Inventariserend veldonderzoek - verkennende fase Van Goghstraat 27a ong. te Veenoord, gemeente Emmen (DR) Inventariserend veldonderzoek - verkennende fase Van Goghstraat 27a ong. te Veenoord, gemeente Emmen (DR)

<p>Laagland Archeologie heeft in juli 2025 een Inventariserend veldonderzoek - verkennende fase uitgevoerd aan de Van Goghstraat 27a ong. te Veenoord. Het onderzoek vond plaats in verband met de ruimtelijke procedure rondom nieuwbouw.<br>Het onderzoek is uitgevoerd conform protocol SIKB 4003.<br>Eerder is een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd, dat heeft geresulteerd in een verwachtingsmodel. Voor de periode Laat-Paleolithicum tot en met Vroege Bronstijd geldt een hoge verwachting, evenals voor de periode Late Middeleeuwen tot en met Nieuwe Tijd. Voor de tussenliggende periode geldt een lage verwachting.<br>Het uitgevoerde verkennende booronderzoek heeft tot doel het verwachtingsmodel te toetsen en zo nodig aan te vullen. Hiertoe zijn verspreid over het toegankelijke deel van het plangebied verkennende boringen gezet. In dit stadium is verkennend booronderzoek de meest efficiënte onderzoekswijze om de archeologische potentie van het plangebied in kaart te brengen.<br>In de meeste boringen is sprake van een geheel of grotendeels intact bodemprofiel. Voor deze locaties kan het verwachtingsmodel (Steentijd ? Bronstijd) gehandhaafd blijven. Gezien de dynamiek in het landschap ligt het accent vermoedelijk op resten van jagers/verzamelaars (periode Laat-Paleolithicum ? Vroeg-Neolithicum). Resten uit die periode kenmerken zich vooral door een strooiing van bewerkt vuursteen, meestal direct aan het pleistocene oppervlak (top dekzand). Die oppervlakkige ligging maakt materiaal uit deze periode kwetsbaar voor latere bodemverstoring: waar een deel van de dekzandtop ontbreekt, is de kans op resten aanzienlijk minder. Dit betekent dat boringen waar alleen nog een BC- of C-horizont resteert een lage verwachting hebben. Waar echter sprake is van een intacte E- of B-horizont kunnen resten worden verwacht. Zowel de relatief hoge als de lage delen zijn in principe kansrijk: op de hogere delen in het oosten zijn vuursteenresten en eventueel ook haardkuilen te verwachten. In de lagere delen kan vuursteenafval worden verwacht.<br>Op de kansrijke delen adviseren we vervolgonderzoek in de vorm van karterende boringen.<br>Dit advies is overgenomen door de bevoegde overheid, de gemeente Emmen. De gemeente wordt hierin vertegenwoordigd door haar deskundige, mevrouw S. Manuel.<br>Mochten tijdens de werkzaamheden onverhoopt toch archeologische resten worden aangetroffen, of resten waarvan redelijkerwijze kan worden vermoed dat het om archeologische resten gaat, dan geldt op grond van de Erfgoedwet (art. 5.10) een meldingsplicht. Dit kan bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE, www.cultureelerfgoed).</p>

低地考古事务所（Laagland Archeologie）于2025年7月在韦诺德（Veenoord）地区梵高街27a号附近开展了勘察性田野调查——勘探阶段（inventory field survey - exploratory phase）工作。本次调查系因新建建筑工程相关的空间规划审批流程启动。
本次调查严格遵循SIKB 4003规程执行。
此前已开展过考古案头调研（archaeological desk-based assessment），据此建立了考古遗存预测模型。其中，旧石器时代晚期（Late Paleolithic）至早期青铜时代（Early Bronze Age），以及中世纪晚期（Late Middle Ages）至近代这两个时段的考古遗存预测等级为高；二者之间的过渡时段预测等级为低。
本次开展的勘探钻探调查（exploratory drilling survey）旨在对上述预测模型进行验证并按需补充完善。为此，研究人员在规划用地的可通行区域内布设了分散的勘探钻孔。此阶段中，勘探钻探是探明规划用地考古潜力的最高效调查手段。
多数钻孔均揭示出完整或基本完整的土壤剖面（soil profile）。针对此类点位，原预测模型（石器时代—青铜时代）可继续沿用。结合区域景观的动态变化特征，遗存大概率以狩猎采集者的遗迹为主（对应旧石器时代晚期—新石器时代早期）。该时期遗存的典型特征为加工燧石的散布堆积，且多直接赋存于更新世地表（顶积砂层顶部）。这类遗存因埋藏较浅，极易受到后期土壤扰动的破坏：若仅残留B层（B-horizon）或C层（C-horizon），则遗存留存概率显著降低。反之，若存在完整的E层（E-horizon）或B层（B-horizon），则仍有发现遗存的可能。整体而言，地势较高与较低的区域均具备勘探潜力：东部地势较高处可发现燧石遗存乃至火塘遗迹（hearth pits），地势较低处则可能出土燧石废料（flint debris）。
针对具备勘探潜力的区域，我们建议后续开展网格布设式勘探钻探（mapped drilling survey）工作。
该建议已获主管部门埃门市采纳，埃门市由其专家S·曼努埃尔女士作为代表对接本次工作。
若在施工过程中意外发现考古遗存，或有合理依据判定为考古遗存的疑似遗存，依据《遗产法》（Erfgoedwet）第5.10条规定，需履行报告义务。报告可提交至荷兰国家文化遗产局（Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed，缩写RCE，官网：www.cultureelerfgoed.nl）。