Bureauonderzoek en Verkennend Booronderzoek Archeologie Plangebied Holterweg 34 te Heeten Gemeente Raalte

Hamaland Advies heeft in opdracht van Hoogeslag Bouw- en Tekenbureau te Olst een archeologisch bureauonderzoek en een verkennend bodemonderzoek uitgevoerd voor het plangebied Holterweg 34 te Heeten, gemeente Raalte. Het betreft de nieuwbouw van een loods met een grondoppervlakte van 149,6m² en de aanleg van parkeergelegenheid. De omvang van het plangebied is circa 265 m2. De nieuwe verstoringsdiepte is 0,65m beneden maaiveld.Het plan voor het gebied bevindt zich in de ontwerpfase. Voor de ontwikkeling wordt het bestemmingsplan niet gewijzigd. Op grond van de gemeentelijke archeologische verwachtingskaart (2010) heeft de locatie een middelhoge trefkans op archeologische vondsten. Echter het bestemmingsplan maakt melding van een hoge trefkans en is hierin leidend. Het beleid van de gemeente bij een hoge trefkans is het uitvoeren van KNA conform onderzoek als het verstoorde oppervlak groter is dan 100m2. Het door Hamaland Advies uitgevoerde onderzoek bestaat uit een KNA conform bureauonderzoek dat aangevuld is met een inventariserend veldonderzoek middels boringen (karterende fase) om de intactheid van de bodemopbouw te toetsen en de aanwezigheid van vindplaatsen vast te stellen.Bureauonderzoek Het bureauonderzoek toont aan dat er zich mogelijk archeologische vindplaatsen uit de Late Steentijd tot Nieuwe Tijd in het plangebied zouden kunnen bevinden. De inrichting van het gebied tussen 1934 en heden als woningbouwgebied, heeft waarschijnlijk voor een behoorlijke bodemverstoring gezorgd. Onbekend is echter tot hoe diep de bodem daadwerkelijk is verstoord. Onderzoek ten noordoosten van het plangebied toont aan dat het esdek tussen de 30 en 120 cm dik is en het dekzand zich op ca. 150 cm beneden maaiveld bevind (Vis, 2003). Door de afdekkende werking van het 30-120cm dikke eerddek zijn archeologische vindplaatsen vermoedelijk bewaard gebleven. Veldonderzoek In alle drie de boringen is sprake van een (grotendeels) intact bodemprofiel. In boring 2 en boring 3 is onder de bestrating sprake van een 15 cm dikke ophogingslaag met geel zand.Deze ophogingslaag ontbreekt in boring 1. In alle boringen bevindt zich hieronder een subrecente bouwvoor met enkele puinresten die vanaf 35 cm-mv (boring 1) tot 60 cm-mv (boring 2 en 3) overgaat in een oude slibbige eerdlaag van gemiddeld 30 cm dik bestaande uit sterk zandig veen. De eerdlaag gaat geleidelijk over naar een plaggendek dat bestaat uit bruin matig siltig zand tot een diepte van 100 cm-mv (boring 1) tot 110 cm-mv (boring 2 en 3) en vervolgens geleidelijk overgaat naar een lichtbruin zwak siltig (boring 1) tot matig siltig (boring 2 en 3) zand die getypeerd kan worden als een oude cultuurlaag. Tussen 145 cm-mv en 150 cm-mv gaat deze laag geleidelijk over in het onderliggende dekzandpakket. In de cultuurlaag zijn archeologische indicatoren (aardewerk en houtskool) aangetroffen die te dateren zijn in de Romeinse Tijd.Selectieadvies Op basis van de onderzoeksinspanning, waarbij naast een (deels) intacte bodemopbouw archeologisch relevante indicatoren zijn aangetroffen, is er reden om archeologische waarden aan te kunnen treffen in het plangebied. Er zijn voor de archeologie echter geen gevolgen vanuit de voorgenomen bodemingrepen, indien deze beperkt worden tot 65 cmmv. De opdrachtgever is voornemens om de nieuwe loods te bouwen op een betonplaat, waarvan de basis op 65 cm onder het huidige maaiveld ligt. De dikke eerdlaag zorgt voor een conserverende werking van onderliggende archeologische niveaus. Daarom adviseren wij om vrijstelling te verlenen mits de bodemingrepen niet dieper worden doorgezet dan 65 cm-mv. Indien er toch bodemingrepen dieper dan 65 cm-mv plaats gaan vinden, dan adviseren wij om de bouwput te laten opgraven door archeologen. Voorafgaand aan de opgraving dient een Programma van Eisen te worden opgesteld, dat ter toetsing aangeboden wordt aan de Regioarcheoloog van gemeente Raalte (mw. drs. M. Nieuwenhuis).Selectiebesluit Het conceptrapport en het selectieadvies zijn op 5 oktober 2016 beoordeeld door de Regioarcheoloog, mw. M. Nieuwenhuis. Behoudens enkele opmerkingen die in deze rapportage zijn verwerkt, is zij akkoord met het selectieadvies. Vervolgonderzoek is noodzakelijk als de bodemingrepen dieper reiken dan 65 cm-mv.Voorbehoud Het uitgevoerde onderzoek is op zorgvuldige wijze verricht volgens de algemeen gebruikelijke inzichten en methoden. Het archeologisch onderzoek is erop gericht om de kans op het aantreffen dan wel vernietigen van archeologische waarden bij bouwwerkzaamheden in het plangebied te verkleinen.Verder dient te allen tijde bij het afgeven van een omgevingsvergunning de wettelijke meldingsplicht (ex artikel 53 Monumentenwet 1988) kenbaar te worden gemaakt, om het documenteren van toevalsvondsten te garanderen: “Degene die anders dan bij het doen van opgravingen een zaak vindt waarvan hij weet dan wel redelijkerwijs moet vermoeden dat het een monument is (in roerende of onroerende zin), meldt die zaak zo spoedig mogelijk bij onze minister”. Deze aangifte dient te gebeuren bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed in Amersfoort en de Regioarcheoloog van de gemeente Raalte.

