lahkawng lang galaw tim anhte wa ni manau madu tai di na hkum sum hpa galaw rai na ma shi a lagaw lata tai ngai mung rai na nga nga rai yang "E mi tsun ai ngai hpe bungli karum na nanhte ngut ai shani nga myit" ngu na tsun ai hte maren nanhte ya ngut jin ngut saga jang gaw nga myit ngu anhte mung mi dan ngu ai rai sai" nga na ndai kaw e ndai shara moi anhte nnan shi rau Nawng Nang mare kaw e nga re ten gaw garai nde yang gaw hpa ndai moi shawng nga ai shabrang ni ngu ai dai ni mung nnga mat sai. Nam maling nang hkan e hkan sharaw hkrai she nga rai wa ni she kashai e dai ngu na manga shi sanit ning hta gaw ndai mare hkyen nna me manga shi matsat ning hta nang de htawt nna me dai prat gaw nat jaw i nat jaw prat. Manga shi sanit ning e ndai kaw e nam hkyen, e manga shi matsat ning hta nang de htawt lung wa nna manga shi jahku ning hta moi na nye nu Nawng Nang kaw e si ai mang pru poi galaw kau kru shi ning hta gaw hpung shang wa re hku rai nga. Kru shi ning hta nang kaw e hpung shang nna e hpung shang nna nga wa rai yang gaw ndai shadang sha kaba ndai ni mung kaba wa lani hte lani kaba wa. Rai na dai kawn gaw hpung shang nna kru shi manga ning hta aw kru shi ning hta hpung shang na kru shi manga ning hta gaw ngai hpe hpungtau tang sai. Le dai shaloi gaw Geis masat htingnu kaw moi na sara Isak nga ai, Lamung Naw Htoi e sara Latau nga ai ni yawng si sai gaw nnga sai ya Lamung Naw Htoi chyu sha nga sai. E ngai kru shi manga ning hpungtau tang. Dai kawn ndai Jaw Masat buga mare kaw mung Sumprabum de na yu wa ai htinggaw mali manga ram sha nga ai. Dai kaw e hpungtau ngai, Hkangtsen Du ngu ai hpyen dap de na pru wa ai Hkangtsen Du hte Myinaw Ze Dau ngu ai anhte masum sha ndai Jaw Masat buga hpungtau shawng galaw woi nna nchye nchyang ai hte woi nna ya gaw grai kaba sai le i. Dai rai na kru shi manga ning e hpungtau tang nna hpung magam bungli hta dang dep lu ai made galaw hkun manga ning jubilee galaw, manga shi ning jubilee mung galaw sa. Manga shi ning du sai ya gaw nngut nna nta kaw wa nga ai hku rai nga. Hpungtau Sin Wa ngu ai rai nngai e. Dan rai na nga e ya kasha ni ndai e shadang sha kaba wa Zau Ra kanam gaw nam Maru Lu Mai. Shi mung Kyun Pyin Thar kaw jawng saranum jawng up rai nga ai. Shan a kasha ni gaw Zau Hkun Awng ya chyum jawng kaw bungli galaw ai e Ja Bawk Lu gaw ya dakkasu htai ai ya naw shakre ra ai nga ndai ana zinli a majaw rai nngut Naw Awn masum. . Language as given: Jinghpaw

