Archeologisch bureau- en verkennend veldonderzoek, door middel van boringen Spoordonkseweg 52 te Oirschot (AM13078)

Op 5 april 2013 is door Aeres Milieu een archeologisch bureau- en verkennend booronderzoek uitgevoerd op enkele percelen aan de Spoordonkseweg 52 te Oirschot. Het doel van het booronderzoek is de in het bureauonderzoek opgestelde specifieke verwachting te toetsen. Aan de hand van deze gegevens kunnen vervolgens adviezen over de aanwezige archeologische resten, of vervolgtraject worden opgesteld.Op basis van de bekende gegevens omtrent archeologische waarden in het gebied en geografische ligging moet worden geconcludeerd dat voor het plangebied een hoge verwachting geldt voor archeologische resten uit de hele prehistorie. De sterker geprononceerde dekzandrug waarop het plangebied is gelegen en met name de flanken ervan waren zeer geschikte woongronden door hun biodiversiteit en gradiënt. Door de aanwezigheid van beekdalen in de omgeving wordt verwacht dat het plangebied in deze periode een voorkeurslocatie was voor bewoning. Wel is het van belang om te realiseren dat vindplaatsen uit deze perioden zeer kwetsbaar zijn. De kans is groot dat agrarische activiteiten (zoals ploegen) deze vindplaatsen, indien aanwezig, reeds verstoord hebben.Bewoning in de Romeinse tijd vestigde zich vermoedelijk in aantrekkelijkere zones in het landschap. Deze zones zullen met name samenhangen met het agrarische regime toegepast in deze periode. Echter kan bewoning in deze periode niet worden uitgesloten. Er geldt voor de resten uit deze periode een lage verwachting.Op basis van de historische gegevens is bekend dat Oirschot mogelijk al een bestaan heeft in de vroege middeleeuwen. Echter moet bewoning in deze periode wel gecentreerd worden rond de Annakapel in het huidige centrum. Vermoedelijk is het plangebied, gezien de relatieve ligging wel in gebruik geweest in deze periode, maar net als tegenwoordig als buitengebied met een voornamelijk agrarisch karakter. Het is onduidelijk of de Spoordonkseweg in deze periode reeds bestaat. Als dit het geval is kan de weg als een belangrijke doorgangsweg worden gezien waarbij bewoning of andere off-site fenomenen langs de weg zijn ontstaan. Derhalve geldt voor de vroege middeleeuwen een middelhoge verwachting.Met het toenemende belang van Oirschot nemen de activiteiten ook toe, echter is het wederom de vraag of deze ontwikkelingen hun afspiegelingen hebben gehad op dit in het buitengebied gelegen plangebied. De Spoordonkseweg zal in deze periode echter al wel een rol hebben gespeeld als verbinding tussen Oirschot en Spoordonk. Hierdoor geldt voor het plangebied een middelhoge verwachting voor de late middeleeuwen en nieuwe tijd.Op basis van het uitgevoerde verkennend onderzoek kan worden gesteld dat er in het plangebied sprake is van een zeer verstoorde bodem. De C-horizont wordt in vrijwel alle boringen direct afgedekt door een topdek of door een geroerd pakket dat vervolgens wordt afgedekt door het topdek, een zogenaamd A-C-profiel. Mochten er archeologische resten aanwezig zijn dan zullen deze door landbouwactiviteiten geroerd zijn of zijn opgenomen in het bovenliggende pakket. In het noordelijk deel van het plangebied echter is in enkele boringen een pakket aangetroffen met daarin brokken B-horizont aanwezig. Gezien de landschappelijke situatie zullen deze boringen in lokale depressies in de omgeving geplaatst zijn. Ondanks het feit dat er brokken van de B-horizont zijn aangetroffen, lijkt het erop dat het plangebied in het verleden ongunstig is geweest voor bewoning. Derhalve wordt de verwachting voor het gehele plangebied bijgesteld naar laag.De archeologische verwachting binnen het gebied kan deels door de landschappelijke situatie en met name door de verstoring bijgesteld worden naar laag. Het plangebied heeft weinig potentie voor het aantreffen van archeologische resten in-situ. Het advies luidt dat verder archeologisch onderzoek niet noodzakelijk wordt geacht.

2013年4月5日，Aeres Milieu公司于海尔苏特（Oirschot）斯波顿克路（Spoordonkseweg）52号的部分地块开展了考古案头调研与勘探钻探作业。本次钻探调查的核心目标为验证案头考古调研阶段提出的具体遗存预期。基于本次勘探获取的一手数据，后续可针对区域内现存考古遗存或后续工作路径制定专业化建议。
结合该区域已公开的考古价值资料与地理位置，可得出初步结论：本规划区域存在较高的史前各时期考古遗存预期。规划区域所在的冰碛砂脊，尤其是其坡麓地带，凭借良好的生物多样性与坡度梯度，曾是极具宜居性的土壤区位。周边溪谷的分布进一步佐证，该区域在史前时期应为人类定居的优选区域。
需特别说明的是，该时期的考古遗存本身极为脆弱。农业生产活动（如翻耕作业）大概率已对现存的此类遗存造成了不可逆扰动（若其确实存在于本区域内）。
罗马时期的人类定居点大概率分布于景观中更具开发价值的区域，这类区域主要与该时期的农业生产模式高度相关。不过无法完全排除该时期本区域存在定居点的可能，因此本区域罗马时期考古遗存的预期等级为低。
根据历史文献记载，海尔苏特或许早在中世纪早期便已形成聚落，但当时的定居核心应集中于当前市中心的安娜小教堂（Annakapel）周边。结合相对地理位置来看，本规划区域大概率在该时期已被开发利用，但与现今一致，属于以农业为主的乡郊地带。目前尚无法确定斯波顿克路在该时期是否已经建成，若确实存在，则该道路可被视为重要的通行通道，沿线大概率形成定居点或其他非现场考古相关现象。因此，本区域中世纪早期的考古遗存预期等级为中高。
随着海尔苏特的区域重要性不断提升，区域内人类活动规模也随之扩大，但仍无法确定此类发展是否对本乡郊规划区域造成了直接影响。不过斯波顿克路在该时期已作为连接海尔苏特与斯波顿克（Spoordonk）的交通廊道发挥作用，因此本区域中世纪晚期至近代的考古遗存预期等级为中高。
基于本次勘探调查的结果，本规划区域的土壤已遭到严重扰动。几乎所有钻孔剖面中，C层土壤均直接被表土层覆盖，或被人工扰动层覆盖后再覆上表土层，即所谓的A-C型剖面。若区域内曾存在考古遗存，则大概率已因农业活动遭到扰动，或被混入上部土层中。不过在规划区域的北部，部分钻孔中发现了含有B层土壤碎块的堆积物。结合区域景观环境来看，这些钻孔的位置应属于周边的局部洼地。尽管发现了B层土壤碎块，但综合判断该区域在历史上似乎并不适宜人类定居。因此，本规划区域整体的考古遗存预期等级被调整为低。
本区域的考古遗存预期可因景观环境与土壤扰动程度被下调至低等级。本规划区域原位（in-situ）发现考古遗存的潜力极低。据此给出专业建议：无需开展进一步的考古调查工作。