哈马兰德咨询公司（Hamaland Advies）受奥尔斯特市Hoogeslag建筑与绘图事务所委托，为赫滕镇（Heeten）拉尔特市（Raalte）辖区内的霍尔特韦格34号地块开展考古室内研究与勘探性土壤调查。本次项目涵盖新建一座占地面积149.6平方米的库房，以及配套停车场的修建，地块总面积约265平方米，拟建工程的最大土壤扰动深度为地表下0.65米。本项目目前处于设计阶段，开发过程中无需调整土地利用规划。

根据拉尔特市2010年版市级考古预期分布图，该地块的考古发现概率为中等，但土地利用规划中记载的发现概率为高，且以此作为官方判定标准。当地政府针对高发现概率地块的政策为：当施工扰动面积超过100平方米时，需开展符合KNA规范的考古调查。

哈马兰德咨询公司本次开展的调查包含两部分：一是符合KNA规范的室内考古研究，二是通过钻孔开展的勘测阶段场地勘察性田野调查，用以验证土壤剖面结构的完整性并确认遗址的存在。

#### 室内考古研究成果
室内考古研究显示，本地块内可能存在晚石器时代至近代的考古遗址。该区域自1934年起被开发为住宅用地，大概率已造成较为严重的土壤扰动，但土壤实际被扰动的深度尚不明确。地块东北部的勘探结果（Vis, 2003）显示，腐殖质表土层厚度为30至120厘米，下伏砂质底土层位于地表下约150厘米处。由于这层30至120厘米厚的腐殖质覆盖层的保护作用，地下考古遗址大概率得以留存。

#### 田野调查成果
本次共完成3个钻孔，所有钻孔均显示土壤剖面基本完整。钻孔2和3的铺装层下方存在一层15厘米厚的人工垫高砂土层，钻孔1中未发现该层。所有钻孔的该垫高层下方均存在一层近现代耕作层，内含少量建筑垃圾，该层从钻孔1的35厘米地表下深度，延伸至钻孔2和3的60厘米地表下深度，之后逐渐过渡为一层平均厚度30厘米的古老黏重腐殖土层，该土层以强砂质泥炭为主。该腐殖土层逐渐过渡为一层棕褐色、中等粉砂质砂土层：钻孔1中该层延伸至100厘米地表下，钻孔2和3中延伸至110厘米地表下；随后逐渐过渡为浅棕褐色弱粉砂质（钻孔1）至中等粉砂质（钻孔2和3）砂土层，可被归类为古代文化层。在145厘米至150厘米地表下深度处，该土层逐渐过渡为下伏的砂质底土层。在该文化层中发现了可追溯至罗马时期的考古遗存指示物——陶器与木炭。

#### 考古评估建议
基于本次调查工作——除验证了土壤剖面的完整性外，还发现了与考古相关的遗存指示物——本地块存在考古价值的可能性较高。但若施工扰动深度严格限制在65厘米地表下，则拟建的土壤工程不会对地下考古遗存造成影响。委托方计划将新库房建造在混凝土基础上，基础底面位于地表下65厘米处。该腐殖土层可对下方的考古遗存起到保护作用，因此我方建议准予施工许可，前提是土壤扰动深度不得超过65厘米地表下。若后续施工扰动深度超过65厘米地表下，则建议聘请专业考古学家进行基坑发掘。发掘前需编制《考古发掘需求纲领》，并提交给拉尔特市区域考古官M·纽文怀斯（mw. drs. M. Nieuwenhuis）女士进行审核。

#### 官方审核结果
本概念报告与考古评估建议已于2016年10月5日由拉尔特市区域考古官M·纽文怀斯女士审核。除本次报告中收录的部分修改意见外，她对该评估建议表示认可。若施工扰动深度超过65厘米地表下，则需开展后续考古调查。

#### 保留条款
本次调查严格按照当前通用的考古学术认知与方法开展。本次考古调查的核心目标为降低本地块内施工活动中发现或损毁考古遗存的风险。在核发建设工程规划许可证时，需始终告知相关方法定申报义务（依据1988年《古迹法》第53条），以确保对偶然发现的遗存进行完整记录："任何人若非通过正式考古发掘，发现其明知或理应知晓属于文物（可移动或不可移动文物）的物品，应尽快向我国文化遗产主管部长报告"。该申报需提交至阿默斯福特的荷兰国家文化遗产局（Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed）以及拉尔特市区域考古官。