Transect-rapport 2593: Een Archeologisch Bureauonderzoek. Ellecom, Ellecomsedijk (ong.), Landgoed Hof te Dieren, Gemeente Rheden (GD).

<p>In februari 2020 is een archeologisch vooronderzoek uitgevoerd in een plangebied aan de Ellecomsedijk (ong.) te Ellecom. Het terrein maakt deel uit van landgoed Hof van Dieren. De aanleiding van het onderzoek is het voornemen om beplanting en greppels aan te leggen op twaalf locaties binnen het landgoed. Het kader van het archeologische onderzoek is de omgevingsvergunning die hiervoor wordt aangevraagd. Het onderzoek is uitgevoerd in de vorm van een Archeologisch Bureauonderzoek (BO). Het doel van dit onderzoek is het specificeren van de archeologische verwachting van het plangebied. </p><p>Conclusie<br>Het plangebied bevindt zich in het IJsseldal. In het IJsseldal kunnen verschillende afzettingen aanwezig zijn, zoals pleistocene rivierafzettingen, daluitspoelingswaaierafzettingen en mogelijk ook rivierduinen. De top van deze pleistocene afzettingen bevindt zich naar verwachting rond 1 à 3 m –Mv in de ondergrond van het plangebied en deze afzettingen zijn afgedekt met overstromingsklei vanuit de IJsel. Deze pleistocene afzettingen hebben de basis gevormd van het archeologisch landschap. Als gevolg van een sterke toevloeiing van kwelwater naar het gebied (en later door overstromingen vanuit de IJssel) is het altijd een waterrijk landschap geweest. Binnen dit landschap waren de oorspronkelijke hoogteverschillen van primair belang voor het bestaan van bewoningsmogelijkheden. Opduikingen in de oude rivierafzettingen (oeverafzettingen, rivierduinen) of langs oude riviergeulen en de randen van de stuwwal vormden binnen dit landschap de meest aantrekkelijke plekken voor bewoning, met name voor prehistorische samenlevingen in de periode Laat-Paleolithicum-Romeinse tijd. Hoe het begraven landschap zich in de ondergrond exact manifesteert, is op basis van de bestaande gegevens onduidelijk. Gedetailleerde lithologische gegevens in het plangebied ontbreken immers. Bij deelgebied 1 t/m 4 en 9A en 9B zouden mogelijk rivierduinen aanwezig kunnen zijn, maar op basis van het AHN en boringen in de omgeving is het aannemelijker dat het hier om konkelwaardafzettingen of terrasresten gaat. Het zand kan bij deelgebied 1 t/m 4 al vanaf het maaiveld aanwezig zijn. </p><p>Op historisch kaartmateriaal is geen bebouwing binnen het plangebied aanwezig. De archeologische verwachting voor op bewoningssporen uit de Late Middeleeuwen - Nieuwe tijd is hierdoor laag. Wel maakt het plangebied deel uit van landgoed Hof te Dieren. Het huis en de tuinen ervan bevinden zich buiten onderhavig plangebied. Wel kunnen volgens de redengevende omschrijving van het monumentterrein van de RCE in het plangebied resten worden verwacht die zijn gerelateerd aan bij het landgoed behorende ‘Koningsmuur’, cascades en een schuur. Verder liepen enkele beken door het plangebied. In de nabijheid van deelgebied 11 en 12 bevond zich een sluis in de Molenbeek.</p><p>Ten slotte maakt het plangebied deel uit van de IJssellinie uit de Tweede Wereldoorlog. Volgens de gemeentelijke verwachtingskaart bevindt zich in deelgebied 11 een kazemat (bijlage 3). Op historische luchtfoto’s zijn geen andere structuren uit de Tweede Wereldoorlog in het plangebied zichtbaar.</p>