Eindrapportage archeologisch bureauonderzoek (16727.002) Moleneind 2 en 5a te Alem

<p>Gespecificeerde archeologische verwachting<br>Verzamelde landschappelijke gegevens laten geen overeenstemming zien in de paleogeografische ontwikkeling van het plangebied. Geraadpleegd historisch kaartmateriaal geeft hierover uitsluitsel en het blijkt dat het plangebied oorspronkelijk een ligging heeft binnen een restgeul van de Afgedamde Maas. Deze meandergordel was actief tussen 288 tot 1250 na Chr. (Midden-Romeinse tijd t/m Late-Middeleeuwen). Afzettingen die gesedimenteerd zijn voordat de Afgedamde Maas ontstond, zijn geërodeerd. De beddingafzettingen van meandergeulen van (grote) voormalige stroomgordels reiken vaak tot in de vlechtende Pleistocene rivierterrasafzettingen. Eventueel aanwezige archeologische resten uit de perioden voor de Vroeg-Romeinse tijd zullen tevens zijn geërodeerd (geen ligging meer in hun oorspronkelijke context). Daarom geldt er geen archeologische verwachting meer voor resten uit de perioden Laat-Paleolithicum t/m Vroeg-Romeinse tijd.</p><p>Restgeulen (indien buitendijks gelegen aangeduid als strangen) vormen binnen de meandergordels een bijzondere landschappelijke eenheid met een zeer specifieke archeologische verwachting. Hoewel de kans op het voorkomen van nederzettingssporen hier in principe laag is, dient met name in de oeverzones van restgeulen en strangen rekening te worden gehouden met de aanwezigheid van zeer goed geconserveerde resten van nabijgelegen nederzettingen (o.a. afvalzones, kadewerken en beschoeiingen). Daarnaast is in restgeulen en strangen sprake van een verhoogde kans op het voorkomen van (resten van) vaartuigen. Deze verwachting is van toepassing voor alle restgeulen en strangen, onafhankelijk van de datering. Dit is met name het geval in de nabijheid van de middeleeuwse dorpskernen en de vroegere nederzettingsterreinen. Aan strangen is een middelmatige archeologische verwachting voor watergerelateerde objecten toegekend en kunnen ter plaatse van het plangebied daterend vanaf de Midden-Romeinse tijd. Enkele prospectieve onderzoeken die in de omgeving van het plangebied zijn uitgevoerd hebben tot op heden geen archeologische vindplaatsen opgeleverd. Wel ligt 400 meter ten zuidwesten van het plangebied een terrein met een oude woon-grond binnen een relatief hoog gelegen oeverwal en waar archeologische resten uit de IJzertijd en Romeinse tijd zijn aangetroffen. Ook zijn er tijdens baggerwerkzaamheden ten noordwesten van het plangebied, ter plaatse van de Marensche Waarden (langs een oude meander van de Afgedamde Maas) vele archeologische resten aangetroffen daterend vanaf de IJzertijd en vooral uit de Romeinse tijd en Middeleeuwen. Het duidt het erop dat het gebied veel bewoningsactiviteit heeft gekend gedurende deze periode, en dan vooral op de oeverwallen langs de Afgedamde Maas.</p><p>Het plangebied behield zijn ligging binnen een restgeul die geleidelijk aan steeds verder verlande. Tijdens de Maas-kanalisatie in de jaren 1930-1940 kwam het plangebied binnen een opgehoogd terrein te liggen. Dit ophogingspakket is zeker 3 tot 5 meter dik.</p><p>Op basis van bovenstaande uitgangspunten heeft het plangebied alleen een middelhoge/middelmatige verwachting voor resten die in verband staan met water-/rivierdalgebonden activiteiten en worden dus op grotere diepte verwacht. Ten aanzien van dergelijke resten zal, vanwege de diepe ligging, sprake zijn van goede conserveringsomstandigheden van organische resten en bot als ander vondstmateriaal. </p><p>Conclusie<br>Het bureauonderzoek toont aan dat er zich in het plangebied alleen een middelhoge/middelmatige verwachting heeft op het voorkomen van resten die in verband staan met water-/rivierdalgebonden activiteiten en met een datering vanaf de Midden-Romeinse tijd. Hier moet men denken aan bijvoorbeeld stort/afvaldumps en/of sporen/resten van transport via water/rivierdal: restanten van vaartuigen/kano’s, kadewerken en beschoeiingen. Dergelijke archeologische resten/sporen, indien aanwezig, zullen zich echter op grotere diepte bevinden, aangezien ter plaatse van het plangebied sprake is van een modern ophogingspakket welke zeker 3 tot 5 meter dik. Op basis van de geplande ontwikkelingen zullen eventueel dieper gelegen archeologische resten/sporen dan ook niet worden verstoord.</p><p>Advies<br>Op grond van de resultaten van het bureauonderzoek adviseert Econsultancy om, ten aanzien van de geplande bodemingrepen, in het kader van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ), geen aanvullend onderzoek/vervolgonderzoek te laten plaatsvinden.</p>