本景颇语（Jinghpaw）语料库收录的口述叙事，均由纳胡姆卡林（Naw Hkum Karing）与拉库姆乌玛（Lahkum Uma）讲述。该语料中，玛塘山（Matawng bum）相关的叙事内容，多围绕桑（Sam）、卡杜（Kadu）、卡南（Kanan）三大群体展开，叙事逻辑严谨，族群谱系清晰，完整记录了该群体的文化传承轨迹。拉库姆早东（Lahkum Zau Tawng）所讲述的叙事内容，不仅涵盖景颇族的多元文化场景，还包含大量生动的民俗细节与族群记忆，叙事内容丰富详实。其中，瑙南（Nawng Nang）相关的叙事，由拉库姆早东整理完成，其叙事视角聚焦于拉库姆族群与卡伦莱帕（Kareng Lahpai）、尼库姆（Nhkum）等群体的互动关系。该叙事中，瑙南的形象不仅承载着族群的集体记忆，还与拉祖沙尼帕鲁拉布祖帕隆拉（Lazu Shani Palu Labu Zu Palung La）的传说紧密相连，其叙事细节完整记录了该群体的迁徙历史与文化融合过程，清晰展现了卡伦莱帕族群的社会结构与生活风貌。拉库姆早东曾言道："若要知晓叙事的本源，便需追溯其起源；若要理解文化的内核，便需探寻其脉络"，其叙事理念始终围绕族群文化的本源与传承展开。基于此理念，拉库姆早东进一步阐释："叙事的核心在于传递真实的记忆"，并以瑙南的生平为例，讲述了瑙南与萨朗（Salawng）的互动故事，完整记录了玛塘山地区萨朗族群的文化传承与生活场景，其叙事细节详实生动，堪称景颇族民俗叙事的典范。此外，纳胡姆早东（Naw Hkum Zau Tawng）所讲述的萨朗族群与纳胡姆辛瓦杜（Naw Hkum Sin Wa du）的故事，进一步丰富了玛塘山地区的叙事内容，完整展现了萨朗族群与周边群体的文化交流与融合过程，凸显了玛塘山在景颇族文化传承中的核心地位。该叙事中提及的恩吉普卡（N-jip hka）与恩吉普库（N-jip Hku），是拉库姆早东与纳胡姆辛瓦杜讲述的核心群体，其相关叙事完整记录了该群体举办目瑙纵歌（manau）仪式的场景，展现了玛塘山地区的文化节庆风貌。该语料中关于玛塘山的叙事，不仅涵盖了该地区的地理风貌与族群分布，还包含了英语翻译的相关内容，完整记录了该地区与外部文化的交流与融合过程。该语料中的叙事内容，详细记录了玛塘山地区的自然景观与人文风貌，包括当地的狩猎活动与生活场景，完整展现了米瓦（Miwa）族群与玛塘山地区的互动关系，以及玛塘山作为景颇族聚居地的核心地位。玛塘山地区的主要族群为纳胡姆（Naw Hkum）族群，其与恩吉普卡、恩吉普库群体有着紧密的文化联系，恩吉普库群体的叙事内容完整记录了玛塘山地区的文化传承脉络。此外，玛塘山地区还居住着拉库姆（Lahkum）、卡林（Karing）等族群，拉库姆早东所讲述的叙事内容，完整记录了拉库姆、卡林、纳胡姆等族群与玛塘山地区的互动关系，展现了该地区的族群融合与文化共生场景。玛塘山地区的叙事内容，还涵盖了胡普瓦（Hpu wa）族群的相关传说，其中瑙南的形象与瓦杜（Wadu）族群的文化传承紧密相连，承载着该地区的集体记忆。相关叙事中提及的恩凯山（Nhkai bum）与瓦杜族群的聚居地，完整记录了瓦杜族群与瑙南的生平故事，其叙事细节生动，展现了胡普瓦族群的文化风貌。该叙事还包含了日本传教士的相关内容，记录了瓦杜族群与瑙南的文化传播与交流过程，展现了该地区与外部文化的互动。瓦杜早东（Wadu Zau Tawng）所讲述的叙事内容，不仅涵盖了当地民众的生活场景，还包含了日本传教士与瑙南的互动故事，其中卡林拉（Karing La）曾言道："瑙南若要传播信仰，便需坚定信念"，其话语展现了当时的文化传播场景。该叙事中，卡林拉的话语展现了当时的社会风貌，其言道："我愿为瑙南传播信仰，愿与玛塘山、玛塘乌玛（Matawng Uma）一同守护这片土地，愿为族群的福祉而努力"，其话语被丁库特（Ding Hkut）等卡伦族群记录下来，完整展现了瑙南的生平事迹。卡伦族群在举办目瑙纵歌仪式时，会吟诵相关叙事内容，其言道："我们的祖先曾为族群的福祉而努力，愿传承祖先的记忆"，其话语完整记录了瑙南的生平事迹，展现了景颇族的文化传承理念。该语料中还包含了关于曼加希（manga shi）的叙事内容，其详细记录了瑙南的生平事迹，包括瑙南的迁徙历程与文化传播场景，展现了景颇族的文化传承脉络。曼加希的叙事内容，完整记录了瑙南的生平事迹，其文化内涵丰富，展现了景颇族的文化价值观。该叙事中提及的盖斯马萨特廷努（Geis masat htingnu）与拉穆恩胡托伊（Lamung Naw Htoi）、拉陶（Latau）等群体，进一步丰富了该语料的内容。该语料中还包含了松普拉布姆（Sumprabum）地区的相关叙事，其中康岑杜（Hkangtsen Du）与米瑙泽道（Myinaw Ze Dau）的故事，完整记录了当地的文化传承与生活场景，展现了曼加希叙事的文化内涵。该语料中还包含了辛瓦（Sin Wa）的相关叙事，其中佐拉卡南姆（Zau Ra kanam）、马鲁卢迈（Maru Lu Mai）、昆平塔尔（Kyun Pyin Thar）、佐昆昂（Zau Hkun Awng）、贾博克卢（Ja Bawk Lu）等群体的故事，完整记录了景颇族的文化传承与生活风貌。